Σύμφωνα με τον Άγιο Αθανάσιο τον Μέγα,
το άγχος είναι μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις της σύγχρονης ζωής. Ο άνθρωπος
βασανίζεται από φόβους, αβεβαιότητα και πίεση, αναζητώντας διαρκώς λύσεις που συχνά
είναι προσωρινές και ανεπαρκείς. Ωστόσο, η ορθόδοξη παράδοση προσφέρει διαχρονικές
πνευματικές πρακτικές που μπορούν να οδηγήσουν στην αληθινή γαλήνη της ψυχής.
Ο Άγιος Αθανάσιος ο Μέγας, ένας από τους σπουδαιότερους πατέρες της Εκκλησίας, έζησε
σε μία εποχή γεμάτη διωγμούς, προδοσίες και ταραχές, αλλά μέσα σε όλα αυτά διατήρησε
την πνευματική του ειρήνη. Μέσα από την διδασκαλία του μας αποκαλύπτει ότι η απαλλαγή
από το άγχος και η απόκτηση γαλήνης δεν εξαρτάται από τις εξωτερικές συνθήκες, αλλά
από τη σωστή σχέση μας με τον Θεό. Ας δούμε τέσσερις θεμελιώδεις τρόπους που μας
διδάσκει ο Άγιος Αθανάσιος για να απελευθερωθούμε από το άγχος και να βρούμε την
πνευματική ηρεμία.
Ένας από τους κύριους λόγους που οι άνθρωποι
βασανίζονται από το άγχος είναι η ανάγκη τους να ελέγχουν τα πάντα. Θέλουν να προβλέπουν
το μέλλον, να εξασφαλίζουν τα πάντα και να κρατούν τις καταστάσεις υπό τον έλεγχό
τους. Ο Άγιος Αθανάσιος μας προτρέπει να αφήσουμε αυτή την ψευδαίσθηση ελέγχου και
να εμπιστευτούμε πλήρως τη Θεία πρόνοια. Όπως έλεγε χαρακτηριστικά, μη φοβάσαι τίποτε,
ούτε ταραχή να έχεις, διότι ο Θεός προνοεί για όλα και δεν αφήνει τίποτα να συμβεί
χωρίς το θέλημά Του. Όταν εμπιστευόμαστε πραγματικά του Θεού, η καρδιά μας ηρεμεί,
γνωρίζουμε ότι δεν είμαστε μόνοι και ότι ο Κύριος εργάζεται ακόμα και μέσα από τις
δυσκολίες για το καλό μας.
Κάθε φορά που αισθάνεσαι άγχος, προσευχήσου «Κύριε, στα χέρια Σου αφήνω τις ανησυχίες
μου». Θυμήσου πόσες φορές στη ζωή Σου ο Θεός σε βοήθησε σε δύσκολες στιγμές. Διάβασε
και δες πόσοι Άγιοι έζησαν με απόλυτη εμπιστοσύνη στο Θεό.
Ο Άγιος Αθανάσιος τονίζει τη σημασία
της προσευχής και της νηστείας ως μέσα που βοηθούν την ψυχή να ηρεμήσει και να ενωθεί
με τον Θεό. Το άγχος συχνά προέρχεται από την αδυναμία του ανθρώπου να ξεφύγει από
τις σκέψεις του. Η προσευχή είναι το φάρμακο που θεραπεύει αυτή την ταραχή. Έλεγε
χαρακτηριστικά «Η προσευχή καθαρίζει την καρδιά από τα
πάθη και την κάνει κατοικία της ειρήνης του Θεού». Παράλληλα, η νηστεία βοηθά στη
πνευματική πειθαρχία και απομακρύνει τις περιττές επιθυμίες που γεμίζουν τον άνθρωπο
με αγωνία και άγχος.
Καθιέρωσε ένα σταθερό πρόγραμμα προσευχής,
ακόμα και λίγα λεπτά κάθε μέρα. Μην αφήνεις το μυαλό σου να παρασύρεται από ανήσυχες
σκέψεις, στρέψε το στην προσευχή. Τήρησε την νηστεία της Εκκλησίας και δες πώς
επηρεάζει την εσωτερική σου κατάσταση.
Ο νους που δεν φωτίζεται από το Λόγο
του Θεού είναι ευάλωτο στο άγχος. Ο Άγιος Αθανάσιος μας καλεί να μελετούμε τις Γραφές
και τα έργα των Αγίων Πατέρων γιατί μέσα σε αυτά υπάρχει αλήθεια που ελευθερώνει
τη ψυχή από τους φόβους και τις ανησυχίες. Έλεγε χαρακτηριστικά «Ο νους που γεμίζει
με το Λόγο του Θεού δεν αφήνει χώρο για ταραχή και φόβο». Όταν διαβάζουμε τις Γραφές
θυμόμαστε τις υποσχέσεις του Θεού, βλέπουμε πώς φρόντισε το λαό του και αποκτούμε
βεβαιότητα για την αγάπη και τη δύναμή του. Διάβασε κάθε μέρα ένα μικρό απόσπασμα
από την Αγία Γραφή. Αναζήτησε ερμηνευτικά σχόλια από τους Πατέρες για να κατανοήσεις
βαθύτερα το νόημα των Γραφών. Διάβασε τη ζωή και τα έργα των Αγίων, ειδικά όσων
πέρασαν δοκιμασίες και βρήκαν γαλήνη.
Η αμαρτία είναι μία από τις μεγαλύτερες
αιτίες άγχους. Ο Άγιος Αθανάσιος διδάσκει ότι όταν η συνείδηση είναι καθαρή, η ψυχή
βιώνει την ειρήνη του Θεού. Αντίθετα, όταν ζούμε σε κατάσταση αμαρτίας και δεν μετανοούμε,
το άγχος και η ταραχή μας κατακλύζουν. Έλεγε χαρακτηριστικά «Η αμαρτία γεννά φόβο,
ενώ η αγιότητα γεννά ειρήνη». Η αληθινή ειρήνη έρχεται όταν ο άνθρωπος ζει με μετάνοια,
εξομολογείται τακτικά και προσπαθεί να τηρεί τις εντολές του Θεού.
Κάνε συχνά αυτοεξέταση τη συνείδησή
σου και αναγνώρισε τα λάθη σου. Προσέγγισε το μυστήριο της εξομολόγησης με ταπείνωση
και ειλικρίνεια. Προσπάθησε να ζει σύμφωνα με τις εντολές του Θεού, αποφεύγοντας
ό,τι φέρνει πνευματική ταραχή.
Ο Άγιος Αθανάσιος ο Μέγας μας προσφέρει πολύτιμες πνευματικές οδηγίες για να απαλλαγούμε
από το άγχος και να βρούμε γαλήνη. Μας δείχνει ότι η εμπιστοσύνη στο Θεό, η προσευχή,
η μελέτη του λόγου και η ζωή με μετάνοια είναι τα θεμέλια μιας ψυχής ειρηνικής και
χαρούμενης. Σε ένα κόσμο γεμάτο αναταραχές, η αληθινή γαλήνη βρίσκεται μόνο κοντά
στο Θεό. Αν εφαρμόσουμε αυτές τις πρακτικές στη ζωή μας, θα βιώσουμε μια ειρήνη
που ξεπερνά κάθε ανθρώπινη λογική και θα βρούμε τη χαρά που μόνο ο Χριστός μπορεί
να δώσει.
Σάββατο 31 Ιανουαρίου 2026
Πως να Αποκτήσεις Πνευματική Γαλήνη - Άγ. Αθανάσιος ο Μέγας
Παρασκευή 30 Ιανουαρίου 2026
Τι έλεγε ο Άγιος Αντώνιος ο Μέγας για την Ταπεινότητα
ΑΠΟΜΑΓΝΗΤΟΦΩΝΗΣΗ ΑΡΧΕΙΟΥ, ΠΛΗΚΤΡΟΛΟΓΗΣΗ ΚΕΙΜΕΝΟΥ
''ΙΣΤΟΛΟΓΙΟ ΕΝ ΤΟΥΤΩ ΝΙΚΑ''
Τι δίδαξε ο Άγιος Αντώνιος ο Μέγας για τον Πειρασμό και την Αντίσταση στα τεχνάσματα του διαβόλου;
Ο Άγιος και Μέγας Αντώνιος, μία από
τις πιο σημαντικές μορφές του χριστιανικού μοναχισμού, υπήρξε όχι μόνο ένας εμπνευσμένος
διδάσκαλος της αρετής, αλλά και ένας από τους πρώτους που ήταν πλήρως συνειδητός
για τον αγώνα κατά των πειρασμών και των τεχνασμάτων του διαβόλου. Η ζωή και η διδασκαλία
του συνεχίζουν να είναι καθοδηγητικές για τους χριστιανούς, δίνοντας πολύτιμα διδάγματα
για την αντίσταση στον πειρασμό και την αντιμετώπιση των δυσκολιών που προέρχονται
από τις πονηρές επιδράσεις.
Ο Άγιος Αντώνιος από τη στιγμή που αποφάσισε αφιερωθεί στον Θεό και να αποτραβηχτεί
στην έρημο, ο πειρασμός δεν έπαψε να τον πολιορκεί με πολλούς τρόπους. Το γεγονός
ότι ο πειρασμός δεν περιορίζεται μόνο στις αμαρτίες, αλλά επεκτείνεται και στην
ψυχολογική πίεση και στην πνευματική σύγχυση, ήταν κάτι που ο Άγιος Αντώνιος είχε
πλήρως συνειδητοποιήσει και έπαιρνε μέτρα για να τον αντιμετωπίσει. Οι πειρασμοί
για τον Άγιο Αντώνιο δεν ήταν απλώς καταστάσεις κακής επιρροής από εξωτερικές δυνάμεις,
αλλά ένα σύστημα δοκιμασιών που είχε ως σκοπό να αποδυναμώσει το πνευματικό του
φρόνημα και να του αφαιρέσει την ικανότητα να προχωρά προς τον Θεό. Αυτός ο αγώνας
δεν ήταν εξωτερικός μόνο, αλλά ενδογενής και διαρκής, απαιτώντας συνεχή εγρήγορση
και πίστη.
Στην πνευματική παράδοση του Αγίου Αντωνίου, ο διάβολος αναγνωρίζεται ως η βασική
πηγή των πειρασμών. Ο διάβολος, σύμφωνα με τον Άγιο Αντώνιο, ενεργεί μέσω πολλών
τεχνασμάτων, προσπαθώντας να προκαλέσει τη πτώση του πιστού με υποσχέσεις, ψευδαισθήσεις
και διαστρεβλωμένες αντιλήψεις. Οι πειρασμοί του διαβόλου δεν περιορίζονται μόνο
στα ορατά και φυσικά πράγματα, αλλά επεκτείνονται και στην ψυχική και πνευματική
διάσταση του ανθρώπου. Ο Άγιος Αντώνιος αναγνωρίζει ότι ο διάβολος χρησιμοποιεί
διάφορα μέσα για να αποπροσανατολίσει τον άνθρωπο από το στόχο του. Που είναι η
αληθινή αφοσίωση στο Θεό. Ένα από τα χαρακτηριστικά των τεχνασμάτων του διαβόλου
είναι η παραπλάνηση του ανθρώπου να πιστεύει ότι μπορεί να φτάσει στην αρετή μέσω
της δικής του δυνάμεως. Παραβλέποντας τη σημασία της ταπεινοφροσύνης και της απόλυτης
εξάρτησης από τον Θεό.
