''Οι προκλήσεις του Ευαγγελισμού'' - Μητροπολίτης Γ.Ο.Χ. Μεθώνης Αμβρόσιος (Β΄ ΜΕΡΟΣ)

<p></p><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEh6009BDFcwupxRjP7fJuQrkRJuU4nMjMVCCmv8mY3ZCl5YKjx5ciVd2ZiqlmFHBrKRnYU110M34jG1dzaPFt6hJU7bJ9OHvBjNin4i57Ma_Cm7crl-cY8bhWLjv1Dt0HTE6tIM55NIIhOtSElW-D9hkbYbiOf4r2e9EH_hzY3obSszy_XPVT53JcQJ/s892/770.jpg" imageanchor="1" style="margin-left: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" data-original-height="681" data-original-width="892" height="488" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEh6009BDFcwupxRjP7fJuQrkRJuU4nMjMVCCmv8mY3ZCl5YKjx5ciVd2ZiqlmFHBrKRnYU110M34jG1dzaPFt6hJU7bJ9OHvBjNin4i57Ma_Cm7crl-cY8bhWLjv1Dt0HTE6tIM55NIIhOtSElW-D9hkbYbiOf4r2e9EH_hzY3obSszy_XPVT53JcQJ/w640-h488/770.jpg" width="640" /></a></div><span style="font-size: medium;"> <br /></span><p></p><p><span style="font-size: medium;"><span style="font-family: helvetica;"><b>ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΑΠΟ <a href="https://entoytwnika1.blogspot.com/2026/07/blog-post_09.html" style="color: #2b00fe;" target="_blank">ΕΔΩ</a></b></span><br /><br /></span></p><p></p><p class="isselectedend" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="font-size: medium;"><span style="color: #990000;"><i>Ο ίδιος ο Χριστός λέει ότι το Άγιο Πνεύμα θα δώσει τα λόγια που πρέπει να ειπωθούν. Και πολύ συχνά αυτό συμβαίνει πραγματικά. Πρώτα απ' όλα, δεν πρέπει να απαντά κανείς μόνο με τη λογική του. Πρέπει να προσεύχεται μέσα του και να λέει: «Κύριε, δώσε μου τα λόγια που πρέπει να πω.» Αυτό είναι το πρώτο λάθος που κάνουν πολλοί άνθρωποι. Αντί να ζητήσουν από τον Θεό να τους φωτίσει, προσπαθούν να απαντήσουν μόνοι τους, βασιζόμενοι στις δικές τους γνώσεις, οι οποίες ίσως να μην επαρκούν για το συγκεκριμένο θέμα. Αν όμως προσευχηθείς, πολλές φορές θα εκπλαγείς ακόμη και ο ίδιος με αυτά που θα πεις. Μου συμβαίνει συχνά πριν από ένα κήρυγμα. Δεν έχω προετοιμάσει κάτι συγκεκριμένο στο μυαλό μου. Προσεύχομαι όμως και ζητώ από το Άγιο Πνεύμα να με φωτίσει. Και πολλές φορές εκπλήσσομαι ο ίδιος με όσα λέω, γιατί την ώρα εκείνη αισθάνομαι ότι είμαι και εγώ ακροατής μαζί με τους υπόλοιπους. Αυτό όμως δεν αφορά μόνο τους ιερείς· ισχύει για κάθε χριστιανό. Και φυσικά, αν δεν γνωρίζεις κάτι, τότε απλώς δεν το γνωρίζεις. Μην προσποιείσαι ότι γνωρίζεις. Να λες την αλήθεια.</i></span><o:p></o:p></span></span></p> <p class="isselectedend" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="font-size: medium;"><span style="color: #2b00fe;">— Μπορείτε να θυμηθείτε κάποια ιδιαίτερα εντυπωσιακή μεταστροφή στην Ορθοδοξία; Κάποιον που έλεγε ότι δεν θα γινόταν ποτέ Ορθόδοξος και τελικά έγινε;</span><o:p></o:p></span></span></p> <p class="isselectedend" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="font-size: medium;"><span style="color: #990000;"><i>— Ναι, βεβαίως. Θυμάμαι μια μικρή ενορία μας στο κεντρικό Κασάι, πριν από περίπου είκοσι πέντε χρόνια. Ένας από τους ιερείς μας, ο οποίος περιόδευε στην περιοχή της ευθύνης του, μπήκε σε ένα χωριό όπου όλοι οι κάτοικοι ήταν ακόμη ειδωλολάτρες και ακολουθούσαν τις τοπικές θρησκευτικές παραδόσεις. Συνάντησε τον αρχηγό του χωριού, συζήτησε μαζί του, με την οικογένειά του και με άλλους κατοίκους. Ο αρχηγός πείσθηκε ότι ο Χριστός είναι ο αληθινός Θεός και αποφάσισε να γίνει χριστιανός μαζί με ολόκληρη την οικογένειά του. Οι υπόλοιποι κάτοικοι όμως αντέδρασαν έντονα. Ο ιερέας βάπτισε τον αρχηγό και την οικογένειά του και τους είπε: «Σε δύο ή τρεις μήνες θα επιστρέψω για να τελέσω τη Θεία Λειτουργία, ώστε να κοινωνήσετε για πρώτη φορά.» Στο μεταξύ, ο αρχηγός κατασκεύασε ένα μικρό εκκλησάκι από πλίνθους και ξύλα, με σκεπή από φύλλα, όπως συνηθίζεται εκεί, ώστε να υπάρχει χώρος για τη Θεία Λειτουργία όταν θα επέστρεφε ο ιερέας. Εν τω μεταξύ, οι μάγοι και οι μάγοι-θεραπευτές της περιοχής συγκεντρώθηκαν και είπαν: «Πρέπει να απαλλαγούμε από αυτόν τον αρχηγό και από τη νέα του πίστη.» Δεν τόλμησαν να τον βλάψουν άμεσα. Έκαναν όμως όλες τις μαγικές τελετές που πίστευαν ότι θα προκαλούσαν κεραυνό, ώστε να καεί το σπίτι του αρχηγού και το εκκλησάκι που είχε κτίσει. Εκείνο το βράδυ πράγματι ξέσπασε δυνατή καταιγίδα. Έπεσαν κεραυνοί. Όμως ούτε το σπίτι του αρχηγού ούτε το παρεκκλήσι χτυπήθηκαν. Αντίθετα, κάηκαν αρκετά άλλα σπίτια και δέντρα γύρω τους, ακόμη και σπίτια των ίδιων των μάγων. Οι κάτοικοι έμειναν κατάπληκτοι. Πήγαν στον αρχηγό και εκείνος άρχισε να τους εξηγεί όσα είχε μάθει για τον Χριστό. Όταν ο ιερέας επέστρεψε, ολόκληρο το χωριό βαπτίστηκε και δημιουργήθηκε μια νέα ενορία. Αργότερα χειροτονήθηκαν και οι πρώτοι ιερείς της περιοχής, οι οποίοι συνεχίζουν μέχρι σήμερα τη διακονία τους. Ο Θεός εργάζεται με τρόπους που πολλές φορές ξεπερνούν κάθε ανθρώπινη προσδοκία.</i></span><o:p></o:p></span></span></p> <p class="isselectedend" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="font-size: medium;"><span style="color: #2b00fe;">— Σεβασμιώτατε, τι είναι αυτό που σας δίνει δύναμη να συνεχίζετε; Φαντάζομαι ότι ως ιεραπόστολος επίσκοπος θα έχετε γνωρίσει πολλές απογοητεύσεις. Τι είναι εκείνο που σας κρατά όρθιο;</span><o:p></o:p></span></span></p> <p class="isselectedend" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="font-size: medium;"><i><span style="color: #990000;">— Υπάρχουν, βέβαια, απογοητεύσεις. Μία από τις μεγαλύτερες είναι η προδοσία. Στην Αφρική, για παράδειγμα, πολλοί ιερείς δέχονται συνεχώς δελεαστικές προτάσεις. Αν πάνε στο Πατριαρχείο Αλεξανδρείας, θα λάβουν μισθό ή βοήθεια για τη μόρφωση των παιδιών τους. Τα τελευταία χρόνια δραστηριοποιείται εκεί και το Πατριαρχείο Μόσχας, προσφέροντας ακόμη περισσότερα χρήματα και υποτροφίες για σπουδές στη Ρωσία. Είναι μεγάλος πειρασμός. Στο Κονγκό έχω χειροτονήσει σχεδόν εκατό ιερείς. Δεκαέξι έχουν ήδη κοιμηθεί. Ανάμεσα στους υπόλοιπους υπήρξαν και μερικές αποστασίες. Δύο πήγαν στο Πατριαρχείο Αλεξανδρείας και δύο στο Πατριαρχείο Μόσχας. Αυτές οι περιπτώσεις προκαλούν βαθιά θλίψη σε εκείνον που τους δίδαξε την πίστη, τους χειροτόνησε και έκανε ό,τι μπορούσε γι' αυτούς. Υπάρχουν επίσης και απογοητεύσεις από λαϊκούς, οι οποίοι, μέσα στη μεγάλη φτώχεια, κάποιες φορές επινοούν ιστορίες για να λάβουν λίγη οικονομική βοήθεια. Αυτά συμβαίνουν. Ωστόσο, η θετική πλευρά είναι ασύγκριτα μεγαλύτερη. Δόξα τω Θεώ, έχω αρκετούς ιερείς που είναι πραγματικά διαμάντια. Εργάζονται ακούραστα, χωρίς ποτέ να ζητούν τίποτε για τον εαυτό τους. Κηρύττουν το Ευαγγέλιο, οδηγούν ανθρώπους στην Εκκλησία και το προσωπικό τους παράδειγμα αποτελεί το ισχυρότερο κήρυγμα. Και δεν είναι μόνο οι ιερείς. Είναι και ο λαός. Όταν επισκέπτομαι την Αφρική και βλέπω τον ενθουσιασμό των πιστών, τον ζήλο τους και τις θυσίες που κάνουν για να βρεθούν στον ναό, συγκινούμαι βαθιά. Άνθρωποι περπατούν δύο, τρεις ή ακόμη και τέσσερις ημέρες για να συμμετάσχουν στη Θεία Λειτουργία. Τα παιδιά διψούν να μάθουν. Εδώ, αν ένα κήρυγμα διαρκέσει περισσότερο από δέκα λεπτά, οι άνθρωποι αρχίζουν να κοιτάζουν το ρολόι τους. Εκεί μπορείς να μιλάς μιάμιση ώρα. Και όταν στο τέλος κάνεις ερωτήσεις, διαπιστώνεις ότι άκουγαν κάθε λέξη. Ακόμη και τα μικρά παιδιά. Μέσα στον ναό κάθονται ήσυχα. Τα τοποθετούν μπροστά. Δεν τρέχουν, δεν