Ο Άγιος Αντώνιος έδινε μεγάλη σημασία στη δύναμη της προσευχής και της πίστης ως
βασικά όπλα στον Αγώνα κατά του πειρασμού. Έλεγε ότι η προσευχή ήταν το πιο ισχυρό
όπλο για την αντιμετώπιση του διαβόλου. Μέσω της συνεχούς προσευχής ο άνθρωπος ενδυναμώνει
τη σχέση του με τον Θεό και έτσι μπορεί να αντέξει τις επιθέσεις του διαβόλου. Η
προσευχή όμως δεν ήταν μόνο λέξεις αλλά μια εσωτερική κατάσταση της ψυχής που πρέπει
να εκδηλώνεται συνεχώς μέσα στη καρδιά του ανθρώπου. Μαζί με την προσευχή ο Άγιος
Αντώνιος τονίζει και την αξία της εγκράτειας και της αποχής από τις απολαύσεις του
κόσμου, οι οποίες είναι συχνά το πεδίο όπου οι πειρασμοί επιτίθενται. Με τη ζωή του στην έρημο απέδειξε την αξία της απομάκρυνσης από την κοινωνία και
την αυτοπροστασία από τις επηρεασμένες συνήθειες του κόσμου, δίνοντας την προτεραιότητα
στην πνευματική και όχι στην υλική ζωή. Η αντίσταση στα τεχνάσματα του διαβόλου
κατά τον Άγιο Αντώνιο απαιτεί συγκεκριμένες πνευματικές αρετές και ενέργειες. Πρώτον,
η πλήρη αφοσίωση στο Θεό είναι απαραίτητη. Ο Άγιος Αντώνιος έλεγε ότι πρέπει να
προσφέρουμε τη ζωή μας ολοκληρωτικά στο Θεό, να αγωνιζόμαστε με ταπείνωση και να
εμπιστευόμαστε τη Θεία Χάρη. Αυτό απαιτεί συνεχή αυτογνωσία και αυτοκριτική, καθώς
και την αποδοχή της αδυναμίας του ανθρώπου απέναντι στις σατανικές παγίδες. Επιπλέον, δίδαξε ότι η επιμονή και η υπομονή είναι κλειδιά για την αντίσταση
στον πειρασμό. Οι πειρασμοί, όπως έλεγε, μπορεί να μην εξαφανιστούν αμέσως, αλλά
η σταθερότητα στη ζωή της προσευχής και της εγκράτειας, καθώς και η υπομονή στην
δοκιμασία, θα φέρουν τη νίκη. Ο διάβολος, σύμφωνα με τον Άγιο Αντώνιο, υποχωρεί
όταν βλέπει την αμετάβλητη πίστη και αντοχή του πιστού.
Ο Άγιος Αντώνιος υπήρξε μέγας διδάσκαλος
της διάκρισης, δηλαδή της ικανότητας να κατανοεί κανείς ποιοι πειρασμοί προέρχονται
από τον διάβολο και ποιοι από την αδυναμία του ανθρώπου ή τις φυσικές του επιθυμίες.
Η διάκριση είναι το κλειδί για την αντιμετώπιση των πειρασμών, γιατί μας βοηθά να
γνωρίζουμε πώς να χειριστούμε τις καταστάσεις, χωρίς να πέσουμε στη παγίδα του διαβόλου.
Ο Άγιος Αντώνιος, μέσα από την εμπειρία του, δίδαξε ότι η αληθινή διάκριση δεν προέρχεται
από τη λογική ή τη σκέψη, αλλά από τη βαθιά σχέση του ανθρώπου με τον Θεό και την
επίγνωση της ανθρώπινης αδυναμίας. Μόνο με την ανοιχτή καρδιά προς τον Θεό μπορούμε
να καταλάβουμε και να διακρίνουμε τις πραγματικές προθέσεις πίσω από κάθε πειρασμό.
Η διδασκαλία του Αγίου Αντωνίου για τον πειρασμό και την αντίσταση στα τεχνάσματα
του διαβόλου παραμένει σύγχρονη και καθοδηγητική για κάθε πιστό. Η απόλυτη εξάρτηση
από τον Θεό, η προσευχή, η εγκράτεια, η διάκριση και η υπομονή αποτελούν τα κύρια
εργαλεία για την αντιμετώπιση των πειρασμών. Ο διάβολος και οι πειρασμοί του μπορεί
να εμφανίζονται με πολλούς τρόπους, αλλά η δύναμη του Θεού και η σταθερότητα της
πίστης μπορούν να μας κρατήσουν ασφαλής και να μας οδηγήσουν στη πνευματική νίκη.
ΑΠΟΜΑΓΝΗΤΟΦΩΝΗΣΗ ΑΡΧΕΙΟΥ, ΠΛΗΚΤΡΟΛΟΓΗΣΗ ΚΕΙΜΕΝΟΥ
''ΙΣΤΟΛΟΓΙΟ ΕΝ ΤΟΥΤΩ ΝΙΚΑ''
Πέμπτη 29 Ιανουαρίου 2026
Λήξη της Εβδομάδας προσευχής για την Ενότητα των Χριστιανών 2026 -Το μήνυμα του Γραμματέα της Επιτροπής Διαθρησκευτικών Σχέσεων του KWI (Καθολικών Ινδονησίας)
Τελευταία ημέρα της Παγκόσμιας Εβδομάδας Προσευχής: ας ενωθούν οι Χριστιανοί για να ακτινοβολήσουν το φως του Χριστού.
Αγαπητοί φίλοι του πολιτισμού της αγάπης, σας ευχαριστούμε όλους όσοι παραμένετε πιστοί και συνεχίζετε να παρακολουθείτε τη σειρά των καθημερινών διαλογισμών στο πλαίσιο της παγκόσμιας προσευχής για την ενότητα των Χριστιανών. Σήμερα είναι η όγδοη ημέρα, η τελευταία[1]. Το θέμα που μας προσφέρεται είναι η αύξηση εν Χριστώ.
Το χωρίο για σήμερα προέρχεται από την επιστολή του Αγίου Παύλου προς τους Εφεσίους, κεφάλαιο 4, στίχος 13. Το χάρισμα που δίνει είναι να οικοδομηθεί το σώμα του Χριστού, έως ότου όλοι φθάσουμε στην ενότητα της πίστεως και της αληθινής γνώσεως των τέκνων του Θεού, στην πλήρη ωριμότητα και στο μέτρο της ηλικίας του πληρώματος του Χριστού. Τα συμπληρωματικά χωρία της Αγίας Γραφής μπορούν να διαβαστούν από το βιβλίο των Παροιμιών, κεφάλαιο 9, στίχους 10-12, από τον Ψαλμό 119, στίχους 97-104, και από το Ευαγγέλιο του Ιωάννη, κεφάλαιο 17, στίχους 3-7.
Ο στοχασμός που μας προσφέρεται σήμερα έχει ως εξής. Στην επιστολή του Αγίου Παύλου προς τους Εφεσίους, κεφάλαιο 4, στίχος 13, ο απόστολος Παύλος συνοψίζει το όραμα του σώματος του Χριστού σε τρεις βασικούς τομείς. Την ενότητα της πίστεως, την ωριμότητα στη γνώση και την πληρότητα εν Χριστώ. Η ωριμότητα έρχεται μέσω βαθύτερης γνώσεως του Ιησού Χριστού. Πρόκειται για μια γνώση που μεταμορφώνει τη ζωή, που μας καθοδηγεί να ανανεώνουμε τον νου μας και να την εφαρμόζουμε στην πράξη. Όχι απλώς για μια διανοητική κατανόηση. Γινόμαστε περισσότερο όμοιοι με Εκείνον όσο Τον γνωρίζουμε καλύτερα. Για να αποκτήσει κανείς αυτή τη γνώση, πρέπει να μελετά τις διδασκαλίες Του και να τις εφαρμόζει καθημερινά στην πράξη. Η πληρότητα της ωριμότητας του Χριστού είναι ο στόχος της χριστιανικής ωριμότητας. Αυτό σημαίνει να γινόμαστε όλο και περισσότερο σαν τον Ιησού σε όλα. Να αγαπούμε όπως αγαπά Εκείνος. Να διακονούμε όπως διακονεί Εκείνος και να αντανακλούμε τον χαρακτήρα Του. Καλούμαστε να αξιολογήσουμε την πνευματική μας πορεία, να επιδιώξουμε την ενότητα μεταξύ μας, να αυξηθούμε στη γνώση μας για τον Υιό του Θεού και να αγωνιστούμε για την πληρότητά Του στη ζωή μας.
Ένα ερώτημα προς προβληματισμό. Πώς αυξανόμαστε στη γνώση μας για τον Χριστό και πώς αφήνουμε αυτή τη γνώση να διαμορφώνει τις πράξεις, τις σκέψεις και τις σχέσεις μας; Ας προσευχηθούμε. Στο όνομα του Πατρός και του Υιού και του Αγίου Πνεύματος. Αμήν.
Ω Χριστέ, φως του κόσμου, αξίωσε την ψυχή μου να δει το φως της δόξας με όραση για να αντικρίσει το φως της δικής Σου δόξας κατά την ημέρα της κλήσεώς μου και να αναπαυθεί με την ελπίδα ότι αγαθά πράγματα θα συμβούν στον οίκο του δικαίου μέχρι την ημέρα της μεγάλης Σου παρουσίας. Ελέησε την κτίση Σου και εμένα, τον μεγάλο αμαρτωλό. Δόξα τω Πατρί και τω Υιώ και τω Αγίω Πνεύματι, όπως ήταν εν αρχή, και τώρα και πάντοτε και εις τους αιώνας των αιώνων. Αμήν. Προσευχηθείτε για την ενότητα των Χριστιανών. Αγαπητέ Πατέρα.. στο τέλος της ζωής Του ο Ιησούς προσευχήθηκε για τους μαθητές Του.
Είθε όλοι να είναι ένα, όπως ίνα ώσιν εν καθώς ημείς. ίνα πάντες εν ώσι, καθώς συ, πάτερ, εν εμοί καγώ εν σοι, ίνα και αυτοί εν ημίν εν ώσιν. Γι’ αυτό προσευχόμαστε, αγαπητέ Πατέρα, όλοι οι Χριστιανοί να ενωθούν και να αγωνιστούν για την ενότητα. Είθε όλοι οι ηγέτες του λαού Σου να συνειδητοποιούν όλο και περισσότερο την ανάγκη για ενότητα και ομόνοια.
Κατάργησε το χάσμα που προκλήθηκε από τον διχασμό του χριστιανικού λαού. Είθε όλοι οι ηγέτες του λαού Σου να συνειδητοποιούν όλο και περισσότερο την ανάγκη για ενότητα και ομόνοια. Είθε η ενότητα του χριστιανικού λαού να γίνει πηγή ειρήνης και σημείο της αγάπης του Χριστού προς όλη την ανθρωπότητα.
Πατέρα, ο Κύριος Ιησούς Χριστός είπε στους αποστόλους, «Ειρήνη σας αφήνω, την ειρήνη μου σας δίνω». Μη λάβεις υπόψη τις αμαρτίες μας, αλλά την πίστη του λαού Σου, και χάρισε σε εμάς ειρήνη και ενότητα σύμφωνα με το θέλημά Σου για όλους τους καιρούς. Αμήν.
Αγαπητοί φίλοι, μαζί με όλα τα μέλη των οικογενειών σας, όπου κι αν βρίσκεστε, είθε να καθοδηγείστε, να προστατεύεστε και να ευλογείστε από τον Παντοδύναμο Θεό, Πατέρα, Υιό και Άγιο Πνεύμα. Αμήν. Σας ευχαριστούμε όλους που συνεχίζετε πάντοτε να συμμετέχετε στην παγκόσμια προσευχή για την ενότητα του χριστιανικού λαού μέσω του στοχασμού, της προσευχής και της καθημερινής αναζήτησης που μας προσφέρεται.
Είθε οι καρδιές μας να καθοδηγούνται από το Πνεύμα του Χριστού και να συνεχίζουμε να αγωνιζόμαστε για τη διατήρηση της ενότητας του χριστιανικού λαού με κάθε μας σκέψη, με κάθε μας λόγο και με κάθε μας πράξη. Είθε η ευλογία του Θεού να είναι πάνω σε όλους μας όπου κι αν βρισκόμαστε. Ας γίνουμε σημείο της ενότητας των μαθητών του Χριστού.
Salve, Shalom, Salam, Sejahtera, Berkah, Dalam. Berkah, Dalam.
[1] 25/1/26 ήταν η τελευταία ημέρα της Εβδομάδας Προσευχής για την Ενότητα των Χριστιανών
ΠΗΓΗ: https://www.youtube.com/watch?v=rIBMJro9FNs
H Οικουμενική Κίνηση στην Ινδονησία (4ο μέρος)
Σχέσεις και διάλογος με ανθρώπους
άλλων θρησκειών
Μεταξύ των ιεραποστολικών εταιρειών
που συμμετείχαν στα Διεθνή Ιεραποστολικά Συνέδρια έως το 1938 υπήρχε η αντίληψη
ότι οι άλλες θρησκείες αποτελούσαν αντικείμενα ευαγγελισμού, δηλαδή
εκχριστιανισμού. Οι εκκλησίες στην Ινδονησία κληρονόμησαν επίσης αυτή την
αντίληψη. Δεν είναι λοιπόν περίεργο ότι, τόσο κατά την ιεραποστολική περίοδο
πριν από το 1942 όσο και κατά την περίοδο μετά την ανεξαρτησία της Ινδονησίας,
προκλήθηκε έντονη ένταση εξαιτίας μιας τέτοιας θεώρησης. Η ένταση αυτή, ιδίως
μεταξύ Ισλάμ και Χριστιανισμού, ενισχύθηκε περαιτέρω από το ζήτημα του dasar
negara, δηλαδή του θεμελίου του κράτους: Ισλάμ ή Pancasila; Κατά την ιαπωνική
περίοδο και την εποχή της «Παλαιάς Τάξης» ή του Soekarno, από το 1942 έως το
1965, η ένταση και η σύγκρουση εκδηλώνονταν κυρίως σε επίσημα και θεσμικά φόρουμ,
όπως τα BPUPKI/PPKI και η Konstituante. Από την αρχή όμως της εποχής της Νέας
Τάξης ή του Soeharto, η ένταση και η σύγκρουση άρχισαν να εκφράζονται πιο
ανοιχτά και να εμπλέκουν τον απλό λαό. Όπως ήδη αναφέρθηκε, το 1967 ξέσπασε το
Peristiwa Makassar, και το περιστατικό αυτό ακολούθησαν πολλές άλλες
συγκρούσεις.
Από την αρχή της ύπαρξής του, το DGI μαζί με τα μέλη του έδωσε προσοχή στο
ζήτημα των διαθρησκειακών σχέσεων, ιδίως με το Ισλάμ. Στην πρώτη, ιδρυτική του
διάσκεψη το 1950, ένα από τα θέματα που συζητήθηκαν αφορούσε το Kementerian
Agama, δηλαδή το Υπουργείο ή Τμήμα Θρησκευτικών Υποθέσεων. Αρκετοί
συμμετέχοντες εξέφρασαν την ανησυχία ότι το υπουργείο αυτό θα οδηγούσε την
Ινδονησία στο να καταστεί ισλαμικό κράτος. Στη δεύτερη διάσκεψη το 1953, μία
από τις επιμέρους εισηγήσεις ανέφερε ότι υπήρχε σοβαρή προσπάθεια από
ορισμένους μουσουλμάνους να δημιουργηθεί ένα ισλαμικό κράτος, στο οποίο θα
εφαρμοζόταν ο ισλαμικός νόμος. Με βάση αυτή την αναφορά, η διάσκεψη εξέδωσε ψήφισμα
σχετικά με τη θρησκευτική ελευθερία, παραπέμποντας στο άρθρο 18 της
Οικουμενικής Διακήρυξης των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, καθώς και σχετικά με το
Υπουργείο Θρησκευτικών Υποθέσεων. Η δεύτερη αυτή διάσκεψη κατέληξε επίσης στο
συμπέρασμα ότι οι χριστιανοί και οι εκκλησίες στην Ινδονησία καλούνται πάντοτε
να κηρύττουν το Ευαγγέλιο προς τις άλλες θρησκείες με την κατανόηση ότι ο
πυρήνας και το μυστικό της ευαγγελικής κηρύξεως είναι η αγάπη προς τον Θεό και
η αγάπη προς τον συνάνθρωπο.
Παρόμοια ανησυχία εκφράστηκε και στην τρίτη διάσκεψη το 1956. Η διάσκεψη αυτή
κατέληξε σε μια κοινή συνείδηση και ευθύνη να θεωρείται ολόκληρη η χώρα ως ένα
ενιαίο πεδίο ευαγγελισμού. Παρά τις ορισμένες εντάσεις στις διαθρησκειακές
συναντήσεις, ιδίως στις σχέσεις Χριστιανών και Μουσουλμάνων, κατά την περίοδο
της Παλαιάς Τάξης υπήρχε η γενική εντύπωση ότι η σχέση μεταξύ των χριστιανών
και της κυβέρνησης ήταν αρκετά στενή. Ο Soekarno έδειχνε εμπιστοσύνη σε έναν
αριθμό χριστιανών ηγετών στην κυβέρνησή του, αν και δεν εκπροσωπούσαν όλοι το
Parkindo, το χριστιανικό πολιτικό κόμμα. Μεταξύ αυτών συγκαταλέγονταν οι Dr.
Johannes Leimena, Arnold Mononutu, Herling Laoh, H. Johannes και Dr. Ferdinand
L. Tobing. Ο Leimena, εξέχουσα προσωπικότητα του Parkindo, έγινε μάλιστα
δεύτερος Αντιπρωθυπουργός και αρκετές φορές διορίστηκε υπηρεσιακός Πρόεδρος.
Ο
Soekarno συμμετείχε επίσης και εκφώνησε ομιλίες σε αρκετές σημαντικές
εκκλησιαστικές εκδηλώσεις, όπως στην τρίτη και πέμπτη διάσκεψη του DGI το 1956
και το 1964, στην ιδρυτική διάσκεψη της East Asia Christian Conference στο
Parapat της Βόρειας Σουμάτρας το 1957, καθώς και στον εορτασμό των εκατό ετών
της HKBP στο Tarutung της Βόρειας Σουμάτρας το 1961. Ως εκ τούτου, δεν προκαλεί
έκπληξη το γεγονός ότι οι χριστιανοί, συμπεριλαμβανομένων και των καθολικών,
υποστήριξαν το 1963 την πρόταση να διοριστεί ο Soekarno πρόεδρος εφ’ όρου ζωής.
Όταν το καθεστώς του Soekarno έληξε και αντικαταστάθηκε από τη Νέα Τάξη του
Soeharto, σε ορισμένους μουσουλμανικούς κύκλους υπήρξε η προσδοκία ότι η θέση
και ο ρόλος τους στην κυβέρνηση θα ενισχύονταν. Ωστόσο, απογοητεύθηκαν όταν
διαπίστωσαν ότι πολλοί χριστιανοί ηγέτες κατέλαβαν θέσεις εμπιστοσύνης στα
κυβερνητικά σχήματα ήδη από την αρχή του καθεστώτος της Νέας Τάξης. Περισσότερο
ακόμη και από τις διάφορες αιτίες που πυροδότησαν μια σειρά ανοικτών
συγκρούσεων από το 1967 και έπειτα, συμπεριλαμβανομένου του αιματηρού Peristiwa
Makassar της 1ης Οκτωβρίου 1967, το γεγονός αυτό ώθησε ορισμένες μουσουλμανικές
ομάδες και ηγέτες να εκφράσουν την απογοήτευσή τους και τις αντιρρήσεις τους
απέναντι στις στρατηγικές των χριστιανών, συμπεριλαμβανομένης της λεγόμενης
«εκχριστιανίσεως» της Ινδονησίας, ήδη λίγο μετά το αποτυχημένο πραξικόπημα της
30ής Σεπτεμβρίου / 1ης Οκτωβρίου 1965.
Η αυξανόμενη ένταση μεταξύ χριστιανών και μουσουλμάνων, που προκλήθηκε από το
περιστατικό της Makassar και ακολούθησε αυτό, οδήγησε την κυβέρνηση να αναλάβει
την πρωτοβουλία για τη σύγκληση ενός Musyawarah Antar Umat Beragama, δηλαδή
μιας Διαθρησκειακής Διαβούλευσης, στην Τζακάρτα στις 30 Νοεμβρίου 1967.
Παρόμοια διάσκεψη διοργανώθηκε από το Παγκόσμιο Συμβούλιο
Εκκλησιών σε συνεργασία με δύο ερευνητικά ιδρύματα από την Αγγλία το 1976 στο
Chambésy της Ελβετίας, με τη συμμετοχή δύο Ινδονήσιων εκπροσώπων, των H. M.
Rasjidi και Ihromi.
Από την αρχή της εποχής της Νέας Τάξης έως τη λεγόμενη εποχή της Μεταρρύθμισης
πραγματοποιήθηκαν εκατοντάδες, για να μην πούμε χιλιάδες, διαθρησκειακές
διαβουλεύσεις ή φόρουμ διαλόγου, ιδίως μεταξύ Χριστιανισμού και Ισλάμ.
Παράλληλα, γράφτηκαν αναρίθμητα κείμενα γύρω από αυτό το ζήτημα, ανεξάρτητα από
το τι εννοούσαν κάθε φορά οι συγγραφείς με τον όρο «διάλογος». Ιδρύθηκαν ακόμη
και αρκετοί διαθρησκειακοί θεσμοί με σκοπό τη διαχείριση αυτού του ζητήματος.
Ωστόσο, στην πράξη, οι συγκρούσεις με θρησκευτικές διαστάσεις, ακόμη και οι
ταραχές δεν μειώθηκαν. Γι’ αυτό δεν προκαλεί έκπληξη το γεγονός ότι διατυπώθηκαν ορισμένα κριτικά
ερωτήματα: ποιος είναι τελικά ο σκοπός όλων αυτών των διαβουλεύσεων ή συνεδρίων
διαλόγου; Μήπως αποτελούν σπατάλη χρόνου, πόρων και ενέργειας; Μήπως δεν είναι
παρά ένα προσωπείο ή ένα καμουφλάζ που συγκαλύπτει συγκεκριμένες προθέσεις και
σχέδια των αντίστοιχων πλευρών, οι οποίες συχνά είναι αντίθετες προς όσα
διακηρύσσονται σε τέτοια φόρουμ διαλόγου;
Από την άλλη πλευρά, ορισμένοι ακτιβιστές και πρωταγωνιστές του διαλόγου
απάντησαν ότι ακριβώς επειδή εξακολουθούν να υπάρχουν συγκρούσεις,
υπάρχει ακόμη μεγαλύτερη ανάγκη να συνεχιστούν οι διάλογοι, ώστε να εκφράζονται
οι αντίστοιχες απόψεις, πεποιθήσεις, ταυτότητες και συναισθήματα, αλλά και να
ασκείται αυτοκριτική και εσωτερική ανασκόπηση. Παρ’ όλα αυτά, αναγνωρίστηκε ότι
πολλοί από αυτούς τους διαλόγους ξεκίνησαν και χρηματοδοτήθηκαν από την
κυβέρνηση και ότι υπήρχε πίσω τους μια πολιτική ατζέντα, γεγονός που καθιστούσε
δύσκολη την επίτευξη ενός γνήσιου και αυθεντικού διαλόγου.
Μέσα σε αυτή την κατάσταση και υπό αυτές τις συνθήκες, το DGI/PGI, μέσω του
τμήματος έρευνας και μελετών του, του Lembaga Penelitian dan Studi, που
αργότερα μετονομάστηκε σε Badan Penelitian dan Pengembangan (Balitbang),
διοργάνωσε από το 1981 και εξής μια σειρά από Seminar Agama, δηλαδή
Σεμινάρια για τις Θρησκείες, τα οποία στην ουσία αποτέλεσαν φόρουμ
διαθρησκειακού διαλόγου. Πέρα από την πρόσκληση συμμετεχόντων και εισηγητών από
όλες τις «επίσημες» θρησκείες, τα σεμινάρια αυτά είχαν ως στόχο να εξοπλίσουν
και να εκπαιδεύσουν φοιτητές από διάφορες θεολογικές σχολές, ιδίως μέλη της
Persetia, σε διαθρησκειακές γνώσεις και σε δεξιότητες διαλόγου. Κάθε σεμινάριο
πραγματοποιήθηκε με ένα συγκεκριμένο θεματικό άξονα, όπως «Επισκόπηση του Ισλάμ
από διάφορες οπτικές» το 1981, «Η ανάπτυξη του ισλαμικού κινήματος και της
ισλαμικής σκέψης στην Ινδονησία» το 1982, «Θρησκεία και εκσυγχρονισμός» το
1985, «Ηθική και δεοντολογία στην οικοδόμηση του έθνους» το 1987, «Περιβάλλον
και εθνική ανάπτυξη» το 1988, «Πνευματικότητα στη σύγχρονη κοινωνία» το 1989,
«Θρησκεία και οικονομική ανάπτυξη» το 1991, «Πλουραλισμός και δημοκρατία» το
1992, «Οι θρησκείες και η πολιτισμική πρόκληση» το 1994, «Οι θρησκείες μπροστά
στην τρίτη χιλιετία» το 1996 και «Θρησκείες, βία και ειρήνη στην εποχή της
Μεταρρύθμισης» το 1999.