μιλούν, δεν παίζουν. Μετά την ακολουθία θα βγουν έξω και θα παίξουν σαν όλα τα παιδιά. Αλλά μέσα στον ναό επικρατεί υποδειγματική τάξη. Αυτά είναι που σε παρηγορούν. Θυμάμαι μία ηλικιωμένη γυναίκα στην Κάντζα της Κένυας. Κάθε Σάββατο το απόγευμα περπατούσε τέσσερις ή πέντε ώρες από το χωριό της για να προλάβει τον Εσπερινό. Έμενε εκεί όλη τη νύχτα, κοινωνούσε την Κυριακή, έτρωγε ένα πιάτο φαγητό και κατόπιν περπατούσε άλλες τέσσερις ή πέντε ώρες για να επιστρέψει στο σπίτι της. Ήταν ήδη πάνω από εβδομήντα ετών. Άνθρωποι σαν κι αυτή σε κάνουν να λες: «Ναι, πραγματικά αξίζει τον κόπο.» Η μετάνοια δεν είναι κάτι θλιβερό. Είναι λύπη για τις αμαρτίες μας, αλλά ταυτόχρονα βαθιά χαρά εν Χριστώ. Χαρά επειδή ανήκουμε στο Σώμα Του και έχουμε πρόσβαση στη χάρη Του μέσα από τα Άγια Μυστήρια. Η χαρά μας δεν εκφράζεται όπως σε ορισμένες προτεσταντικές ομάδες, με κραυγές, άναρθρες φωνές ή έντονες εξωτερικές εκδηλώσεις. Στην Ορθοδοξία εκφράζεται διαφορετικά. Στην Αφρική πολλές φορές εκφράζεται μέσα από ύμνους και παραδοσιακούς χορούς, πάντοτε όμως με σεμνότητα και μέτρο.</span></i><o:p></o:p></span></span></p> <p class="isselectedend" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="font-size: medium;"><span style="color: #2b00fe;">— Ποιο είναι το σημαντικότερο μάθημα που πήρατε ως ιεραπόστολος επίσκοπος;</span><o:p></o:p></span></span></p> <p class="isselectedend" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="font-size: medium;"><span style="color: #990000;"><i>— Πρώτα απ' όλα, έμαθα να υπομένω τις δυσκολίες. Κάθε φορά που πηγαίνω στο Κονγκό αρρωσταίνω. Και στο τελευταίο μου ταξίδι συνέβη το ίδιο. Έμαθα όμως ότι χρειάζεται να βλέπεις τον κόσμο με τα μάτια των ανθρώπων στους οποίους διακονείς. Να κατανοείς τον τρόπο σκέψης τους. Να μπαίνεις στη ζωή τους. Αυτό απαιτεί χρόνο, υπομονή και αγάπη. Το μεγαλύτερο μάθημα, όμως, είναι ότι υπάρχουν αμέτρητοι άνθρωποι καλής προαιρέσεως, οι οποίοι, αν άκουγαν τον λόγο της αλήθειας, θα τον ακολουθούσαν. Και σήμερα, περισσότερο από ποτέ, η Ευρώπη και η Αμερική έχουν ανάγκη από ιεραποστολή. Ίσως ακόμη μεγαλύτερη απ' ό,τι η Αφρική.</i></span><o:p></o:p></span></span></p> <p class="isselectedend" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="font-size: medium;"><span style="color: #2b00fe;">— Τι θα συμβουλεύατε τους φοιτητές της Θεολογικής Σχολής;</span><o:p></o:p></span></span></p> <p class="isselectedend" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="font-size: medium;"><span style="color: #990000;"><i>— Κάθε Ορθόδοξος Χριστιανός, είτε γίνει κληρικός είτε όχι, καλείται να είναι <strong><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";">«το φως του κόσμου»</span></strong>. Ο Χριστός δεν απευθύνθηκε μόνο στους Αποστόλους. Απευθύνθηκε σε όλους. Η πρώτη μας αποστολή είναι να γίνουμε παράδειγμα με τη ζωή μας. Αν τα λόγια μας δεν συμφωνούν με τη ζωή μας, τότε όσο σωστά κι αν μιλάμε, η μαρτυρία μας χάνει τη δύναμή της. Θυμάμαι ότι κάποτε ένας ιερέας ρώτησε τον άγιο Ιωάννη της Κρονστάνδης: «Διαβάζω τα κηρύγματά σας. Δεν έχουν κάτι ιδιαίτερα εντυπωσιακό. Γιατί λοιπόν, όπου κι αν πηγαίνετε, συγκεντρώνονται χιλιάδες άνθρωποι;» Ο Άγιος απάντησε: «Γιατί ό,τι λέω, το έχω πρώτα ζήσει. Δεν είναι θεωρία· είναι εμπειρία. Γι' αυτό και ο λόγος αγγίζει τις καρδιές.» Αυτό είναι και το δικό μου μήνυμα. Να προσπαθείτε πρώτα να ζείτε την Ορθοδοξία. Και έπειτα να μιλάτε γι' αυτήν. Τότε τα λόγια σας θα έχουν δύναμη και θα καρποφορούν.</i></span><o:p></o:p></span></span></p> <p class="isselectedend" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="font-size: medium;"><span style="color: #2b00fe;">— Σεβασμιώτατε, σας ευχαριστούμε θερμά που ήσασταν σήμερα μαζί μας.</span><o:p></o:p></span></span></p> <p class="isselectedend" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="font-size: medium;"><span style="color: #990000;"><i>— Κι εγώ σας ευχαριστώ. Εύχομαι, με τη βοήθεια του Θεού, κάποια ημέρα να δούμε και νέους από τις ιεραποστολές μας στην Αφρική να σπουδάζουν στη Θεολογική Σχολή της Καλιφόρνιας, ώστε να επιστρέψουν ακόμη καλύτερα προετοιμασμένοι για να υπηρετήσουν την Εκκλησία. Ο Θεός να σας ευλογεί όλους.</i></span><o:p></o:p></span></span></p> <p class="isselectedend" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="font-size: medium;"><span style="color: #2b00fe;">— Σας μεταφέρει επίσης τους χαιρετισμούς του ο Επίσκοπος Αυξέντιος.</span><o:p></o:p></span></span></p> <p class="isselectedend" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="font-size: medium;"><span style="color: #990000;"><i>— Τον ευχαριστώ πολύ.</i></span><o:p></o:p></span></span></p> <p style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="color: #2b00fe; font-size: medium;">— Και εμείς σας ευχαριστούμε που ήσασταν μαζί μας στο <strong><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";">Tea Time at the Seminary</span></strong>.<o:p></o:p></span></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="color: #2b00fe; font-size: medium;"><br /></span></span></p><p class="isselectedend" style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; text-align: center;"><b><span style="color: #2b00fe;"><span style="font-family: "Segoe UI", sans-serif;"><span style="font-size: medium;"><br /></span></span></span></b></p><p class="isselectedend" style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; text-align: center;"><b><span style="color: #2b00fe;"><span style="font-family: "Segoe UI", sans-serif;"><span style="font-size: medium;"><br /></span></span></span></b></p><p class="isselectedend" style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; text-align: center;"><b><span style="color: #2b00fe;"><span style="font-size: medium;"><span style="font-family: "Segoe UI", sans-serif;">Πηγή: </span><span style="text-align: left;"><span style="font-family: "Segoe UI", sans-serif;">https://www.youtube.com/watch?v=fIJWf2laytA&t=3016s</span></span></span></span></b></p><p></p><p class="isselectedend" style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; text-align: justify;"><i><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";"><span style="color: #990000;"><span style="font-size: medium;"><br /></span></span></span></i></p><p class="MsoNormal" style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";"><o:p><span style="font-size: medium;"> </span></o:p></span></p><div style="text-align: center;"><span style="font-size: medium;"><b style="background-color: white; color: red; font-family: helvetica;"><div><b>ΑΠΟΜΑΓΝΗΤΟΦΩΝΗΣΗ, ΠΛΗΚΤΡΟΛΟΓΗΣΗ, ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ:</b></div></b><b style="background-color: white; color: red; font-family: helvetica;"><div><b>ΙΣΤΟΛΟΓΙΟ ''ΕΝ ΤΟΥΤΩ ΝΙΚΑ''</b></div></b></span></div> <p> </p><p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><o:p><span style="color: #2b00fe;"> </span></o:p></span></p><br /><p></p>

''Οι προκλήσεις του Ευαγγελισμού'' - Μητροπολίτης Γ.Ο.Χ. Μεθώνης Αμβρόσιος (Β΄ ΜΕΡΟΣ)

  ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΑΠΟ ΕΔΩ Ο ίδιος ο Χριστός λέει ότι το Άγιο Πνεύμα θα δώσει τα λόγια που πρέπει να ειπωθούν. Και πολύ συχνά αυτό συμβαίνει πραγματ...