Κλείνοντας την αποτίμησή του για τα σεμινάρια που πραγματοποιήθηκαν κατά την
περίοδο 1981–1999, ο Djaka Soetapa καταλήγει στο συμπέρασμα ότι, μέσα από αυτά
τα σεμινάρια, αναδείχθηκε πως οι θρησκείες έχουν κοινή ατζέντα και κοινές
ανησυχίες, οι οποίες θεμελιώνονται στην ανθρωπινότητα και διαθέτουν θεϊκή
διάσταση. Όλες οι θρησκείες έχουν την επιθυμία να διαχειριστούν αυτές τις
ατζέντες και ανησυχίες και, συνεπώς, όταν εκδηλώνονται συγκρούσεις με
θρησκευτική διάσταση, οι ίδιες οι θρησκείες διαψεύδουν και απογοητεύουν την
ίδια τους την κλήση. Παρότι αυτή η σειρά σεμιναρίων δεν έχει ακόμη καταδείξει
με σαφήνεια την ουσιαστική της συμβολή στην προώθηση μεγαλύτερης αρμονίας και
αμοιβαίας κατανόησης, το PGI και τα μέλη του επιμένουν να αποδέχονται το
μερίδιο της ευθύνης τους στην οικοδόμηση και την ενίσχυση μιας πιο ευνοϊκής και
υγιούς διαθρησκειακής σχέσης.
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ
H Οικουμενική Κίνηση στην Ινδονησία (1ο μέρος)
H Οικουμενική Κίνηση στην Ινδονησία (2ο μέρος)
H Οικουμενική Κίνηση στην Ινδονησία (3ο μέρος)
''ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ'' ΤΟΥ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΩΝ ΕΚΚΛΗΣΙΩΝ (Π.Σ.Ε.)
Τετάρτη 28 Ιανουαρίου 2026
Ερωταποκρίσεις: Περί Εσχάτων και Αντιχρίστου
π. Θεόδουλος - Θέλετε να κάνετε κάποια
ερώτηση για κάποιο θέμα, θέλετε να μιλήσουμε για κάτι?
- Για αυτόν που περιμένουμε τώρα, στο άμεσο μέλλον, να έρχεται. Τι έχει να γίνει,
πώς θα λένε τα πράγματα, με τις ταυτότητες, με τους πολέμους, με τον νόμο τον περιβόητο.
π. Θεόδουλος - Εγώ συνήθως, δημόσια, αυτά τα θέματα δεν θέλω να τα πιάνω, να τα
αγγίζω. Όχι ότι δεν ξέρω ή δεν μπορώ να περιγράψω την γνώμη μου, αλλά συνήθως, πάνω
σε αυτά τα θέματα, δημιουργούνται διαφωνίες και θα υπάρχουν μετά εντάσεις. Γιατί
κάποιοι έχουν τα δικά τους πιστεύω, φρονήματα και συνήθως πάνω σε αυτό το θέμα υπάρχουν
διαφωνίες και γίνονται παρεξηγήσεις. Θεωρώ σωστό να μιλήσουμε για πράγματα ωφέλιμα,
κατηχητικά, που να δίνουν χαρά και θάρρος στο να συνεχίσουμε τον αγώνα μας, παρά
να πιάνουμε θέματα τα οποία πιο πολύ δημιουργούν άγχος και προβληματισμό και κάποιες
φορές ακούμε και θυμό και οργή.
- Αφού ο Θεός είναι απόλυτος και οι Άγιοι Πατέρες μας λένε για τα έσχατα χρόνια που θα έρθουν και πρέπει να είμαστε προετοιμασμένοι πραγματικά πάνω απ' όλα, για ποιον λόγο να μην συζητηθούνε, να ξεχωρίσουμε, γιατί να υπάρχουν εντάσεις. Λέει για να σωθείς πρέπει να κάνεις αυτό και αυτό, είναι απόλυτος ο Θεός. Δεν έχει ούτε να πάμε κάτω ούτε πάνω, ούτε δεξιά ούτε αριστερά.
π. Θεόδουλος - Ναι, ακούστε. Από τα χρόνια που ζούσε ο Απόστολος
Παύλος ήταν εποχή Αντιχρίστου. Το λέει ο ίδιος ο Απόστολος Παύλος και γάρ το μυστήριο
ήδη ενεργείται. Ο Απόστολος Παύλος έστειλε επιστολή στους Θεσσαλονικιούς γιατί στα
χρόνια εκείνα στη Θεσσαλονίκη κηρύττανε ότι είναι τα χρόνια του Αντιχρίστου και
ότι πρέπει να πάρουμε τα βουνά και ότι πρέπει να λάβουμε τα μέτρα μας και να αντισταθούμε
απέναντι στο κράτος και να γίνουμε ενωμένοι να αντιμετωπίσουμε τον Αντίχριστο και
την εποχή του Αντιχρίστου και να σωθούμε γιατί θα κολαστούμε. Ο Απόστολος Παύλος
τους έστειλε επιστολή και τους καθησύχασε. Τους εξήγησε το πόσο λάθος είναι να σκέφτονται
έτσι, το να νομίζουν ότι είναι η εποχή του Αντιχρίστου. Αυτό το πράγμα συνέβαινε
σε κάθε εποχή, σε κάθε αιώνα, όχι μία φορά, αλλά εκατοντάδες φορές έχει συμβεί που
άνθρωποι όλων των αιώνων, όλων των εποχών να ισχυρίζονται για το Α θέμα ή για το
Β ότι τώρα είναι η εποχή προδρομική ή η εποχή Αντιχρίστου. Που πρέπει να αντισταθούμε,
που πρέπει, που πρέπει, που πρέπει. Όλα αυτά όμως δεν είναι μέσα από τους Αγίους,
αλλά είναι κυρίως από ανθρώπους που ερμηνεύουν λάθος την Αποκάλυψη.
Λοιπόν, η δική μου προσωπική γνώμη έτσι
όπως έχω καταλάβει τους Αγίους Πατέρες και την Αγία Γραφή, εννοείται ότι ο καθένας
έχει το δικαίωμα και να διαφωνεί και να πιστεύει τα δικά του, εγώ απλά πετάω κάποια
σπόρια. Αν εσείς τα θεωρείτε σάπια, μην τα κρατάτε. Πετάξτε τα, αφήστε τα. Εγώ τη
γνώμη μου λέω, καθένας αυτό που αγαπάει. Το κυρίως βέβαια πάντως είναι όταν συζητάμε
για κάποια θέματα θα πρέπει να συζητάμε όσο γίνεται πιο ήρεμα, πιο καλά και με αγάπη.
Γιατί αν εγώ κάνω λάθος, εσύ που υποτίθεται ότι ξέρεις το σωστό θα μου εξηγήσεις
με καλό τρόπο ότι εγώ κάνω λάθος. Αλλά πάνω
σε αυτά τα θέματα εγώ όσες φορές έχω ασχοληθεί με κάποιους ανθρώπους οι περισσότεροι
φωνάζουν, θυμώνουν, κατακρίνουν, είναι πλανεμένος ο έτσι, είσαι αυτό και τέλος πάντων…
Φτάνουμε μετά στο σημείο να λέμε αυτά που λες δεν είναι ορθόδοξα, αλλιώς τα λέει
η Αγία Γραφή, αλλιώς ο τάδε γέροντας, αυτό που λες δεν είναι ορθόδοξο είναι αιρετικό
και αυτό μετά μας κάνει να ψυχραινόμαστε, να μην έχουμε την αγάπη που πρέπει. Για
να μπορέσουμε να μιλάμε με αγάπη θα πρέπει να καλλιεργούμε την αγάπη, προσέξτε την
αγάπη προς τους εχθρούς. Εμείς δεν αγαπάμε τους φίλους, δεν αγαπάμε τους συγγενείς,
θα φτάσουμε στο σημείο να αγαπάμε τους εχθρούς; Γιατί θα μου πεις πάτερ εχθροί;
μα όταν διαφωνούμε και τσακωνόμαστε γίνομαστε εχθροί. Άρα αν είναι κάτι να συζητήσουμε
θα πρέπει να βλέπουμε ότι αν ο αδελφός μας μιλάει λάθος να κάνουμε προσευχή, ο Θεός
να τον φωτίζει, να καταλάβει το σωστό, όχι να του λέμε ότι είναι πλανεμένος, ότι
κάνει αυτό, κάνει το άλλο. Εμείς σαν Χριστιανοί Ορθόδοξοι πρέπει να αγαπάμε τους
πάντες, και τους Μουσουλμάνους και τους αιρετικούς και τους Καθολικούς, να τους αγαπάμε
όλους, απλά απέχουμε από τα φρονήματά τους. Δεν λέμε ότι ποτέ πρέπει να μισούμε
κάποιους ή να τους βρίζουμε, δεν πρέπει κανέναν να κακολογούμε και να βρίζουμε.
Εμείς θα πρέπει να αγαπάμε τους ανθρώπους, να αποστρεφόμαστε την αίρεσή τους, πολύ
περισσότερο μέσα σε εμάς τους Ορθοδόξους, γιατί αυτό έγινε η αιτία που χωρίζονται
οι εκκλησίες, γιατί διαφωνούμε και λέμε όχι εσύ είσαι πλανεμένος και όχι εσύ είσαι
ο καλός ή εγώ είμαι ο Άγιος. Λοιπόν, η δική μου γνώμη είναι, όποιος θέλει να καταλάβει
την αλήθεια πάνω σε αυτά τα θέματα, τα εσχατολογικά, να μην ασχολείται με το ίντερνετ,
η γνώμη μου. Μέσα στο ίντερνετ υπάρχουν και η αλήθεια και το ψέμα, δηλαδή είναι
ένας σκουπιδότοπος που ψάχνεις μέσα σε ένα σκουπιδότοπο να φας. Μπορεί να βρεις
μέσα στα σκουπίδια και τροφή που να τρώγεται, αλλά είναι μολυσμένη από τα σκουπίδια.
Η πηγή για να καταλάβουμε την αλήθεια πάνω στα εσχατολογικά και πότε θα έρθει ο
αντίχριστος και ποιο είναι το αντίχριστο και τι μας βλάπτει και τι μας ωφελεί, η
πηγή βρίσκεται στην Αγία Γραφή και στα Πατερικά Συγγράμματα. Άμα μετρήσει ο καθένας
τον χρόνο που αφιέρωσε στο ίντερνετ πόσες ώρες και μέρες έχει ασχοληθεί να διαβάζει
πράγματα και αν αφιέρωνε το ένα δέκατο, όχι ολόκληρο, μόνο να το αφιέρωνε στο να
διαβάζει η Καινή Διαθήκη και Αγίους Πατέρες, πιο πολλοί θα είχε φωτιστεί.