Read more »

''Οι προκλήσεις του Ευαγγελισμού'' - Μητροπολίτης Γ.Ο.Χ. Μεθώνης Αμβρόσιος

<p></p><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEgPTJWeJPJp4RktKUDu5IXzRLbEnVAYOj5mCOi9UV3ojBWJS3qn7CNrlkbp-LIGtzx7WyubVM50_OgettkdnsAPOmtS_09rqOpTCw1Q4WkZMD2bPlPma-sQoPf5a1a_QQADmKr9zzWUgmtIpdwgjE7qs2wqHgKER94P183AieFzdE_EJSEpGQNVNekG/s921/554.jpg" imageanchor="1" style="margin-left: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" data-original-height="747" data-original-width="921" height="520" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEgPTJWeJPJp4RktKUDu5IXzRLbEnVAYOj5mCOi9UV3ojBWJS3qn7CNrlkbp-LIGtzx7WyubVM50_OgettkdnsAPOmtS_09rqOpTCw1Q4WkZMD2bPlPma-sQoPf5a1a_QQADmKr9zzWUgmtIpdwgjE7qs2wqHgKER94P183AieFzdE_EJSEpGQNVNekG/w640-h520/554.jpg" width="640" /></a></div> <br /><p></p><p></p><p class="isselectedend" style="text-align: justify;"><span style="font-size: medium;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";">Ο Μητροπολίτης Μεθώνης Αμβρόσιος είναι ιεράρχης της Εκκλησίας των Γνησίων Ορθοδόξων Χριστιανών Ελλάδος. Οι ποιμαντικές του ευθύνες, που ξεκίνησαν με τη χειροτονία του σε Επίσκοπο το 1993, έχουν εντυπωσιακά μεγάλη έκταση. <br /> Επιβλέπει μοναστικές και ενοριακές κοινότητες σε πολλές χώρες του κόσμου και έχει βιώσει τόσο τις χαρές όσο και τις δυσκολίες του ιεραποστολικού έργου. Στο σημερινό επεισόδιο θα μιλήσουμε για την εκτεταμένη ιεραποστολική του δράση και για τους λόγους που ο ευαγγελισμός αποτελεί ιδιαίτερα δύσκολο έργο, ειδικά στον 21ο αιώνα.<br /> Καλώς ήρθατε στο "</span><span lang="EN-US" style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; mso-ansi-language: EN-US;">Tea</span><span lang="EN-US" style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"> </span><span lang="EN-US" style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; mso-ansi-language: EN-US;">Time</span><span lang="EN-US" style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"> </span><span lang="EN-US" style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; mso-ansi-language: EN-US;">at</span><span lang="EN-US" style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"> </span><span lang="EN-US" style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; mso-ansi-language: EN-US;">the</span><span lang="EN-US" style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"> </span><span lang="EN-US" style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; mso-ansi-language: EN-US;">Seminary</span><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";">".<br /> Σήμερα είμαι ιδιαίτερα ενθουσιασμένος, γιατί υπάρχει ένας κατάλογος ανθρώπων που πραγματικά θέλαμε να φιλοξενήσουμε στην εκπομπή, και ένας από αυτούς είναι ο Μητροπολίτης Αμβρόσιος, ο οποίος βρίσκεται σήμερα μαζί μας.<br /> Βρισκόμαστε στην Αδελφότητα του Αγίου Εδουάρδου στην Αγγλία και θα ήθελα να πω:<o:p></o:p></span></span></p> <p class="isselectedend" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="font-size: medium;"><span style="color: #2b00fe;">«Σεβασμιώτατε, σας ευχαριστούμε θερμά που δεχθήκατε να συμμετάσχετε στην εκπομπή.»</span><o:p></o:p></span></span></p> <p class="isselectedend" style="text-align: justify;"><i style="mso-bidi-font-style: normal;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="font-size: medium;"><span style="color: #990000;">— Είναι χαρά μου. Και καλώς ήρθατε στην Αγγλία.</span><o:p></o:p></span></span></i></p> <p class="isselectedend" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="font-size: medium;"><span style="color: #2b00fe;">Θα θέλατε να μας μιλήσετε λίγο για την πορεία σας; Πώς ξεκινήσατε ως ιεραπόστολος επίσκοπος και ποιο είναι συνολικά το έργο που επιτελείτε;</span><o:p></o:p></span></span></p> <p class="isselectedend" style="text-align: justify;"><i style="mso-bidi-font-style: normal;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="font-size: medium;"><span style="color: #990000;">— Για να είμαι ειλικρινής, ποτέ δεν είχα σκοπό να γίνω ιεραπόστολος, πόσο μάλλον επίσκοπος. Η επιθυμία μου ήταν να γίνω μοναχός. Εισήλθα στη Μονή των Αγίων Κυπριανού και Ιουστίνης στην Ελλάδα, όπου εξακολουθώ να διαμένω, πριν από πενήντα δύο χρόνια. Η... «ατυχία» μου ήταν ότι έμαθα αρκετές ξένες γλώσσες και έτσι έγινα χρήσιμος στις διεθνείς επαφές και στα ταξίδια στο εξωτερικό. Ο ιδρυτής μας και Μητροπολίτης Κυπριανός αγαπούσε βαθιά την ιεραποστολή. Αν μπορούσε, θα πήγαινε ακόμη και στην Κίνα αναζητώντας ψυχές για να τις ενώσει με τον Χριστό. Έτσι παρασύρθηκα κι εγώ από αυτόν τον ενθουσιασμό και συχνά τον συνόδευα στην Ιταλία, στη Γαλλία, στην Αγγλία, στη Ρουμανία, στη Ρωσία και σε πολλές ακόμη χώρες, προκειμένου να τον βοηθώ. Από εκεί ξεκίνησε και η προσπάθειά μας στην Αφρική. Ο ίδιος επισκέφθηκε αρκετές φορές την Κένυα και αργότερα, κυρίως λόγω της προχωρημένης ηλικίας του, ανέλαβα εγώ την ευθύνη των ιεραποστολών τόσο στο Κονγκό όσο και στην Κένυα. Σήμερα, εκτός από αυτές, έχω επίσης την ευθύνη των ενοριών μας στη Δυτική Ευρώπη, στη Γαλλία, στην Ελβετία, στο Βέλγιο και στην Αγγλία. Έτσι συνέβη. Όχι επειδή το επιδίωξα, αλλά επειδή αυτή η ευθύνη, για τις αμαρτίες μου όπως συνηθίζω να λέω, τοποθετήθηκε στους ώμους μου. Και από τότε την αντιμετωπίζω πάντοτε με μεγάλη σοβαρότητα.</span><o:p></o:p></span></span></i></p> <p class="isselectedend" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="font-size: medium;"><span style="color: #2b00fe;">— Όταν πρωτοπήγατε στην Αφρική, και ιδιαίτερα στο Κονγκό, σας εξέπληξε η διαφορετική κουλτούρα; Και πώς καταφέρατε να μιλήσετε στους ανθρώπους με τρόπο που να μπορούν να κατανοήσουν την Ορθοδοξία και το πόσο διαφορετική είναι από όσα γνώριζαν μέχρι τότε;</span><o:p></o:p></span></span></p> <p class="isselectedend" style="text-align: justify;"><span style="font-size: medium;"><i style="mso-bidi-font-style: normal;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="color: #990000;">— Στην πραγματικότητα, η πρώτη μου αποστολή στην Αφρική ήταν στην Κένυα, πριν από περίπου τριάντα πέντε χρόνια. Σιγά σιγά προσαρμόστηκα. Μπορώ να πω ότι η νοοτροπία των Αφρικανών διαφέρει σημαντικά από εκείνη των Ευρωπαίων. Έχουν διαφορετικό τρόπο σκέψης, διαφορετικές ικανότητες και διαφορετική αντίληψη για τα πράγματα. </span></span></i><i><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="color: #990000;">Ακόμη και μέσα στην Ευρώπη υπάρχουν μεγάλες διαφορές μεταξύ των λαών. Στην Αφρική αυτές οι διαφορές είναι ακόμη μεγαλύτερες. Με τον καιρό έμαθα να κατανοώ τον αφρικανικό τρόπο σκέψης. Ακόμη και σήμερα δεν είναι πάντοτε εύκολο, αλλά είναι πολύ πιο εύκολο απ' ό,τι στην αρχή. Θα έλεγα μάλιστα ότι πλέον μπορώ να σκέφτομαι σαν Αφρικανός. Ίσως βοηθά και το γεγονός ότι η μητέρα μου γεννήθηκε στη Νότια Αφρική. Έτσι μπορώ να πω ότι είμαι... κατά το ήμισυ Αφρικανός.