Όσον αφορά το θέμα με τους κορονοϊούς,
με τα εμβόλια, εγώ δεν ασχολήθηκα καμιά φορά με το ίντερνετ για να μάθω μέσα από
το ίντερνετ αν βλάπτει το εμβόλιο ή αν είναι ο κορονοϊός του αντιχρίστου. Τώρα θα
μου πείτε, περάσανε αυτά, αλλά το θέτουν ακόμα. Ή τέλος πάντων, οι ταυτότητες στην
Ελλάδα, αν είναι του αντιχρίστου, αν το 666, θα καθίσω εγώ τώρα να ψάχνω από το ίντερνετ
για να μου δείξει το ίντερνετ αν είναι αληθινό. Στο ίντερνετ θα μπω για να μάθω
μια πληροφορία, άμα θέλω κάτι να μάθω για ένα ιστορικό γεγονός και πάλι εκεί κάποιοι
το λένε έτσι, κάποιοι το λένε αλλιώς. Αλλά η αλήθεια βρίσκεται στην Αγία Γραφή και
στους Αγίους Πατέρες, πώς ερμηνεύουν οι Άγιοι Πατέρες την Αγία Γραφή όχι μέσα από
το ίντερνετ, όποιος θέλει θα το κάνει, αυτή είναι η γνώμη μου. Εμείς προσπαθούμε να ασχοληθούμε με
τους Αγίους Πατέρες και το κυριότερο μετά να είμαστε στην εξομολόγηση, στη Θεία
Κοινωνία για να μας φωτίσει ο Θεός. Αν εγώ μαλώνω με τον αδερφό μου, δεν εξομολογούμαι,
δεν κοινωνάω, μετά και δεν πάρω την ταυτότητα και δεν κάνω το εμβόλιο, θα σωθώ;
Κυριότερο είναι να είμαι αγαπημένος με τον αδερφό μου, να είμαι στην εξομολόγηση,
να είμαι στη Θεία Κοινωνία, να μελετάω Αγίους Πατέρες και εκεί μετά θα με φωτίσει
ο Θεός αν πρέπει να κάνω ή αν δεν πρέπει να πάρω. Εγώ δεν λέω να τα πάρω. Λέω ότι
πώς μπορούμε να φτάσουμε στο σημείο να καταλάβουμε αν πρέπει. Εγώ αφήνω τον κάθε
άνθρωπο να κρίνει και να αποφασίσει ο καθένας για τον εαυτό του και για την οικογένειά
του γιατί δεν πρέπει να επεμβαίνουμε και να προσπαθούμε να πείσουμε ο ένας τον άλλον
για το τι να κάνει, τι θα πάρει, αν δεν πάρει κλπ.
- Και όποιοι αδελφοί ρωτάνε Πάτερ, να πάρουμε την ταυτότητα ή όχι;
π. Θεόδουλος - Συγχωρέστε μου για αυτό που θα πω αλλά η ερώτηση είναι λιγάκι κακόβουλη. Γιατί? Αν θα πω εγώ, αδελφοί πάρτε την ταυτότητα, τι είπες να την πάρουμε την ταυτότητα και τι είναι αυτά που λες! Αν ο αδελφός που ρωτάει έχει τη δική του γνώμη, δεν ρωτάει γιατί θέλει να μάθει. Α μάλιστα! τώρα έμαθα να την πάρω ή να μην την πάρω. Ο καθένας έχει τη δική του γνώμη μέσα του. Ο άλλος θα πει δεν πρέπει να την πάρω. Ο άλλος θα πει πρέπει να την πάρω αλλά πάλι θα ρωτήσει! Λες και κάνουμε την ερώτηση για να ακούσουν οι άλλοι. Ξέρετε κάτι, κάτσε να ρωτήσω για να μάθουν και οι άλλοι, τι δεν πρέπει, να την πάρουμε ή για να δούμε τι πιστεύει ο πάτερ, τι φρονεί. Δεν απευθύνομαι σε κανέναν προσωπικά, μπορεί να κάνετε τώρα δύο παιδιά την ερώτηση, γενικά μιλάω τώρα. Γενικά και αόριστα. Αδέρφια είμαστε όλοι και απλά λέω την προσωπική μου γνώμη. Αφού ο καθένας έχει την δική του γνώμη και ο καθένας έχει την ευθύνη για τον εαυτό του και για την οικογένειά του, ας κάνει ο καθένας αυτό που πιστεύει σωστό. Αν θέλουμε να μάθουμε όμως, εγώ προτείνω να αποφεύγουμε το ίντερνετ και να καταφύγουμε στην Αγία Γραφή και στους Αγίους Πατέρες. Να κάνουμε προσευχή να μας φωτίσει ο Θεός μέσα από τους Αγίους Πατέρες. Να μάθουμε την αλήθεια και ταυτόχρονα να είμαστε στα μυστήρια της Εκκλησίας, στην Εξομολόγηση και στη Θεία Κοινωνία. Και μετά να αγαπάμε ο ένας τον άλλον. Να αγαπάτε όλους είπε ο Χριστός και να αγαπάμε και τους εχθρούς μας. Να αγαπάμε όσο μπορούμε περισσότερο και να βοηθάμε. Και αν εγώ θέλω κάποιον να τον βοηθήσω, να τον επαναφέρω από την πλάνη του, ας κάνω προσευχή για αυτόν. Δηλαδή αν κάποιος θεωρεί ότι αυτά που λέω τώρα ότι είμαι λάθος και ότι εγώ είμαι πλανημένος, ας κάνει προσευχή για μένα να με φωτίσει ο Θεός. Αφού με τα λόγια δεν παίρνει κανένας τώρα. Είμαστε όλοι έξυπνοι, όλοι πρώτοι, όλοι δεύτεροι. Όλοι τα ξέρουμε όλα. Δεν δεχόμαστε ούτε συμβουλές, ούτε παρατήρηση, τίποτα. Όλοι ξέρουμε τα πάντα. Μα αυτό τα ξέρουμε, δεν χρειάζεται για αυτά τα πράγματα να τα συζητάμε. Ας κάνουμε προσευχή για αυτόν. Και όταν θέλουμε ακόμα και τα αδέρφια μας και τους συγγενείς μας, να κάνουμε προσευχή για αυτούς. Πάει ο άλλος, λέει, κρίμα Πάτερ, έχω τον αδερφό μου, έχω την αδερφή μου. Είναι εκεί ή έχει αλλάξει πίστη ή έχει αλλάξει εκκλησία ή το ένα ή το άλλο. Ναι, και άμα του μιλάς συνέχεια και τον ζαλίζεις θα τον πείσεις; Κάνε προσευχή για αυτόν. Ωραία, ας κάνουμε προσευχές για τον άλλον αλλά πρώτα για τον εαυτό μας να φωτιστούμε εμείς και μετά να φωτιστούμε και τους φίλους μας και τους συγγενείς μας.
- Σε ένα θέμα θα ήθελα, αν μου επιτρέπετε, να διαφωνήσω. Εννοείται ότι πρέπει να προσευχόμαστε για τον άλλον, κυρίως για τον εαυτό μας, είναι θέμα αυτοεκτίμησης, αυτοσεβασμού. Πρώτον, να αγαπάς τον εαυτό σου. Αν δεν αγαπάς τον εαυτό σου δεν μπορείς να αγαπάς τον πλησίον σου, αυτό είναι αδύνατο. Δεύτερον, αυτό που λέτε για ταυτότητα και για το εμβόλιο. Γνωρίζετε όλοι ότι ζούμε σε εποχές που είναι αντιχριστιανικές, κυνηγάνε τον Χριστό, ότι αυτοί που μας κυριεύουν, δηλαδή αυτοί που είναι από πίσω μας, είναι οι σατανιστές. Αυτοί πιστεύουν στον διάβολο, στον έξω από εδώ. Αυτοί που βγάλαν το εμβόλιο το κάνανε για μείωση πληθυσμού. Δεν το κάνανε επειδή σας αγαπάνε, δεν σας ξέρουν από χτες. Δεν αγαπάνε κανέναν. Έχουν πουλήσει την ψυχή τους για κάποια συμφέροντα σε αυτόν τον κόσμο. Δεύτερον, το θέμα της ηλεκτρονικής ταυτότητας είναι και αυτό επίσης. Είναι αντιχριστιανικό. Τα έχουν καταργήσει όλα. Ψηφίσαν τώρα πρόσφατα την ομοφιλοφιλία να παίρνουν δύο πατεράδες σε ένα παιδάκι και λένε «καλύτερα να το πάρουμε το παιδάκι γιατί είναι στο ορφανοτροφείο και αυτοί που το αφήσαν δεν το αγαπούσαν και εμείς θα το αγαπήσουμε». Ε, όχι!
π. Θεόδουλος - Εγώ διαφωνώ σε αυτά. Εννοείται αδερφέ. Σε όλα αυτά.
Απλά να συμπληρώσω πάνω σε αυτό και πιστεύω ότι είναι καλό να τα λέμε για να ξυπνάει
και ο κόσμος. Η δική μου γνώμη, αν δεν το καταλάβατε, το εξηγώ καλύτερα. Δεν είπα
ότι μόνο προσευχή και μελέτη και μετά θα σου πούμε, εννοείται ότι πρέπει να κουνάμε
και τα χέρια μας. Δεν νομίζω, αν κάποιοι δεν καταλάβατε τι εννοώ, ότι καθόμαστε
με σταυρωμένα χέρια. Δεν είπα αυτό το πράγμα. Εννοείται ότι κουνάμε και τα χέρια
μας. Αλλά κυριώτερα είναι η προσευχή, η μελέτη, τα μυστήρια της Εκκλησίας. Αλλά
πάνω σε αυτό το θέμα, αν σήμερα μας κυβερνάνε αντίχριστοι μία φορά, παλαιότερες
εποχές μας κυβερνούσαν δέκα φορές, εκατό φορές αντίχριστοι. Ξεκινάμε από την εποχή του Αποστόλου
Παύλου πάλι.
Όταν ζούσε ο Απόστολος Παύλος, αυτοκράτορας της ρωμαϊκής αυτοκρατορίας
ήταν ο Νέρωνας. Ο Νέρωνας ήταν ο πρώτος αυτοκράτορας που ζήτησε να τον λατρεύουν
ως θεό. Όχι απλά ήταν ειδωλολάτρης, αλλά τι, όχι μόνο, προσέξτε, είχε κόψει νομίσματα
στο όνομά του, αλλά και όλοι να γραφτούν στο κράτος του, ως υπήκοοί του, που είναι
υπήκοοι του θεού Νέρωνα. Σήμερα δεν μας είπε κάποιος πρωθυπουργός να σας δώσω νομίσματα
δικά μου, να σας δώσω χαρτιά που να λένε ότι είστε υπήκοοι σε μένα και εγώ είμαι
ο Θεός. Η εποχή εκείνη ήταν πολύ χειρότερη. Και πάμε και άλλες εποχές που θα τα
πούμε σιγά σιγά. Λοιπόν, όταν ο Νέρωνας κήρυξε αυτό το πράγμα, ότι θα πρέπει πλέον
να με λατρεύεται ως θεός, τότε πάλι ξεσηκώθηκαν οι χριστιανοί και λέγανε να ο αντίχριστος!
Μεγαλύτερος αντίχριστος μέχρι σήμερα από τον Νέρωνα δεν πέρασε γιατί ζήτησε λατρεία.
Πάντοτε το ρωμαϊκό κράτος ζητούσε οι άνθρωποι να είναι καταγεγραμμένοι, όταν όμως ζητήσαν να είναι καταγεγραμμένοι στο κράτος του Νέρωνα, ήταν το
αποκορύφωμα. Σου λέει, προσέξτε τώρα, σήμερα, μας δίνουν καινούργιες ταυτότητες,
που ξέρω εγώ και τι θα έχει μέσα, κι αν έχει το 666, κι αν έχει τσιπ, κι αν δεν
έχει, κι όλα μας πάνε εκεί, κι όλα στον αντίχριστο, κτλ. Μα τα χαρτιά τότε που αποδεικνύαν, γιατί όλοι
είχαν τα πια έγγραφα, να αποδεικνύεται
αν είναι Ρωμαίοι πολίτες. Δεν μπορούσε να πει ο καθένας,
«Α, εγώ εντάξει, είμαι Ρωμαίος πολίτης, εγώ δεν είμαι». Υπήρχαν και τότε έγγραφα,
που ήταν καταχωρημένοι όλοι στο Ρωμαϊκό κράτος. Ναι, αλλά στο Ρωμαϊκό κράτος που
ήταν τότε απέραντο, υπήρχαν χιλιάδες και εκατομμύρια Χριστιανοί, που όλοι όμως καταγράφτηκαν
στον Ρωμαϊκό κράτος, για να μπορούν να έχουν δικαιώματα του κράτους. Υπήρχαν τότε
οι Απόστολοι. Αν ήταν, τότε, θα έλεγαν οι ίδιοι οι Απόστολοι, «Μην καταγράφεστε
στον Ρωμαϊκό κράτος». Πρώτος, ο Απόστολος Παύλος θα το έλεγε αυτό το πράγμα. Δεν
το είπε όμως. Ξέρετε τι είπε ο Απόστολος Παύλος όμως, «Να κάνετε προσευχή για τους
κυβερνώντες βασιλείς». Δηλαδή τότε είχε ζητήσει από τους Χριστιανούς να κάνουν προσευχή
για τον Νέρωνα. Είναι σαν να μας λέει εμάς σήμερα να κάνουμε προσευχή για τους ηγέτες.
Εμείς τώρα, συγγνώμη αλλά, ποιος Χριστιανός κάνει προσευχή για τον Μητσοτάκη στην
Ελλάδα, αφού οι περισσότεροι τον βρίζουν, τον καταριούνται. Και μετά λένε να μην
πάρουμε τις ταυτότητες που θα μας δώσει ο Μητσοτάκης. Τι λες βρε φουκαρά! Αν είσαι
Χριστιανός και θέλεις να πας κόντρα στον Αντίχριστο, θα ξεκινήσεις πρώτα με προσευχή.
Κάνε προσευχή στον Μητσοτάκη. Εάν κάνανε όλοι οι Χριστιανοί προσευχή για τον Μητσοτάκη,
δεν θα τον άφηνε ο Θεός να μας δώσει τις ταυτότητες. Ακούστε κάτι.
Λοιπόν, είπα ότι πολλές φορές υπήρχαν
κυβερνήσεις που ήταν αντίχριστες κυβερνήσεις και χειρότερες από τις σημερινές. Άλλες
κυβερνήσεις ήταν εκ της τουρκοκρατίας. Ξέρετε τι θα πει. Αν δεν έχετε διαβάσει και
αν έχετε καταλάβει το πώς ήταν οι Χριστιανοί, κάτω από την εξουσία των Σουλτάνων
επί τουρκοκρατίας. Θα πω ένα παράδειγμα. Ο απόστολος Κοσμάς, ο Αιτωλός, κάθε
φορά που πήγαινε να κάνει κάποιο κήρυγμα, πήγαινε και έβαζε μετάνοια και έπαιρνε
την ευλογία, την άδεια από τον τοπικό Πασά. Δηλαδή, για να πάρει την άδεια να μιλήσει
δημόσια, πήγαινε και έβαζε μετάνοια, τον προσκυνούσε έλεγε «πολυχρονεμένε μου Πασά,
αν ορίζετε και αν δίνετε την άδεια». Εκείνα τα χρόνια της τουρκοκρατίας ήταν τόσο
καταπιεσμένοι οι χριστιανοί που είχαν επάνω κάποιον που εξουσίαζε και είχε την θρησκεία
του Αντιχρίστου, γιατί ο Αντιχρίστος ήταν και ο Μωάμεθ. Όταν είχε βγει ο Μωάμεθ
και κάθε Μωάμεθ και ο καθένας που κυβερνούσε με αυτόν τον τρόπο, όλοι ήταν σε τόπο
Αντιχρίστου.
- Σχετικά με τον Αντίχριστο που είπατε, πώς θα καταλάβουμε ότι θα είναι ο Αντίχριστος ο συγκεκριμένος; με τα έργα του, με την ομολογία του. Πώς θα καταλάβουμε ότι είναι ο Αντίχριστος;
π. Θεόδουλος - Πολύ καλή ερώτηση και πόσο εύκολο απαντάται. Λοιπόν,
σήμερα ο Προφήτης Ηλίας και ο Προφήτης Ενώχ ζουν. Δεν έχουν πεθάνει. Αυτό το ξέρουμε
όλοι. Οι δύο προφήτες ζουν για ποιο λόγο; Για να έρθουν τον καιρό του Αντιχρίστου.
Προσέξτε κάτι. Εάν αυτή τη στιγμή ζούσε επί της γης ο Αντίχριστος, είναι αδύνατον
των αδυνάτων να μην ερχόταν ο Προφήτης Ηλίας και ο Προφήτης Ενώχ να μας το πούνε.
Μα για αυτό τον λόγο ζουν και υπάρχουν. Δηλαδή τώρα ο Προφήτης Ηλίας ή μάλλον οι
δύο προφήτες δεν κολλάνε μπρίκια. Δεν κάθονται έτσι και περιμένουν. Α, οι άνθρωποι
καταστρέφονται, οι άνθρωποι χάνονται και εμείς καθόμαστε εδώ πέρα και περιμένουμε.
Όχι βέβαια. Ακούστε. Εάν ήταν εποχή Αντιχρίστου, εάν είχε έρθει ο Αντίχριστος και
εάν ήταν άρνηση η ταυτότητα και το εμβόλιο, αν ήταν 666 και είχε χάραγμα και είχε
άρνηση Χριστού, οι δύο προφήτες θα έρχονταν 100% να μας προειδοποιήσουν. Γιατί αλλιώς,
αν δεν το κάνανε, τζάμπα υπάρχουν. Αφού δεν έρχεται ο Προφήτης Ηλίας ή ο Προφήτης
Ενώχ να μας πουν μη παίρνετε τις ταυτότητες γιατί έχουν το 666, δεν έχουν το 666! Θα μας άφηναν να πάρουμε ενώ υπάρχει το 666 και αυτοί κάθονται και περιμένουν και
περιμένουν;
- Υπάρχουν μαρτυρίες όμως ότι έχει εμφανιστεί ο
Ηλίας.
π. Θεόδουλος - Ακούστε τώρα, άλλο να βγει
να κάνει ένα θαύμα κάπου, να παρουσιαστεί να βοηθήσει, ναι, το να βγει δημόσια
να τον δούμε όλοι οι άνθρωποι, να παρουσιαστεί δημόσια και να πει άνθρωποι, χριστιανοί
λάβετε τα μέτρα σας, είναι ο Αντίχριστος, αυτό είναι του Αντιχρίστου. Θα μας το
έλεγαν. Από τη στιγμή που δεν έρχονται οι προφήτες, δεν είναι κάτι με το 666 και
με τον Αντίχριστο. Όσοι θέλουν να το καταλάβουν. Οι υπόλοιποι αδελφοί μου έχετε
το δικαίωμα να...
- Εμείς θα τους καταλάβουμε όταν θα έρθουν;
π. Θεόδουλος - Εννοείτε. Προσέξτε. Αν κάποιος χριστιανός δεν είχε καμία σχέση με την εκκλησία και με την Ορθοδοξία και με τα μυστήρια, εν ολίγοις είναι απλά βαπτισμένος, γιατί έτσι γεννήθηκε και κάνει μια άσωτη ζωή μέσα σε γυναίκες και ναρκωτικά π.χ., αυτός είτε έρθει ο προφήτης Ηλίας είτε δεν έρθει, το ίδιο είναι γι΄ αυτόν. Αυτό έγινε και στον Άδη όταν κατέβηκε ο Χριστός. Όταν ο Χριστός μπήκε στον Άδη, πόσο φωτίζει ένας ήλιος, ο Χριστός φώτισε εκατό φορές περισσότερο μέσα στον Άδη, φώτισε. Ποιοι τον καταλάβανε τον Χριστό; όλοι αυτοί που είχαν τα αισθητήρια της υγιής κατάστασης. Οι άλλοι κρύφτηκαν, γύρισαν από την άλλη πλευρά, δεν θέλανε να δουν τον Χριστό και το φως. Οι πιστοί που περιμέναν τον Χριστό ανυπομονούσαν και όταν είδαν το φως του, τον γνώρισαν. Όσοι χριστιανοί είμαστε στην εκκλησία και στα μυστήρια της εκκλησίας, εννοείται ότι όταν θα έρθει ο προφήτης Ηλίας και ο προφήτης Ενώχ, εννοείται ότι θα το καταλάβουν σαν να κατέβει ο ήλιος κάτω στην γη.
- Αυτή η Σύνοδος θα μας πει ότι αυτοί οι δύο είναι οι προφήτες;
π. Θεόδουλος - Δεν χρειάζεται να το πει η Σύνοδος. Δηλαδή σαν να σου λέω τώρα, αν πέσει ο ήλιος επάνω στη γη, θα πρέπει να μας το πει ο γείτονας;
- Όταν θα έρθει ο Αντίχριστος, θα υπάρχει
η εκκλησία;
π. Θεόδουλος - Θα υπάρχει και τότε θα φύγει
στη έρημο. Με το που θα εμφανιστεί ο Αντίχριστος, η εκκλησία φεύγει στην έρημο.
Η εκκλησία του Χριστού θα υπάρχει, υπάρχει και θα υπάρχει.
- Θα υπάρχει πάντοτε, ναι. Λέμε όταν, κάποτε θα έρθει ο Αντίχριστος, θα υπάρχει τότε η εκκλησία;
π. Θεόδουλος - Η εκκλησία θα υπάρχει στην έρημο.
- Ωραία. Εκεί η εκκλησία που θα είναι, στον κόσμο τι θα κηρύττει, ότι είναι ο Αντίχριστος, ότι αυτός είναι ο Αντίχριστος;
π. Θεόδουλος - Ναι, ναι, ναι. Θα το κηρύξει.
- Μα εδώ η γραφή λέει ότι προσέξτε μην πλανήσει εί δυνατόν και τους εκλεκτούς.