</span></span></i></span></p> <p class="isselectedend" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="font-size: medium;"><span style="color: #2b00fe;">— Θα ήθελα επίσης να μιλήσουμε για τον ευαγγελισμό. Θα μπορούσατε να εξηγήσετε στους θεατές μας τι είναι ο ευαγγελισμός και ποιοι είναι κατάλληλοι να τον ασκούν;</span><o:p></o:p></span></span></p> <p class="isselectedend" style="text-align: justify;"><i style="mso-bidi-font-style: normal;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="font-size: medium;"><span style="color: #990000;">— Ο ευαγγελισμός έχει πολλές διαστάσεις και πολλές διαφορετικές μορφές. Στην Αφρική, για παράδειγμα, απευθυνόμαστε κυρίως σε ανθρώπους που είναι ήδη χριστιανοί, έστω και αν ανήκουν σε διάφορες ομολογίες. Έχουν ήδη μια βασική αντίληψη για τη χριστιανική πίστη. Μάλιστα, φοβάμαι πως τη γνωρίζουν πολύ καλύτερα από ό,τι οι σημερινοί Ευρωπαίοι. Για παράδειγμα, οι περισσότεροι Γάλλοι σήμερα γνωρίζουν πολύ λιγότερα για το τι είναι ο Χριστιανισμός, ποιος είναι ο Χριστός ή τι είναι η Εκκλησία, απ' όσα γνωρίζει ο μέσος Αφρικανός. Έτσι, στην Αφρική ξεκινάμε από ένα υψηλότερο επίπεδο κατανόησης απ' ό,τι στις περισσότερες χώρες της Δυτικής Ευρώπης. Δεν αναφέρομαι φυσικά στις παραδοσιακά ορθόδοξες χώρες, όπως η Ελλάδα ή η Ρουμανία, αλλά στις δυτικές κοινωνίες. Στην Κένυα εργαζόμαστε κυρίως ανάμεσα σε ανθρώπους που είναι ήδη χριστιανοί. Όσον αφορά τις δικές μας ενορίες, οι περισσότεροι είναι Ορθόδοξοι εδώ και τρεις ή ακόμη και τέσσερις γενιές. Πρόκειται για ανθρώπους που γεννήθηκαν και ανατράφηκαν μέσα στην Ορθοδοξία. Για αυτούς, η Ορθοδοξία αποτελεί τη φυσική και οικεία μορφή του Χριστιανισμού. Βεβαίως υπάρχουν και άνθρωποι που προσέρχονται σήμερα στην Εκκλησία, όμως στην Κένυα είναι πολύ λιγότεροι απ' ό,τι στο Κονγκό, όπου η ιεραποστολή μας αναπτύσσεται συνεχώς. Μόλις πριν από λίγες ημέρες έλαβα φωτογραφίες από μια νέα ιεραποστολή που ανοίγουμε στη Ματάντι, το μεγάλο λιμάνι της Λαϊκής Δημοκρατίας του Κονγκό. Εκεί συναντάμε διαφορετικές καταστάσεις. Σε ορισμένες περιοχές του Κονγκό η Ορθοδοξία είναι γνωστή εδώ και πολλά χρόνια. Η παρουσία ενός Ορθόδοξου ιερέα δεν προκαλεί έκπληξη· οι άνθρωποι έχουν ήδη κάποια γνώση της Εκκλησίας. Σε άλλες περιοχές, όμως, η Ορθοδοξία ήταν εντελώς άγνωστη. Πριν από περίπου δέκα χρόνια ξεκινήσαμε την αποστολή μας στο βόρειο Κονγκό, σε μια περιοχή όπου κανείς δεν γνώριζε την Ορθοδοξία. Ένας ιερέας μας από την Κινσάσα πήγε εκεί χωρίς καμία ιδιαίτερη υποδομή. Απλώς άρχισε να συναντά ανθρώπους και να συνομιλεί μαζί τους. Οι άνθρωποι τον ρωτούσαν: «Ποιος είσαι; Γιατί φοράς αυτά τα ρούχα;» Σιγά σιγά άρχισαν να ενδιαφέρονται. Άρχισαν να έρχονται κοντά στην Εκκλησία και να ζητούν να βαπτισθούν. Έπειτα από τρία χρόνια συνεχούς παρουσίας, πήγα και εγώ εκεί για να χειροτονήσω τον πρώτο ιερέα της περιοχής. Σήμερα υπάρχουν έντεκα ή δώδεκα ιερείς, αρκετοί διάκονοι και κυριολεκτικά χιλιάδες βαπτισμένοι πιστοί. Η ιεραποστολή λοιπόν δεν είναι ίδια παντού. Προσαρμόζεται πάντοτε στις τοπικές συνθήκες. Στο Κονγκό, τα βασικά μέσα μετακίνησης είναι... τα πόδια. Στο βόρειο τμήμα χρησιμοποιούν επίσης κανό, επειδή υπάρχουν πολλά ποτάμια. Όπου το επιτρέπουν οι συνθήκες, χρησιμοποιούνται ποδήλατα ή μοτοσικλέτες. Όλοι σχεδόν οι ιερείς μας ασκούν ιεραποστολικό έργο. Οι περισσότεροι έχουν αναλάβει μια συγκεκριμένη γεωγραφική περιοχή. Μία ή δύο φορές τον χρόνο αφιερώνουν περίπου έναν μήνα για να επισκέπτονται χωριό μετά από χωριό μαζί με μερικούς κατηχητές, μιλώντας στους ανθρώπους για την Ορθοδοξία. Και, δόξα τω Θεώ, έτσι γεννιούνται νέες ενορίες. Στο Κονγκό πολλοί από τους ανθρώπους στους οποίους απευθυνόμαστε έχουν ελάχιστη γνώση του Χριστιανισμού. Οι περισσότεροι ακολουθούν ακόμη τις παραδοσιακές αφρικανικές θρησκείες. Πιστεύουν σε φυλαχτά, είδωλα και πνεύματα. Χρειάζεται λοιπόν χρόνος ώστε να εγκαταλείψουν αυτές τις αντιλήψεις και να κατανοήσουν τα θεμέλια της χριστιανικής πίστης. Όμως, δόξα στον Θεό, οι Αφρικανοί — όπως διαπιστώσατε και εσείς στην Κένυα — ανταποκρίνονται με μεγάλη προθυμία στην Ορθοδοξία.</span><o:p></o:p></span></span></i></p> <p class="isselectedend" style="text-align: justify;"><span style="font-size: medium;"><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";"><span style="color: #2b00fe;">— Ναι, το παρατήρησα.</span> </span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";"><span style="color: #2b00fe;">Θυμάμαι μάλιστα ότι όταν βρισκόμασταν μαζί στην Κένυα μου είχατε πει — αν δεν κάνω λάθος <i>—</i> ότι έχουμε περίπου σαράντα χιλιάδες πιστούς στο Κονγκό. </span></span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";"><span style="color: #2b00fe;">Είναι σωστός αυτός ο αριθμός;</span></span></span></p> <p class="isselectedend" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";"><span style="font-size: medium;"><span style="color: #990000;"><i>— Ναι, περίπου τόσοι είναι.</i></span><i><o:p></o:p></i></span></span></p> <p class="isselectedend" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="font-size: medium;"><span style="color: #2b00fe;">— Το έχω αναφέρει αυτό σε πολλούς ανθρώπους από τότε που μου το είπατε και όλοι, χωρίς εξαίρεση, εκπλήσσονται όταν ακούνε ότι η Εκκλησία μας αριθμεί περίπου σαράντα χιλιάδες πιστούς στην Αφρική. Πώς συνέβη αυτό; Πώς εξηγείται ότι τόσο μεγάλος αριθμός ανθρώπων εντάχθηκε στην Εκκλησία;</span><o:p></o:p></span></span></p> <p class="isselectedend" style="text-align: justify;"><i style="mso-bidi-font-style: normal;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="font-size: medium;"><span style="color: #990000;">— Εδώ και περίπου σαράντα χρόνια εργαζόμαστε στο Κονγκό. Στην αρχή ήρθαν λίγοι πιστοί από τις κοινότητες του Νέου Ημερολογίου, επειδή είχαν απογοητευθεί από την εκκλησιαστική τους κατάσταση. Ωστόσο, η συντριπτική πλειονότητα είναι άνθρωποι που βαπτίστηκαν στην Εκκλησία μας: είτε προέρχονταν από άλλες χριστιανικές ομολογίες είτε ήταν προηγουμένως ειδωλολάτρες. Όλα αυτά είναι καρπός της ακούραστης ιεραποστολικής προσπάθειας των ιερέων μας στο Κονγκό, τους οποίους θαυμάζω βαθύτατα. Πρόκειται για ανθρώπους με εξαιρετικό πνεύμα αυτοθυσίας. Θυσιάζουν την οικογένειά τους, την εργασία τους και την προσωπική τους άνεση για να διαδώσουν το Ευαγγέλιο. Δυστυχώς δεν έχουμε τη δυνατότητα να τους καταβάλλουμε μισθό. Μπορούμε μόνο να τους προσφέρουμε ό,τι είναι απαραίτητο για τη διακονία τους: λειτουργικά βιβλία, Αγίες Γραφές, προσευχητάρια και τα ιερά σκεύη που χρειάζονται για τη Θεία Λειτουργία. Αυτό είναι σχεδόν το σύνολο της υλικής βοήθειας που μπορούμε να παρέχουμε. Κι όμως, αυτοί οι άνθρωποι συνεχίζουν να θυσιάζονται καθημερινά, εργαζόμενοι ακούραστα για τη διάδοση του Ευαγγελίου. Μπορώ να τους βοηθήσω, έστω και λίγο. Για παράδειγμα, δύο φορές τον χρόνο οργανώνουμε ένα συνέδριο νέων στο Κασάι. Επίσης, δύο φορές τον χρόνο πραγματοποιούνται συναντήσεις των ιερέων σε καθεμία από τις πέντε αρχιερατικές περιφέρειες στις οποίες είναι οργανωμένη η Ιεραποστολή. Στέλνω ένα μικρό χρηματικό ποσό ώστε να μπορέσουν να πραγματοποιηθούν αυτές οι συγκεντρώσεις. Κατά τη διάρκειά τους γίνονται πάντοτε ομιλίες. Μερικές φορές αποστέλλουμε υλικό από την Ελλάδα, αλλά τις περισσότερες φορές οι ίδιοι οι ιερείς προετοιμάζουν το εκπαιδευτικό υλικό. Δόξα τω Θεώ, σήμερα υπάρχει το διαδίκτυο. Υπάρχει πλέον άφθονο υλικό διαθέσιμο. Έχουμε ακόμη και ομάδες βυζαντινής μουσικής. Την τελευταία φορά που επισκέφθηκα το Κονγκό πήρα μαζί μου έναν από τους καλύτερους ψάλτες μας. Δίδαξε στους εκεί ψάλτες, τους παρέδωσε μερικά μαθήματα και δημιούργησε διαδικτυακές ομάδες, ώστε να ανταλλάσσουν μουσικά κείμενα, μέλη και εμπειρίες. Γίνεται, λοιπόν, πολλή δουλειά. Πέρα όμως από το καθαρά εκκλησιαστικό έργο, λειτουργούμε και σχολεία. Στο βόρειο Κονγκό έχουμε πέντε σχολεία που λειτουργούν υπό την ευθύνη της Εκκλησίας μας. Στην Κανανγκά, στο κεντρικό Κονγκό, ανοίξαμε φέτος ακόμη ένα σχολείο. Καταφέραμε να ανεγείρουμε το κτίριο, να εξασφαλίσουμε τον απαραίτητο εξοπλισμό, να λάβουμε την κρατική άδεια λειτουργίας και έτσι άρχισε να λειτουργεί μέσα στη φετινή χρονιά. Διαθέτουμε επίσης δύο σχολεία στην Μπραζαβίλ, στο γειτονικό Κονγκό, καθώς και μία κλινική, η οποία κατασκευάστηκε χάρη στη βοήθεια πολλών πιστών, μεταξύ των οποίων και αρκετοί από τις Ηνωμένες Πολιτείες. Πολλοί άνθρωποι συνέβαλαν οικονομικά ώστε να δημιουργηθεί. Σήμερα η κλινική είναι πλήρως εξοπλισμένη και λειτουργεί κανονικά στην Κανανγκά. Υπεύθυνος είναι ο ορθόδοξος ιατρός Δρ. Patrick Kamfufu, μαζί με έξι βοηθούς υγείας, οι οποίοι πραγματοποιούν βασικές ιατρικές πράξεις. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη φροντίδα των εγκύων και στους τοκετούς, καθώς ο τοκετός αποτελεί μία από τις μεγαλύτερες αιτίες θανάτου γυναικών και νεογνών στο Κονγκό. Έτσι, η κλινική προσφέρει κυρίως βοήθεια στις μητέρες και στα βρέφη.