π. Θεόδουλος - Ακούστε τώρα αυτό. Λοιπόν, είπε εί δυνατόν, εί δυνατόν να πλανήσει και τους εκλεκτούς. Το εί και το δυνατόν είναι δυνητικό. Το δυνατόν, που σημαίνει θα μπορούσε, είναι δυνητικό όχι ενεργητικό. Λοιπόν, που σημαίνει ότι θα είναι τόσο πολύ δύσκολα εκείνα τα χρόνια και τόση πονηριά θα χρησιμοποιήσει ο άνθρωπος, ώστε θα μπορούσε με αυτό το κακό που θα κάνει, θα μπορούσε να πλανήσει και τους εκλεκτούς. Θα μπορούσε, δεν θα τους πλανήσει όμως τους εκλεκτούς. Κανένας εκλεκτός δεν θα πλανηθεί. Κάποιοι εννοείται θα πλανηθούν. Τι μας λένε οι Άγιοι, όλοι οι Άγιοι όλων των αιώνων; Όταν θα έρθει ο Αντίχριστος, αυτοί που θα ακολουθήσουν τον Αντίχριστο και αυτοί που θα πλανηθούν από τον Αντίχριστο, θα ήταν αυτοί οι οποίοι και ο Αντίχριστος να μην έρθει, θα κολάζονταν. Γιατί όμως, τι λένε οι Άγιοι. Θα βασιλέψει εν τοις απολλυμένοις. Δηλαδή, θα βασιλέψει μόνο σε αυτούς που είναι για την απώλεια. Κανένας εκλεκτός δεν θα πλανηθεί, αλλά εί δυνατόν θα μπορούσε να πλανηθεί και ο εκλεκτός, αλλά θα βασιλέψει ο Αντίχριστος μόνο στους απολλυμμένους, που είναι για την απώλεια, μόνο σε αυτούς που, ακούστε, αν ο Αντίχριστος, υποθετικά, δεν έρθει ποτέ, όλοι αυτοί που θα προσκυνήσουν τον αντίχριστο και θα τον ακολουθήσουν θα κολαστούν χωρίς τον αντίχριστο. Και πάλι αλλιώς, όχι ένας, αλλά πενήντα αντίχριστοι να ερχόνταν, οι εκλεκτοί δεν θα πλανηθεί κανείς, κανένας πιστός. Αλλά οι πιστοί εκείνων των χρόνων, σε εκείνα τα χρόνια, τη δύναμη θα την πάρουν μόνο, μόνο, μόνο από τα μυστήρια της Εκκλησίας. Όποιος είναι μακριά από τα μυστήρια, ας κάνει και τον πιο δυνατό αγώνα. Θα χαθεί, θα απελπισθεί, θα υποχωρήσει, θα αρνηθεί. Όλοι οι σημερινοί που φωνάζουν, δεν θα πάρω την ταυτότητα, δεν θα κάνω εκείνο και φωνάζουν και φωνάζουν. Επειδή δεν έχουν την αρετή της αγάπης στο βαθμό που χρειάζεται, γιατί αυτός που φωνάζει για την ταυτότητα, άμα του κάνει ένα πειρασμό ο γείτονας, θέλει να τον κρεμάσει. Λοιπόν, αυτός, λέμε τώρα, και να τον βασανίσουν, να του κάνουν βασανιστήρια, θα αντέξει για αρχή, αλλά μετά θα δειλιάσει ή θα τον εγκαταλείψει η χάρη του Θεού και θα αρνηθεί γιατί δεν θα αντέξει μέχρι το τέλος. Ξέρετε πόσοι μάρτυρες, μάλλον αλλιώς, πόσοι άνθρωποι στον καιρό με τα βασανιστήρια υπέκυψαν και αρνήθηκαν, ενώ στην αρχή άντεχαν και το έπαιζαν ομολογητές; Γιατί; γιατί πολύ απλά δεν είχαν και την αγάπη και την ταπείνωση. Δεν είναι το μόνο να φωνάζω «ορθοδοξία ή θάνατος» και να ομολογώ. Αν εγώ δεν βοηθάω τον πλησίον μου, τότε και από το πρωί έως το βράδυ να φωνάζω «ορθοδοξία ή θάνατος» τίποτα δεν με ωφελεί. Θα πρέπει να έχω και την πίστη και τα έργα. Και να είμαι σίγουρος όταν εγώ είμαι στα μυστήρια και σε εκκλησία, ότι ο Θεός θα με φωτίσει, θα με βοηθήσει, να αντισταθώ σε αυτόν τον Αντίχριστο, όποιος και να είναι αυτός. Αν δεν είμαι μέσα στα έργα της αγάπης, αν δεν είμαι μέσα στην εκκλησία και στα μυστήρια της εκκλησίας, όσο και να νομίζω ότι είμαι σαν φρουρός, σαν σκοπός και περιμένω πότε θα έρθει για να αντιμετωπίσω τον Αντίχριστο, φουκαρά, χωρίς να το καταλάβεις θα αρνηθείς.
ΠΗΓΗ: https://www.facebook.com/reel/1167347495229064
ΑΠΟΜΑΓΝΗΤΟΦΩΝΗΣΗ ΑΡΧΕΙΟΥ, ΠΛΗΚΤΡΟΛΟΓΗΣΗ ΚΕΙΜΕΝΟΥ
''ΙΣΤΟΛΟΓΙΟ ΕΝ ΤΟΥΤΩ ΝΙΚΑ''
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ
H Οικουμενική Κίνηση στην Ινδονησία (3ο μέρος)
Συμμετοχή
στην οικοδόμηση του έθνους και στην ανάπτυξη
Από την αρχή, δηλαδή ήδη από την
περίοδο της προετοιμασίας και της συγκρότησης του DGI, υπήρχε επίγνωση ότι το
οικουμενικό κίνημα και οι θεσμοί του όφειλαν να συμβάλουν στη διαδικασία της
οικοδόμησης του έθνους, συμπεριλαμβανομένων προσπαθειών για την επίλυση
διαφόρων κοινωνικών, πολιτικών, οικονομικών, νομικών και πολιτιστικών
προβλημάτων. Κατά την «επαναστατική περίοδο» (1945–1949), ιδίως από το 1947,
όταν η Ινδονησία κατέστη Republik Indonesia Serikat/RIS,
υπήρχε έντονη επιθυμία η Ινδονησία να καταστεί ενιαίο κράτος (Negara Kesatuan
Republik Indonesia), όπως είχε διακηρυχθεί στο Σύνταγμα του 1945. Το DGI
ιδρύθηκε πριν η Ινδονησία καταστεί εκ νέου ενιαίο κράτος, στις 17 Αυγούστου
1950, και η ίδρυσή του υποκινήθηκε επίσης από τη συνείδηση ότι η Ινδονησία
είναι ενιαίο κράτος. Αυτή η συνείδηση αποτυπώθηκε στα πρακτικά του πρώτου
συνεδρίου, το οποίο πραγματοποιήθηκε στις 22–28 Μαΐου 1950. Κατά συνέπεια, η
συγκρότηση του DGI μπορεί επίσης να θεωρηθεί ως στήριξη και ενθάρρυνση προς το
Negara Kesatuan.
Λίγο μετά το πρώτο συνέδριο, το DGI συγκρότησε μια ειδική επιτροπή, η οποία
ονομάστηκε Επιτροπή Εκκλησίας και Κράτους (στο δεύτερο συνέδριο του 1953 αυτό
άλλαξε και έγινε Επιτροπή Εκκλησίας και Κοινωνίας). Στο τέταρτο συνέδριο, το
1960, υπό το θέμα «Ενότητα της Εκκλησίας — Ενότητα του Έθνους», διατυπώθηκε η
ακόλουθη θέση:
«Η
ιδέα της εκκλησιαστικής ενότητας στην Ινδονησία είναι ουσιωδώς διαφορετική από
την οικοδόμηση ενός έθνους στην Ινδονησία, διότι η ενότητα της Εκκλησίας είναι
ενότητα πίστεως και όχι πολιτική ενότητα. Ωστόσο, μεταξύ αυτών των δύο υπάρχει
αμοιβαία σχέση, διότι και τα δύο υπάρχουν μέσα στην μία και την ίδια κοινωνία.
Με αυτή την ενότητα οι Εκκλησίες στην Ινδονησία μπορούν να επιτελούν το έργο
της διακονίας τους με πληρέστερο τρόπο και να συμβάλλουν στην ενίσχυση της
ενότητας της κοινωνίας και του κράτους».
Αυτός είναι επίσης ο λόγος για τον
οποίο, κατά την περίοδο 1950–1960, η οποία χαρακτηριζόταν από σειρά εξεγέρσεων,
το DGI απηύθυνε έκκληση προς ολόκληρο το έθνος να διατηρήσει την ενότητα του
κράτους και του έθνους, καθώς και την ενότητα της Εκκλησίας, ενώ ταυτόχρονα
καλούσε τον λαό, και ιδίως τους Χριστιανούς, να συμμετάσχουν στις πρώτες
γενικές εκλογές του 1955.
Από την ανεξαρτησία και έπειτα, το DGI και τα μέλη του διατηρούσαν την αντίληψη
ότι ένας από τους κύριους πυλώνες του ενιαίου κράτους της Ινδονησίας είναι η
Πανκασίλα (οι Πέντε Αρχές ή οι Πέντε Πυλώνες της εθνικής ταυτότητας), δηλαδή η
θεμελιώδης φιλοσοφία και ιδεολογία του κράτους.
Κατά τις προπαρασκευαστικές
συνεδριάσεις για την ανεξαρτησία της Ινδονησίας, από τα τέλη Μαΐου έως τον
Αύγουστο του 1945, Χριστιανοί ηγέτες όπως ο κ. Johannes Latuharhary αγωνίστηκαν
για τη διατήρηση της Πανκασίλα. Αυτός ο αγώνας συνεχίστηκε κατά τη δεκαετία του
1950, ιδίως στις συνεδριάσεις της Συντακτικής Συνέλευσης (Konstituante) την
περίοδο 1956–1959. Το DGI υιοθέτησε επίσης την ίδια θέση, διότι εξέχοντες
Χριστιανοί ηγέτες στην Konstituante, όπως ο πάστορας W.J. Rumambi και ο κ.
J.C.T. Simorangkir, ήταν ταυτόχρονα και εξέχοντες ηγέτες του DGI.
Από τη δεκαετία του 1960, το DGI, ακολουθώντας το Παγκόσμιο Συμβούλιο Εκκλησιών
(WCC), διοργάνωσε μια σειρά Συνεδρίων για την Εκκλησία και την Κοινωνία (CCS).
Σε συνάφεια με το σύνθημα και το πρόγραμμα της «επανάστασης» που διακήρυξε ο
Πρόεδρος Σουκάρνο, το DGI και τα μέλη του, τόσο μέσω των γενικών συνεδρίων όσο
και μέσω των CCS, αντιλήφθηκαν επίσης την επανάσταση ως δικό τους έργο,
παρέχοντας ταυτόχρονα μια κριτική θεολογική ερμηνεία της έννοιας αυτής. Το
πρώτο CCS, σε συνδυασμό με μια συμβουλευτική συνάντηση του DGI και της
Διάσκεψης Χριστιανών της Ανατολικής Ασίας, τον Νοέμβριο του 1962,
πραγματοποιήθηκε με θέμα «Η χριστιανική διακονία στην επανάσταση». Ένα από τα
συμπεράσματα ήταν το εξής: «Η Εκκλησία μπορεί να ζήσει μέσα σε κάθε πολιτικό
σύστημα. Όμως η Εκκλησία έχει καθήκον να δίνει μαρτυρία προειδοποίησης απέναντι
σε όσα είναι αντίθετα προς το σχέδιο και το θέλημα του Θεού».
Η δέσμευση του DGI να συμμετάσχει στην επανάσταση της Ινδονησίας κορυφώθηκε στο
πέμπτο συνέδριο του 1964, υπό το θέμα «Ιησούς Χριστός, ο Καλός Ποιμήν» και με
υποθέμα «Το χριστιανικό καθήκον στην επανάσταση». Ο «εγκέφαλος» ή το κεντρικό
πρόσωπο αυτής της συνέλευσης ήταν ο απόστρατος αντιστράτηγος Tahi Bonar
Simatupang, ο οποίος ήταν επίσης ένας από τους προέδρους του Παγκοσμίου
Συμβουλίου Εκκλησιών (WCC). Μία από τις διακηρύξεις της συνέλευσης ανέφερε τα
εξής:
«Στη σημερινή κατάσταση, όπου ο λαός
βρίσκεται αντιμέτωπος με ελπίδες που ελκύουν την καρδιά, αλλά και με
απογοήτευση και ανησυχία, στοιχεία που συναντώνται συνήθως σε κάθε επανάσταση,
υπάρχει ένας Καλός Ποιμήν για τον άνθρωπο. Ιδιαίτερα για τους Χριστιανούς, ο
Καλός Ποιμήν τους καθοδηγεί να ζουν με τρόπο εποικοδομητικό, δημιουργικό,
ρεαλιστικό και κριτικό μέσα σε αυτή την επανάσταση. Κατ’ ουσίαν, οι Χριστιανοί
χαίρονται πολύ να συμμετέχουν δίνοντας περιεχόμενο στην επανάσταση της
Ινδονησίας. Οι Χριστιανοί χαίρονται, διότι διάφοροι τομείς του πολιτισμού
άνθισαν και εξακολουθούν να ανθίζουν επαναστατικά. Με μια πρώτη ματιά μπορούμε
να διακρίνουμε παραλληλισμό, ως προς τα θεμέλια, την κατεύθυνση και τον στόχο
της ινδονησιακής επανάστασης, με πολλά από όσα βρίσκουμε στην επανάσταση που
εγκαινίασε ο Ιησούς Χριστός. Για να συμβάλλουν πιο ουσιαστικά στην οικοδόμηση
του έθνους κατά τη διάρκεια της επανάστασης με τρόπο εποικοδομητικό,
δημιουργικό, ρεαλιστικό και κριτικό, οι Χριστιανοί οφείλουν πρώτα απ’ όλα να
κληθούν να ακούσουν τον λόγο του Θεού».