</span><o:p></o:p></span></span></i></p> <p style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="font-size: medium;"><span style="color: #2b00fe;">— Μιλήσαμε για τη διάδοση του Ευαγγελίου και για την ανάπτυξη της Ορθοδοξίας στο Κονγκό. Θα ήθελα να σας ρωτήσω αν υπάρχουν περιπτώσεις όπου είναι σωστό να προσπαθεί κανείς να διαδώσει την Ορθοδοξία και άλλες όπου αυτό δεν είναι σωστό. Συχνά ακούμε ιστορίες για ανθρώπους που ανεβαίνουν πάνω σε μια καρέκλα ή σε κάποιο σημείο μιας πλατείας, σηκώνουν μια Βίβλο και αρχίζουν να κηρύττουν δυνατά μπροστά στο πλήθος. Ποια θεωρείτε ότι είναι η καλύτερη μέθοδος όταν κάποιος επιθυμεί να οδηγήσει έναν λαό στην Ορθοδοξία;</span><o:p></o:p></span></span></p> <p style="text-align: justify;"><i style="mso-bidi-font-style: normal;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="font-size: medium;"><span style="color: #990000;">— Στην Αφρική βλέπει κανείς αρκετές τέτοιες εικόνες. Ακόμη και μέσα σε ένα λεωφορείο μπορεί κάποιος να σηκωθεί όρθιος και να αρχίσει να «δίνει τη μαρτυρία του», όπως συνηθίζουν να λένε. Όμως αυτός δεν υπήρξε ποτέ ο τρόπος της Ορθοδοξίας. Η Ορθοδοξία πάντοτε έλεγε: <strong><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";">«Έλα και δες.»</span></strong> Έλα στις ακολουθίες μας. Δες πώς προσευχόμαστε. Γνώρισε τη θεολογία μας. Η Ορθόδοξη Εκκλησία δεν συνήθισε ποτέ να πηγαίνει από σπίτι σε σπίτι χτυπώντας πόρτες, όπως κάνουν οι Μορμόνοι ή οι Μάρτυρες του Ιεχωβά. Δεν ήταν ποτέ αυτή η παράδοσή της. Ίσως κάποιος να θεωρεί ότι θα έπρεπε να είναι έτσι· δεν γνωρίζω. Εκείνο που γνωρίζω είναι ότι η Ορθοδοξία είναι κάτι βαθιά βιωματικό. Φυσικά διαθέτουμε και τη θεολογία μας, όμως ακόμη σημαντικότερη είναι η εμπειρία της πίστεως. Η λατρεία μας. Η προσευχή μας. Μέσα από την προσευχή ενωνόμαστε με τον Κύριό μας Ιησού Χριστό. Μέσα από τη λατρεία μετέχουμε στη θεία ζωή. Αυτή η εμπειρία είναι που αγγίζει τις ψυχές περισσότερο από οτιδήποτε άλλο. Ιδιαίτερα στην Αφρική. Θα το παρατηρήσατε και εσείς στην Κένυα. Κατά τη διάρκεια των ακολουθιών όλοι γνωρίζουν σχεδόν τα πάντα απ' έξω. Ιδίως τη Θεία Λειτουργία και τον Όρθρο. Όλοι ψάλλουν μαζί. Ίσως η μουσική να μην είναι πάντοτε άψογη από καλλιτεχνική άποψη, όμως είναι γεμάτη καρδιά. Συμμετέχουν όλοι. Δεν συμβαίνει όπως στην Ελλάδα, όπου συνήθως ψάλλουν οι ψάλτες και το εκκλησίασμα παραμένει περισσότερο σιωπηλό. Στην Αφρική ολόκληρη η κοινότητα συμμετέχει ενεργά. Και αυτό αποτελεί ένα πολύ σημαντικό στοιχείο της ιεραποστολής. Υπάρχουν αμέτρητοι δρόμοι μέσα από τους οποίους ο Θεός οδηγεί έναν άνθρωπο στην Εκκλησία. Γνώρισα Εβραίους που πίστεψαν στον Χριστό διαβάζοντας τον Ντοστογιέφσκι. Γνώρισα άλλους που μπήκαν τυχαία μια μέρα σε έναν Ορθόδοξο ναό και ένιωσαν ότι κάτι συγκλόνισε την ψυχή τους. Άλλοι οδηγήθηκαν στην Ορθοδοξία μέσα από τη μελέτη της ιστορίας της Εκκλησίας και ανακάλυψαν ότι η ιστορική Εκκλησία είναι η Ορθοδοξία. Ο Θεός εργάζεται με πολλούς και διαφορετικούς τρόπους.</span><o:p></o:p></span></span></i></p> <p class="isselectedend" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="font-size: medium;"><span style="color: #2b00fe;">— Πιστεύω ότι πολλοί άνθρωποι μπορούν να ταυτιστούν με την ακόλουθη κατάσταση. Πολλοί ζουν σε οικογένειες όπου είναι οι μόνοι Ορθόδοξοι. Τα αδέλφια τους μπορεί να μην είναι Ορθόδοξα, ούτε οι γονείς τους. Είναι φυσικό, αν κάποιος είναι Ορθόδοξος Χριστιανός, να επιθυμεί και οι αγαπημένοι του να γνωρίσουν την Ορθοδοξία. Τι θα συμβουλεύατε έναν άνθρωπο που είναι ο μόνος Ορθόδοξος μέσα στην οικογένειά του; Πώς θα πρέπει να αντιμετωπίσει αυτή την κατάσταση;</span><o:p></o:p></span></span></p> <p class="isselectedend" style="text-align: justify;"><i style="mso-bidi-font-style: normal;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="font-size: medium;"><span style="color: #990000;">— Στην Αφρική αυτή είναι μάλλον σπάνια περίπτωση. Οι οικογένειες είναι τόσο δεμένες μεταξύ τους, ώστε είναι δύσκολο να φανταστεί κανείς ένα μόνο μέλος να ακολουθήσει έναν τόσο διαφορετικό δρόμο μόνο του. Οι οικογενειακοί δεσμοί είναι εξαιρετικά ισχυροί. Αν, για παράδειγμα, ο αδελφός σου πεθάνει και αφήσει πίσω του ορφανά παιδιά, θεωρείται αυτονόητο ότι θα τα πάρεις στο σπίτι σου. Αν οι ηλικιωμένοι γονείς σου ή ακόμη και ένας θείος ή μία θεία δεν μπορούν πλέον να φροντίσουν τον εαυτό τους, είναι αδιανόητο να τους εγκαταλείψεις ή να τους στείλεις σε κάποιο ίδρυμα. Θα τους δεχθείς στο σπίτι σου. Οι οικογένειες είναι πολύ ενωμένες, σε αντίθεση με ό,τι συμβαίνει σήμερα στις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες και, σε μικρότερο βαθμό, στην Αμερική. Για έναν νέο άνθρωπο που γίνεται Ορθόδοξος μέσα σε μια οικογένεια που δεν είναι Ορθόδοξη, η κατάσταση είναι πράγματι δύσκολη. Ακόμη και πρακτικά ζητήματα, όπως η νηστεία ή η συμμετοχή στη λατρευτική ζωή, μπορούν να δημιουργήσουν δυσκολίες. Ωστόσο, αυτή είναι μια δοκιμασία που καλείται να υπομείνει. Ας θυμάται τους αγίους μάρτυρες των πρώτων αιώνων. Πολλοί από αυτούς μαρτύρησαν εξαιτίας των ίδιων των γονέων ή των συγγενών τους, επειδή επέλεξαν να ακολουθήσουν τον Χριστό. Δεν υπάρχει εύκολη λύση. Όπως λέω συχνά, ο ίδιος ο Χριστός είπε: <strong><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";">«Όποιος θέλει να με ακολουθήσει, ας σηκώσει τον σταυρό του και ας με ακολουθεί.»</span></strong> Δεν υποσχέθηκε ποτέ μια εύκολη ζωή. Υποσχέθηκε ανεκτίμητα αγαθά και πράγματι τα προσφέρει. Όχι όμως μια ζωή χωρίς σταυρό.</span><o:p></o:p></span></span></i></p> <p class="isselectedend" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="font-size: medium;"><span style="color: #2b00fe;">— Θα ήθελα επίσης να σας ρωτήσω σχετικά με τον γάμο. Ποια είναι η γνώμη σας για ανθρώπους που βρίσκονται σε μια σχέση με κάποιον μη Ορθόδοξο, έχοντας την ελπίδα ότι αργότερα θα τον οδηγήσουν στην Ορθοδοξία;</span><o:p></o:p></span></span></p> <p class="isselectedend" style="text-align: justify;"><i style="mso-bidi-font-style: normal;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="font-size: medium;"><span style="color: #990000;">— Όπως γνωρίζετε, η Εκκλησία μας δεν τελεί γάμους μεταξύ Ορθοδόξων και μη Ορθοδόξων. Αυτή είναι η αρχή που ακολουθούμε σύμφωνα με τους ιερούς κανόνες της Εκκλησίας. Γνωρίζω ότι στο παρελθόν υπήρξαν περιπτώσεις — είτε στη Ρωσική Εκκλησία της Διασποράς, όπου σε αυτό το θέμα δεν τηρείται πάντοτε η ίδια αυστηρότητα, είτε μεταξύ των νεοημερολογιτών — όπου κάποιοι σκέφτηκαν: «Ας παντρευτούμε πρώτα και σιγά σιγά ο σύζυγος ή η σύζυγος θα γίνει Ορθόδοξος.» Καμιά φορά αυτό πράγματι συμβαίνει. Όμως, από την εμπειρία μου, συμβαίνει μάλλον σπάνια. Αντίθετα, όταν ένας Ορθόδοξος εξηγεί ξεκάθαρα στον μελλοντικό σύζυγο ή στη μελλοντική σύζυγό του ότι η Ορθοδοξία αποτελεί το πιο ουσιαστικό στοιχείο της ζωής του και ότι δεν μπορεί να φανταστεί έναν γάμο με κάποιον που δεν συμμερίζεται αυτή τη θεμελιώδη πίστη, τότε πολλές φορές ο άλλος αρχίζει να εξετάζει σοβαρά την Ορθοδοξία. Ίσως αρχικά το κάνει από αγάπη προς το πρόσωπο που πρόκειται να παντρευτεί. Στη συνέχεια όμως συχνά πείθεται ότι αυτή είναι πράγματι η αλήθεια και ότι αυτή είναι η σωστή βάση για έναν χριστιανικό γάμο. Όπως είπα, γνωρίζω μία ή δύο περιπτώσεις όπου ο μη Ορθόδοξος σύζυγος έγινε Ορθόδοξος μετά τον γάμο. Γνωρίζω όμως πολύ περισσότερες περιπτώσεις όπου αυτό δεν συνέβη.</span><o:p></o:p></span></span></i></p> <p class="isselectedend" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="font-size: medium;"><span style="color: #2b00fe;">— Υπάρχει ακόμη ένα θέμα που θα ήθελα να σας θέσω. Γνωρίζω ανθρώπους που είναι οι μόνοι Ορθόδοξοι στην οικογένειά τους και οι γονείς ή άλλοι συγγενείς τους πέθαναν χωρίς να βαπτισθούν Ορθόδοξοι. Τι θα λέγατε σε αυτούς τους ανθρώπους για να τους παρηγορήσετε; Για παράδειγμα, αν ένας άνθρωπος έχασε τον πατέρα του χωρίς εκείνος να έχει γίνει Ορθόδοξος, τι μπορεί να του δώσει ελπίδα;</span><o:p></o:p></span></span></p> <p class="isselectedend" style="text-align: justify;"><i style="mso-bidi-font-style: normal;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="font-size: medium;"><span style="color: #990000;">— Εκείνο που μπορούμε και οφείλουμε να κάνουμε είναι να προσευχόμαστε και να ελεούμε υπέρ των ψυχών εκείνων που έφυγαν από αυτή τη ζωή χωρίς να γίνουν Ορθόδοξοι. Αυτό είναι το χρέος μας. Τους αφήνουμε στα χέρια του Θεού. Γνωρίζουμε ότι δεν επιτρέπεται να μνημονεύονται επισήμως στις λειτουργικές προσευχές της Εκκλησίας. Ωστόσο, όταν πηγαίνουμε στον ναό μπορούμε να ανάβουμε ένα κερί γι' αυτούς. Μπορούμε να προσευχόμαστε γι' αυτούς μέσα στην καρδιά μας. Και πρέπει να το κάνουμε. Μπορούμε επίσης να προσφέρουμε ελεημοσύνη στη μνήμη τους. Δεν είμαστε εμείς οι κριτές. Ο μόνος Κριτής είναι ο Θεός. Γνωρίζουμε τα λόγια του Ευαγγελίου: <strong><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";">«Όποιος πιστέψει και βαπτισθεί θα σωθεί.»</span></strong> Ή, καλύτερα, έχει τη δυνατότητα να σωθεί. Τα λόγια αυτά τα είπε ο ίδιος ο Κύριός μας και δεν έχουμε δικαίωμα να τα αλλάξουμε. Γνωρίζουμε όμως επίσης ότι οι προσευχές των δικαίων μπορούν να ωφελήσουν ακόμη και εκείνους που έφυγαν από αυτή τη ζωή χωρίς το βάπτισμα. Αυτό ακριβώς κάνω και εγώ. Διότι ούτε ο πατέρας μου ούτε η μητέρα μου βαπτίστηκαν Ορθόδοξοι.</span><o:p></o:p></span></span></i></p> <p class="isselectedend" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="font-size: medium;"><span style="color: #2b00fe;">— Κατά τη διάρκεια της ιεραποστολικής σας διακονίας, σας έχει συμβεί ποτέ να σας προσβάλουν δημόσια; Για παράδειγμα, ενώ μιλούσατε σε κάποιον ή βρισκόσασταν σε έναν ναό, να σηκώθηκε κάποιος και να άρχισε να σας επιτίθεται λεκτικά;</span><o:p></o:p></span></span></p> <p class="isselectedend" style="text-align: justify;"><i style="mso-bidi-font-style: normal;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="font-size: medium;"><span style="color: #990000;">— Περιστασιακά, ναι. Όμως, παραδόξως, περισσότερο από ανθρώπους που αυτοαποκαλούνται Ορθόδοξοι, παρά από μη Ορθοδόξους. Δεν θυμάμαι να έχω δεχθεί τέτοια συμπεριφορά από μουσουλμάνους ή από ανθρώπους άλλων θρησκειών. Έχω επισκεφθεί πολλές φορές την Τουρκία, για παράδειγμα, και πάντοτε με αντιμετώπισαν με σεβασμό. Ποτέ δεν θυμάμαι να άκουσα υβριστικά σχόλια ή να αντιμετώπισα κάποια εχθρική συμπεριφορά. Οι δυσάρεστες αντιδράσεις προέρχονται κυρίως από εκείνους που αποκαλώ «νεωτεριστές Ορθοδόξους». Για μένα αυτό αποτελεί θλιβερό φαινόμενο, γιατί πιστεύω ότι κατά βάθος αισθάνονται έλεγχο της συνειδήσεώς τους για όσα κάνουν και για την απομάκρυνσή τους από την Παράδοση της Ορθοδοξίας. Γι' αυτό και η δική μας μαρτυρία τούς ενοχλεί. Από ανθρώπους άλλων θρησκειών, όμως, δεν θυμάμαι να έχω αντιμετωπίσει κάτι παρόμοιο.</span><o:p></o:p></span></span></i></p> <p class="isselectedend" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="font-size: medium;"><span style="color: #2b00fe;">— Σήμερα σχεδόν όλοι έχουν ένα κινητό τηλέφωνο με κάμερα και πολλές φορές καταγράφουν τέτοιες συζητήσεις. Ίσως να έχετε δει σχετικά βίντεο, όπου κάποιος πλησιάζει έναν χριστιανό και του λέει: «Αφού είσαι τόσο καλός χριστιανός, γιατί δεν τηρείς αυτό που γράφει η Βίβλος;» Και όλη η συζήτηση καταγράφεται. Γνωρίζω προσωπικά ανθρώπους που βρέθηκαν σε μια τέτοια δύσκολη θέση, προσπαθώντας να υπερασπιστούν την πίστη τους ενώ κάποιος τους βιντεοσκοπούσε. Μερικές φορές μάλιστα τους θέτουν ερωτήματα στα οποία δεν γνωρίζουν την απάντηση. Τι θα συμβουλεύατε έναν Ορθόδοξο που βρίσκεται σε μια τέτοια κατάσταση;</span><o:p></o:p></span></span></p> <p class="isselectedend" style="text-align: justify;"><i style="mso-bidi-font-style: normal;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="color: #990000; font-size: medium;">— Το πρώτο που πρέπει να θυμόμαστε είναι ότι δεν είναι ντροπή να πούμε: <strong><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";">«Δεν γνωρίζω.»</span></strong> Στη σημερινή εποχή πολλοί άνθρωποι θεωρούν ότι πρέπει να έχουν απάντηση για τα πάντα. Δεν είναι έτσι. Ακόμη και οι μεγαλύτεροι θεολόγοι δεν γνωρίζουν τα πάντα. Είναι πολύ προτιμότερο να πει κανείς με ειλικρίνεια: «Δεν ξέρω. Θα το μελετήσω και θα επανέλθω.» παρά να δώσει μια πρόχειρη ή λανθασμένη απάντηση. Επιπλέον, δεν πρέπει να παρασυρόμαστε σε ατελείωτες αντιπαραθέσεις. Η Αγία Γραφή μάς προτρέπει να είμαστε πάντοτε έτοιμοι να απολογηθούμε για την πίστη μας, αλλά αυτό πρέπει να γίνεται <strong><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";">«με πραότητα και φόβο Θεού»</span></strong>. Δεν χρειάζεται να φωνάζουμε ούτε να προσπαθούμε να νικήσουμε τον άλλον σε μια λεκτική διαμάχη. Σκοπός μας δεν είναι να κερδίσουμε μια συζήτηση. Σκοπός μας είναι να βοηθήσουμε μια ψυχή. Πολλές φορές ο άνθρωπος που κάνει τις ερωτήσεις δεν ενδιαφέρεται πραγματικά να μάθει. Θέλει απλώς να δημιουργήσει εντυπώσεις ή να μας φέρει σε δύσκολη θέση. Σε μια τέτοια περίπτωση δεν υπάρχει λόγος να συνεχίζεται η συζήτηση. Ο ίδιος ο Χριστός, όταν κατάλαβε ότι κάποιοι δεν ζητούσαν την αλήθεια αλλά προσπαθούσαν μόνο να Τον παγιδεύσουν, δεν απαντούσε πάντοτε στις ερωτήσεις τους. Το ίδιο βλέπουμε και στους Αγίους Πατέρες. Πρέπει λοιπόν να έχουμε διάκριση. Να καταλαβαίνουμε πότε κάποιος αναζητά πραγματικά την αλήθεια και πότε απλώς επιδιώκει μια αντιπαράθεση. Όταν υπάρχει ειλικρινής αναζήτηση, αξίζει να αφιερώσουμε χρόνο. Όταν όμως υπάρχει μόνο διάθεση φιλονικίας, είναι προτιμότερο να αποχωρήσουμε με ειρήνη. Η καλύτερη απολογία της πίστεως δεν είναι πάντοτε τα λόγια. Είναι η ζωή μας. Αν ο άνθρωπος βλέπει έναν χριστιανό που ζει με αγάπη, ταπείνωση, υπομονή και ειρήνη, αυτό αποτελεί πολύ ισχυρότερη μαρτυρία από οποιοδήποτε επιχείρημα. Η αγιότητα πείθει περισσότερο από τη ρητορική. Και αυτό είναι το ουσιαστικό έργο του ευαγγελισμού. </span></span></i></p><p class="isselectedend" style="text-align: justify;"><i style="mso-bidi-font-style: normal;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="color: #990000; font-size: medium;"><br /></span></span></i></p><p class="isselectedend" style="text-align: right;"><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";"><b><span style="font-size: medium;">(συνεχίζεται)</span></b><i><o:p></o:p></i></span></p><p class="isselectedend" style="text-align: center;"><span style="color: #990000; font-family: Segoe UI, sans-serif;"><i><br /></i></span></p><p class="isselectedend" style="text-align: center;"><span style="color: #990000; font-family: Segoe UI, sans-serif;"><i><br /></i></span></p><p class="isselectedend" style="text-align: center;"><b><span style="color: #2b00fe; font-size: medium;"><span style="font-family: Segoe UI, sans-serif;">Πηγή: </span><span style="text-align: left;"><span style="font-family: Segoe UI, sans-serif;">https://www.youtube.com/watch?v=fIJWf2laytA&t=3016s</span></span></span></b></p><p class="isselectedend" style="text-align: justify;"><i style="mso-bidi-font-style: normal;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><span style="color: #990000;"><br /></span></span></i></p> <p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><o:p> </o:p></span></p><span style="color: red; font-size: medium;"><b style="background-color: white; font-family: helvetica; text-align: center;"><div style="text-align: center;"><b>ΑΠΟΜΑΓΝΗΤΟΦΩΝΗΣΗ, ΠΛΗΚΤΡΟΛΟΓΗΣΗ, ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ:</b></div></b><b style="background-color: white; font-family: helvetica; text-align: center;"><div style="text-align: center;"><b>ΙΣΤΟΛΟΓΙΟ ''ΕΝ ΤΟΥΤΩ ΝΙΚΑ''</b></div></b></span><p></p>

''Οι προκλήσεις του Ευαγγελισμού'' - Μητροπολίτης Γ.Ο.Χ. Μεθώνης Αμβρόσιος

  Ο Μητροπολίτης Μεθώνης Αμβρόσιος είναι ιεράρχης της Εκκλησίας των Γνησίων Ορθοδόξων Χριστιανών Ελλάδος. Οι ποιμαντικές του ευθύνες, που ξε...