Αυτές οι «τετραλέξεις», όπως διατυπώθηκαν από τον T.B. Simatupang,
με τη λέξη
«εποικοδομητικός» να αντικαθίσταται αργότερα από τη λέξη «θετικός», αποτέλεσαν
το χαρακτηριστικό σύνθημα του DGI/PGI για αρκετές δεκαετίες. Ιδίως ως προς την
κριτική στάση, η πέμπτη συνέλευση εστίασε επίσης την προσοχή της στη συνήθεια
της διαφθοράς, η οποία ήδη τότε ασκούνταν σε ευρεία κλίμακα. Ωστόσο, μέχρι
σήμερα δεν έχει υπάρξει ουσιαστικό αποτέλεσμα, διότι ακόμη και στο εσωτερικό
των Εκκλησιών αυτή η «ενδημική ασθένεια» είναι επίσης αρκετά διαδεδομένη.
Λίγο μετά την πέμπτη συνέλευση επιχειρήθηκε ένα λεγόμενο πραξικόπημα την 30ή
Σεπτεμβρίου προς 1η Οκτωβρίου 1965. Το αποτυχημένο αυτό πραξικόπημα επέφερε
ριζικές αλλαγές στον πολιτικό συσχετισμό δυνάμεων στην Ινδονησία. Το ίδιο το
DGI, απ’ όσο μπορεί να διαπιστωθεί από τα διαθέσιμα στοιχεία, δεν τοποθετήθηκε
εκτενώς ούτε διατύπωσε μια συνολική αποτίμηση των γεγονότων. Μία από τις
ελάχιστες σχετικές τοποθετήσεις ήταν η «Pernyataan dan Seruan DGI» («Δήλωση και
Έκκληση του DGI») της 7ης Οκτωβρίου 1965, η οποία, μεταξύ άλλων, περιείχε
κριτική και καταδίκη του Gerakan 30 September/Partai Komunis Indonesia
(G30S/PKI, Κίνημα της 30ής Σεπτεμβρίου/Κομμουνιστικό Κόμμα Ινδονησίας), καθώς
και στήριξη προς την κυβέρνηση υπό τον Πρόεδρο Σουκάρνο για τη διατήρηση του
κράτους της Πανκασίλα.
Στο δεύτερο CCS και στο έκτο συνέδριο του DGI το 1967 δύσκολα συναντά κανείς
τον όρο «επανάσταση», παρότι δεν είχε εξαλειφθεί πλήρως ούτε είχε αγνοηθεί
εντελώς, ενώ δόθηκε ελάχιστη προσοχή στο αποτυχημένο πραξικόπημα. Τα πιο
κυρίαρχα θέματα, σε συνάρτηση με τη μεταβολή της κοινωνικοπολιτικής και
οικονομικής ατμόσφαιρας και με την ανάδυση του λεγόμενου καθεστώτος Orde Baru
(«Νέα Τάξη») υπό τον Σουχάρτο, ήταν η pembaharuan (ανανέωση), η pembangunan
(ανάπτυξη) και συναφή ζητήματα. Το DGI και τα μέλη του θεώρησαν ως την πλέον
καθοριστική ανανέωση εκείνη του ανθρώπου, της Εκκλησίας και της κοινωνίας, και
αυτή η ανανέωση νοήθηκε ως παράλληλη προς τον εκσυγχρονισμό. Ωστόσο, το βασικό
σχήμα της θεολογικής αντίληψης του DGI σχετικά με τη θέση, τον ρόλο και το έργο
της Εκκλησίας στο κράτος και την κοινωνία δεν μετατοπίστηκε από την προηγούμενη
έμφαση στη Βασιλεία του Θεού, η οποία έχει ήδη έλθει, είναι παρούσα και
πρόκειται να έλθει.
«Ως
Χριστιανοί αντιλαμβανόμαστε τον εκσυγχρονισμό, την επανάσταση και την ανανέωση
υπό το φως της Βασιλείας του Θεού. Η Βασιλεία του Θεού βρίσκεται ανάμεσά μας. Η
Βασιλεία του Θεού επηρεάζει την ιστορία, τα άδικα καθεστώτα ανατρέπονται και
εμείς καλούμαστε να συμμετάσχουμε στη μεγάλη αλλαγή της ιστορίας. Αξιολογούμε
τον εκσυγχρονισμό, την επανάσταση και την ανανέωση υπό το φως της Βασιλείας του
Θεού, προκειμένου να αποφασίσουμε τι μέσα σε αυτά οφείλουμε να στηρίξουμε και
τι πρέπει να απορρίψουμε. Η γνώση της Βασιλείας του Θεού μας ελευθερώνει από
την απελπισία και τον κυνισμό. Γι’ αυτό και οι χριστιανικές ιδέες μπορούν να
προσφέρουν, αφενός, ρεαλισμό και, αφετέρου, ελπίδα προσανατολισμένη στο μέλλον,
στις πολιτικές ιδέες του έθνους μας».
Με βάση αυτή τη θεολογική αντίληψη, το δεύτερο CCS διαμόρφωσε επίσης την
κατανόηση του DGI και των μελών του σχετικά με το καθήκον τους στον χώρο της
πολιτικής, του δικαίου, της οικονομίας, καθώς και μέσα στο ρεύμα του
εκσυγχρονισμού. Η αντίληψη αυτή αντανακλούσε επίσης τη συνείδηση και την
επίγνωση ότι το οικουμενικό κίνημα δεν ασχολείται μόνο με εσωτερικά ζητήματα
της Εκκλησίας, αλλά και με τα προβλήματα και τους αγώνες του λαού σε ολόκληρη
τη ζωή του έθνους. Αυτό αποτυπώθηκε και στην απόφαση του έκτου γενικού
συνεδρίου του DGI, το οποίο πραγματοποιήθηκε περίπου τέσσερις μήνες μετά το
δεύτερο CCS.
«Όλοι
μας είμαστε ήδη ενταγμένοι στη διαδικασία του εκσυγχρονισμού και της οικοδόμησης
του έθνους. Εμείς οι Χριστιανοί συμμετέχουμε σε αυτήν με αίσθημα ευθύνης
απέναντι στον Θεό και απέναντι στο μέλλον του κράτους και του έθνους μας. Πέρα
από το να ζούμε ως υπεύθυνοι πολίτες, οι Χριστιανοί οφείλουν να συμμετέχουν
πλήρως στις προσπάθειες για την ανανέωση της δομής της κοινωνίας, του πολιτικού
και οικονομικού συστήματος, καθώς και των αξιών που κυριαρχούν στον πολιτισμό
και στα ιδανικά της κοινωνίας»
Ακριβώς το έτος του δεύτερου CCS και του έκτου γενικού συνεδρίου ξέσπασε σε
διάφορες περιοχές μια σύγκρουση με θρησκευτικές διαστάσεις, ιδίως μεταξύ Ισλάμ
και Χριστιανισμού, μεταξύ άλλων και στο Μακασάρ, όπου είναι γνωστή ως Peristiwa
Makassar 1967. Ωστόσο, αυτό δεν μείωσε τη
δέσμευση του DGI και των μελών του να συμμετέχουν στο πρόγραμμα οικοδόμησης του
έθνους· αντιθέτως, τα επόμενα χρόνια την ενίσχυσαν ακόμη περισσότερο, ιδίως
όταν η «ανάπτυξη» κατέστη λέξη-κλειδί, όχι μόνο στην Ινδονησία αλλά και σε
παγκόσμιο επίπεδο.
Το 1970 το DGI και η KWI (Καθολικοί) συγκρότησαν μια ειδική επιτροπή, τη
SODEPAXI, ως συνέχεια της Επιτροπής SODEPAX (Committee on Society, Development
and Peace), η οποία είχε ιδρυθεί από το Παγκόσμιο Συμβούλιο Εκκλησιών σε
συνεργασία με τη Ρωμαιοκαθολική Παπική Επιτροπή Δικαιοσύνης και Ειρήνης. Η
SODEPAXI διοργάνωσε ειδικό επιστημονικό συνέδριο για την ανάπτυξη, την
Konferensi Studi untuk Pembangunan, στο Cipayung της Δυτικής Ιάβας, από τις 9
έως τις 15 Μαΐου 1970.
Το Συνέδριο του Cipayung είχε ιδιαίτερη σημασία, διότι αποτέλεσε έκφραση μιας
ευρύτερης οικουμενικής πραγματικότητας που επί μακρόν αποτελούσε όραμα, καθώς
περιλάμβανε τόσο τις Προτεσταντικές όσο και τις Ρωμαιοκαθολικές Εκκλησίες. Το
θέμα του συνεδρίου ήταν «Η συμμετοχή της Εκκλησίας στην εθνική ανάπτυξη»
(Partisipasi Gereja dalam Pembangunan Nasional) και το θέμα αυτό έγινε
ιδιαίτερα δημοφιλές μεταξύ του DGI/PGI και των μελών του κατά τις δεκαετίες του
1970 και του 1980. Το συνέδριο, αφενός, εκτίμησε την πρόοδο της σύγχρονης
επιστήμης και τεχνολογίας και στήριξε το αναπτυξιακό πρόγραμμα του καθεστώτος
της Νέας Τάξης ως στρατηγικό βήμα για την υπέρβαση της φτώχειας και της
δυστυχίας της ανθρωπότητας, καθώς και για την προαγωγή της δικαιοσύνης και της
ανθρωπιάς. Αφετέρου, όμως, προειδοποίησε και για τον δυνητικό κίνδυνο που
εμπεριέχεται στη διαδικασία και στην έννοια της ανάπτυξης, δηλαδή την
υπερβολική έμφαση στη φυσική και υλική ανάπτυξη. Το συνέδριο είχε επίσης
επίγνωση ότι η ανάπτυξη δεν αποσκοπεί μόνο στην υπέρβαση της ορατής φτώχειας,
αλλά και στην επιδίωξη διαρθρωτικών αλλαγών στην ανθρώπινη ζωή. Μέσα από αυτή
τη συνείδηση, το συνέδριο απηύθυνε πρόκληση προς τις Εκκλησίες και επιχείρησε
να διαμορφώσει μια θεολογία της ανάπτυξης.
Στο DGI και στα μέλη του, αυτή η αντίληψη και θεολογία της ανάπτυξης
αναπτύχθηκε περαιτέρω στο έβδομο συνέδριο, το οποίο από εκείνη την περίοδο και
εξής ονομάστηκε γενική συνέλευση, που πραγματοποιήθηκε στο Pematangsiantar το
1971, καθώς και στις συνελεύσεις που ακολούθησαν. Το θέμα αυτής της γενικής
συνέλευσης ήταν «Απεσταλμένοι στον κόσμο» (Disuruh ke dalam Dunia), σε αντιστοιχία
με το θέμα της τέταρτης γενικής συνέλευσης του Παγκοσμίου Συμβουλίου Εκκλησιών
στην Ουψάλα το 1968, και το υποθέμα ήταν «Το καθήκον μας στο αναπτυσσόμενο
κράτος της Πανκασίλα» (Tugas kita dalam negara Pancasila yang membangun).
Διαμορφωνόταν ολοένα και περισσότερο η συνείδηση ότι οι χριστιανικές Εκκλησίες
δεν καλούνται μόνο να είναι ενωμένες, αλλά και να διακονήσουν έναν ενιαίο
κόσμο, ο οποίος ταλανίζεται από ποικίλα προβλήματα. Ένας από τους εξέχοντες
ηγέτες του DGI/PGI που εισήγαγε με επιμονή και εφάρμοσε τις θεολογικές
αντιλήψεις και ιδέες του Παγκοσμίου Συμβουλίου Εκκλησιών στο DGI/PGI και στα
μέλη του, και που οικοδόμησε μια κριτική θεολογική σκέψη γύρω από τη σχέση
Εκκλησίας και κράτους, ήταν ο Soritua A.E. Nababan, γενικός γραμματέας του οργανισμού
κατά την περίοδο 1967–1984.
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ
H Οικουμενική Κίνηση στην Ινδονησία (1ο μέρος)
H Οικουμενική Κίνηση στην Ινδονησία (2ο μέρος)
''ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ'' ΤΟΥ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΩΝ ΕΚΚΛΗΣΙΩΝ (Π.Σ.Ε.)