Read more »

ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ ΖΩΗ A [16]

<p></p><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEj_uYv4V3NoCX46rLeWGsSAPTz7I9j7OsfXnxNjv_HUeEFcrWxFHD-gzssAGwTBSQHljkDcwy25idMdzQFHPxmOCuqBIzXg3ivNzFe0T7T1gJdb9B0tzcoFQsU2Rj-3iUSGZETsEJ4LY0vll3mrKBJnlbpr1JLg9dHgVN7EMkfEpa_n-b6_ARYu2Ate/s320/image.png" imageanchor="1" style="margin-left: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" data-original-height="240" data-original-width="320" height="300" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEj_uYv4V3NoCX46rLeWGsSAPTz7I9j7OsfXnxNjv_HUeEFcrWxFHD-gzssAGwTBSQHljkDcwy25idMdzQFHPxmOCuqBIzXg3ivNzFe0T7T1gJdb9B0tzcoFQsU2Rj-3iUSGZETsEJ4LY0vll3mrKBJnlbpr1JLg9dHgVN7EMkfEpa_n-b6_ARYu2Ate/w400-h300/image.png" width="400" /></a></div><span style="color: #111111;"> <br /></span><p></p><p></p><p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><b style="mso-bidi-font-weight: normal;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;"><span style="color: #111111;">B΄ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6<br /> <br /> Αρρωστημένες ψυχολογικές καταστάσεις<br /> <br /> Ἁμαρτία καί νεύρωση<br /> <br /> </span></span></b><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;"><span style="color: #111111;">Παίρνουμε την περίπτωση που κάποιος έχει νεύρωση. Δὲν μπορῶ ἐγώ νὰ πῶ ὅτι αὐτός εἶναι ἁμαρτωλότερος ἀπό ἕναν ἄλλο ποὺ δὲν ἔχει νεύρωση. Δὲν μπορῶ νὰ τὸ πῶ. Ὑπάρχουν ἄνθρωποι οἱ ὁποῖοι εἶναι ἐγκληματίες, οἱ ὁποῖοι κάνουν φοβερά ἐγκλήματα, ὅμως ἔχουν σχετικά νορμάλ ψυχολογική κατάσταση δὲν ἔχουν δηλαδή καμιά νεύρωση, με τὴν ἔννοια αὐτή τή χτυπητή, που βλέπουμε ἕναν ἄλλο νὰ ἔχει. Καὶ ἕνας ἄλλος, ὁ ὁποῖος μάλιστα ἔχει φόβο Θεοῦ, ἐκκλησιάζεται κτλ., μπορεῖ νὰ πάσχει ἀπό νεύρωση. Νὰ ποῦμε ὅτι εἶναι ἁμαρτωλότερος αὐτὸς; Δὲν μπορῶ νὰ τὸ πῶ.<br /> Θυμάστε, εἴχαμε ἀναφέρει τὸ ἑξῆς: Ἔχουμε δύο ἀδέλφια, δίδυμα μάλιστα. Μένουν στο ἴδιο σπίτι, ζοῦν κάτω ἀπό τις ίδιες συνθήκες καὶ μὲ τίς ἴδιες προϋποθέσεις, ἀλλὰ τὸ ἕνα ἔχει μια προσωπικότητα ἀσθενική, δηλαδή το ὅλο σκαρί του ἔχει κάτι τὸ ἀρρωστημένο. Μιά μέρα, καθώς βρίσκονται τα δύο τους κάπου, ορμάει ἐπάνω τους ἕνα σκυλί. Καὶ τὰ δύο φοβήθηκαν. Το ένα παιδί, αὐτὸ ποὺ δὲν ἔχει ἀρρωστημένη προσωπικότητα, φοβήθηκε μέν, αλλά σιγά-σιγά το ξεπέρασε, σαν να μη συνέβη τίποτε. Ψυχολογικά, τὴν ὅλη τρομάρα, τὸ ὅλο βίωμα τοῦ φόβου που δοκίμασε, θὰ ἔλεγε κανείς, τὸ ἀφομοίωσε Τὸ ἀφομοίωσε, καὶ τέλειωσε. Το παιδί όμως το ὁποῖο, θὰ ἔλεγα ἐγώ, ἔχει ἐλλειπτική προσωπικότητα - δὲν εἶναι θέμα ἁμαρτίας, μὲ τὴν ἔννοια ὅτι έκανε κάποια συγκεκριμένη ἁμαρτία ἄλλο τώρα ὅτι ἡ κάθε ἀρρώστια που ὑπάρχει στον όποιο άνθρωπο ὑπάρχει, διότι εἶναι ἁμαρτωλή ἡ ἀνθρώπινη φύση, το παιδί λοιπόν μὲ τὴν ἑλλειπτική προσωπικότητα ὄχι μόνο φοβήθηκε πολύ, αλλά, ἐπειδὴ ἀκριβῶς ἡ προσωπικότητά του δὲν λειτουργεί πολύ φυσιολογικά, δὲν μπορεῖ νὰ ἀντέξει τὸ βίωμα αὐτό. Όμως, τι να το κάνει; Οὔτε μπορεῖ νὰ τὸ ἀντέξει ούτε μπορεῖ νὰ τὸ πετάξει· καὶ ἔτσι τὸ ἀπωθεί. Τὸ ἀπωθεῖ βαθιά μέσα του, καὶ ἀπὸ τὴν ἀπώθηση δημιουργείται ή νεύρωση.<br /> Ἀργότερα, το παιδί αὐτὸ θὰ παρουσιάσει νεύρωση. Ἀφήνουμε τις ἄλλες περιπτώσεις ποὺ εἶναι ψυχώσεις. (Στὸ σημεῖο αὐτὸ νὰ ποῦμε ὅτι τὰ ἀπωθημένα βιώματα ὁπωσδήποτε δημιουργοῦν κάποιο πρόβλημα στὸν ἄνθρωπο καὶ πρὶν ἀκόμη ἐκδηλωθοῦν.) Μπορεῖ λοιπὸν ὁ ἄνθρωπος αὐτός να φθάσει στὰ εἴκοσί του χρόνια, μπορεῖ νὰ φθάσει στα 30, στα 35, στα 40, καὶ νὰ ἐκδηλωθεῖ τότε αὐτὴ ἡ κατάσταση. Μάλιστα, αὐτός ὁ ἄνθρωπος μπορεῖ νὰ ἔζησε εὐσεβέστερα ἀπὸ τὸν ἀδελφό του, που αἰσθάνεται ἄνετα.<br /> Δὲν μποροῦμε νὰ ποῦμε ὅτι αὐτός πού δέν ἔχει νεύρωση εἶναι λιγότερο ἁμαρτωλός. Μάλιστα θά μποροῦσε κανείς νὰ πεῖ ὅτι ἴσως ἔχει κάνει πιό πολλές συνειδητές ἁμαρτίες. Μέ καταλαβαίνετε ἕως ἐδῶ;<br /> <br /> <b style="mso-bidi-font-weight: normal;">Ἡ συμβολή τοῦ γιατροῦ στή θεραπεία τοῦ νευρωτικοῦ</b><br /> <br /> Ἴσως θά ἔχετε ἀκούσει καί ἀπό ἁγιορεῖτες ὅτι αὐτές οἱ ἀσθένειες εἶναι ἀσθένειες τῆς ψυχῆς, καί την ψυχή τή γιατρεύει ὁ Χριστός, καί γι' αὐτό δέν χρειάζονται φάρμακα. Καί τό σῶμα τό γιατρεύει ὁ Χριστός. Δέν μποροῦμε νὰ ποῦμε δηλαδή ὅτι ὁ Θεός γιατρεύει μόνο τήν ψυχή καί δέν γιατρεύει τό σῶμα. Δέν τα ξεχωρίζει ὁ Θεός. Ὁ ὅλος ἄνθρωπος εἶναι ἐνώπιον τοῦ Θεοῦ καί ὁ ὅλος ἄνθρωπος εἶναι παιδί τοῦ Θεοῦ. Ὅμως, ὁ Θεός ἀφήνει τίς ἀρρώστιες τοῦ σώματος, καί γιά νά παιδευτεῖ ὁ ἄνθρωπος καί γιατί καί μόνος του ὁ ἄνθρωπος μπορεῖ νὰ βρεῖ φάρμακα, μπορεῖ νὰ κάνει ἐγχειρήσεις κτλ. Ἄλλωστε ὁ Θεός ἔδωσε τὴν ἐπιστήμη τῆς ἰατρικῆς.<br /> Ἡ ψυχή ὡς πνεῦμα καί τό σῶμα δένονται λειτουργικά. Αὐτή ἡ λειτουργικότητα ἀρρωσταίνει, θά ἔλεγα, ὅπως ἀρρωσταίνει καί τό σῶμα. Καί ὅπως μπορεῖ ἕνας γιατρός νά ἐπέμβει στο σῶμα, μπορεῖ νὰ ἐπέμβει και στη λειτουργικότητα αὐτή. Βέβαια, τί θὰ κάνει ὁ γιατρός; Ὁ γιατρός δέν μπορεῖ νὰ θεραπεύσει πλήρως. Μπορεῖ νὰ ἀνακουφίσει, μπορεί να βοηθήσει να ξεπεραστεῖ ἡ κρίση, μπορεῖ νὰ βοηθήσει τόν ἄρρωστο αὐτό να σταθεῖ λίγο στα πόδια του, ἀπό κεῖ ποὺ εἶχε φθάσει σε μια κατάσταση ἄγχους, ὥστε νὰ εἰρηνεύσει κάπως, να ἠρεμήσει κάπως, καὶ ἔτσι νὰ μπορεῖ νά συζητήσει μαζί του. Ἀλλά να θεραπευθεῖ πλήρως... Ὄχι. Γιατί; Διότι, για να θεραπευθεί, χρειάζεται νά ἀλλάξει ἡ ὅλη στάση τῆς προσωπικότητος. Αὐτό δέν εἶναι θέμα φαρμάκων. Καί σ' αὐτό τό σημεῖο ἔρχεται ἡ Ἐκκλησία.<br /> Ωστόσο, ἐγώ δέν μπορῶ νὰ ἀποκλείσω ὅτι ἕνας γιατρός θὰ μποροῦσε νά βοηθήσει ἕναν πάσχοντα ἀπό νευρωτικές καταστάσεις καί μάλιστα ὄχι ἁπλῶς καί μόνο μέ τά φάρμακα πού δίνει. Εἴπαμε, τά φάρμακα ὡς ἕνα σημεῖο κάτι κάνουν. Στό παράδειγμα πού ἀναφέραμε, τόν νευρωτικό ἀδελφό θὰ μποροῦσε να τον βοηθήσει μέ τόν διάλογο. «Ναί, παιδί μου, κάποτε σοῦ συνέβη αὐτό τό γεγονός καί ἔπαθες αὐτό πού ἔπαθες. Ἀλλά, ξέρεις, τὸ ἔπαθες, ἐπειδὴ ἐσύ τό πῆρες ἀλλιῶς, καί ὄχι ὅπως τὸ πῆρε ὁ ἀδελφός σου. Τότε ἤσουν μικρός, δέν καταλάβαινες καί, ἤθελες δέν ἤθελες, ἐπηρεάστηκες, καθώς τέτοια εἶναι ἡ ὅλη ψυχοσύνθεσή σου. Δέν φταῖς σε τίποτε. Ἀλλά τώρα ὅμως πού εἶσαι μεγάλος, θά μπορέσεις –θά σε βοηθήσω κι ἐγώ- ὄχι ἁπλῶς αὐτό τό βίωμα νά τό ἀντιμετωπίσεις κατά τρόπο πού νά τό ἀφομοιώσεις, ὅπως ἔκανε ὁ ἀδελφός σου, καί νά πάψει νά σε βασανίζει, ἀλλά καί γενικότερα να παίρνεις σωστότερη στάση ἀπέναντι σε παρόμοια γεγονότα, καί νά μή σε ἐπηρεάζουν ὅπως σε ἐπηρεάζουν».<br /> Μπορεῖ λοιπόν να βοηθήσει ἕνας γιατρός. Δέν μπορῶ νὰ τὸ ἀποκλείσω. Ἄλλο τώρα ὅτι οἱ πιό πολλοί τα βάζουν μέ τή θρησκεία, τα βάζουν με το Εὐαγγέλιο. Αὐτά εἶναι λάθος. Ἀλλά ἕνας πιστός γιατρός θὰ μποροῦσε νά βοηθήσει μέ τίς συστάσεις του. Δέν ξέρω ἄν γίνομαι ἀντιληπτός. Βέβαια, ἕνας κληρικός θὰ μποροῦσε ἴσως να βοηθήσει περισσότερο, μὲ τὴν ἔννοια ὅτι ἐμπνέει περισσότερη σιγουριά. Καί καθώς θὰ τὸν συνδέσει τόν ἄνθρωπο αὐτό, δηλαδή θα τον βοηθήσει να συνδεθεῖ μέ τόν Χριστό, πραγματικά ὅμως, διά τῆς πίστεως, διά τῆς ἀληθινῆς πίστεως, διά τῆς ταπεινώσεως κτλ., θά γιατρευτεῖ αὐτός. Δὲν θὰ τὸν γιατρέψουν τά φάρμακα. Ἀλλά δέν μπορῶ νὰ ἀποκλείσω, ἐπαναλαμβάνω, ὅτι ἕνας γιατρός ἔχει τή δυνατότητα να παράσχει κάποια ὠφέλεια στο θέμα τῶν νευρώσεων διά τοῦ τρόπου αὐτοῦ.<br /> <br /> <b style="mso-bidi-font-weight: normal;">Συνέπειες τῆς ἀπωθήσεως τῆς ἠθικῆς συνειδήσεως</b><br /> <br /> Καί νομίζω ὅτι συνεννοούμαστε, ὅταν λέω ὅτι αὐτός πού ἔχει νεύρωση δέν εἶναι ἁμαρτωλότερος ἀπό ἕναν ἄλλο πού δέν ἔχει. Πολλές φορές μπορεῖ ἐκεῖνος πού δέν ἔχει νεύρωση νά εἶναι πιὸ ἁμαρτωλός. Καί μάλιστα σ᾽ ἐκεῖνον μπορεῖ νὰ δημιουργηθεῖ κάτι ἄλλο, πού εἶναι χειρότερο: ἡ ἀπώθηση τῆς ἠθικῆς συνειδήσεως. Διότι ὁ κάθε ἄνθρωπος ἔχει ἠθική συνείδηση μέσα του.<br /> Αὐτό πού γίνεται μὲ τὸν σημερινό ἄνθρωπο γενικότερα εἶναι ὅτι δὲν λογαριάζει οὔτε τὸν Θεό οὔτε τὴν ἠθική συνείδηση. Ζεῖ σὰν νὰ μὴν ὑπάρχει ἁμαρτία: «Τί θὰ πεῖ ἁμαρτία», σαν να λέει. Ἀλλά ὅπως κι ἄν ἔχει τὸ πράγμα, ὁ ἄνθρωπος ἐνώπιον τοῦ Θεοῦ εἶναι ὅπως τὸν ἔφτιαξε ὁ Θεός. Καί ὁ Θεός τον ἔφτιαξε μὲ τὴν ἠθική συνείδηση, γιά νά καταλαβαίνει ὁ ἄνθρωπος ὅτι τώρα ἁμαρτάνει, τώρα δέν ἁμαρτάνει, τώρα εἶναι ἐντάξει μέ τόν Θεό, τώρα δέν εἶναι ἐντάξει. Ὅταν αὐτά τά ἰσοπεδώνει, ἀπωθεῖ τὴν ἠθική συνείδηση.<br /> Το κακό πού πάει να γίνει σήμερα, καθώς απωθεῖται ἡ ἠθική συνείδηση, εἶναι ὅτι γενικά ὁ ἄνθρωπος θα γίνει ἀγνώριστος. Δέν ξέρουμε τί ἄλλα συμπτώματα θά ἔχει, ἀλλά πάει να γίνει ἀγνώριστος. Σάν νὰ μὴν εἶναι ἄνθρωπος. Σάν να χάνει τὴν ἀνθρωπιά του. Αὐτό λίγο πολύ τὸ ζοῦμε κάθε μέρα Καί τό καταλαβαίνεις αὐτό καλύτερα, ἅμα βρεῖς ἕναν ἄνθρωπο –ὄχι ἄνθρωπο ἅγιο· ἄς τὸ ἀφήσουμε αὐτό- ἕναν ἁπλοϊκό ἄνθρωπο, ἕναν χωρικό, πού ἔχει τὴν εὐσέβειά του καὶ δὲν τὸν ἔχει ἐπηρεάσει ἡ νοοτροπία τῶν σημερινῶν ἀνθρώπων. Αὐτός μοιάζει περισσότερο μέ ἀληθινό ἄνθρωπο, καί μπορεῖς νὰ τοῦ ἔχεις ἐμπιστοσύνη καί τελικά ξέρεις ὅτι θὰ σοῦ πεῖ τὴν ἀλήθεια.</span><o:p></o:p></span></p><p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;"><br /></span></p><p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;"><br /></span></p><p></p><div style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px; text-align: center;"><b style="color: red; font-family: Arial, Tahoma, Helvetica, FreeSans, sans-serif;"><span style="font-size: medium;"><br /></span></b></div><div style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px; text-align: center;"><b style="color: red; font-family: Arial, Tahoma, Helvetica, FreeSans, sans-serif;"><span style="font-size: medium;"><br /></span></b></div><div style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px; text-align: center;"><b style="color: red; font-family: Arial, Tahoma, Helvetica, FreeSans, sans-serif;"><span style="font-size: medium;">ΑΠΟΜΑΓΝΗΤΟΦΩΝΗΜΕΝΕΣ ΟΜΙΛΙΕΣ π. ΣΥΜΕΩΝ ΚΡΑΓΙΟΠΟΥΛΟΥ</span></b></div><p style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px;"></p><p style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px;"></p><p style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px;"></p><p style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px;"></p><div style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px;"><span style="font-size: medium;"><b style="font-family: Arial, Tahoma, Helvetica, FreeSans, sans-serif;"><div style="text-align: center;"><b>...πάντα συνεργεῖ εἰς ἀγαθόν</b></div></b><b style="font-family: Arial, Tahoma, Helvetica, FreeSans, sans-serif;"><div style="text-align: center;"><b><span style="color: #2b00fe;">Τὸ αἴσθημα κατωτερότητος καὶ ἄλλες ἀρρωστημένες καταστάσεις</span></b></div><span style="color: #2b00fe;"><div style="text-align: center;"><b>μέσα στο μυστήριο τῆς σωτηρίας</b></div></span><div style="color: #cc0000; text-align: center;"><b>Πανόραμα Θεσσαλονίκης, Ε΄ έκδοση</b></div><div style="color: #cc0000; text-align: center;"><b><br /></b></div><div><b><br /></b></div></b></span></div><div style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px; text-align: right;"><span style="color: #2b00fe; font-family: helvetica; font-size: medium;"><a href="https://amethystosbooks.blogspot.com/2025/11/16.html" style="color: #007abe; text-decoration-line: none;" target="_blank"><b>ΠΗΓΗ</b></a></span></div><div style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px; text-align: right;"><br /></div><div style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px; text-align: right;"><br /></div><div style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><b><span style="color: red;"><u><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;"><br /></span></u></span></b></div><div style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><b><span style="color: red;"><u><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;">ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΑ ΑΡΘΡΑ</span></u></span></b></div><div style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><b><span style="color: red;"><u><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;"><br /></span></u></span></b></div><div style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><a href="https://entoytwnika1.blogspot.com/2026/06/1.html" itemprop="url" style="color: #007abe; text-decoration-line: none;"><b><span style="color: #2b00fe;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;">ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ ΖΩΗ A (1)</span></span></b></a></div><div style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;"><br /></span></div><div style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><a href="https://entoytwnika1.blogspot.com/2026/06/2_0870095958.html" itemprop="url" style="color: #007abe; text-decoration-line: none;"><b><span style="color: #2b00fe;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;">ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ ΖΩΗ Α (2)</span></span></b></a></div><div style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;"><br /></span></div><div style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><a href="https://entoytwnika1.blogspot.com/2026/06/3_01942665065.html" itemprop="url" style="color: #007abe; text-decoration-line: none;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;"><span style="color: #333333;"> </span><b><span style="color: #2b00fe;">ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ ΖΩΗ Α (3)</span></b></span></a></div><div style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;"><br /></span></div><div style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><a href="https://entoytwnika1.blogspot.com/2026/06/4_01197162167.html" itemprop="url" style="color: #007abe; text-decoration-line: none;"><b><span style="color: #2b00fe;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;">ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ ΖΩΗ Α (4)</span></span></b></a></div><div style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;"><br /></span></div><div style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><a href="https://entoytwnika1.blogspot.com/2026/06/5_01594983194.html" itemprop="url" style="color: #007abe; text-decoration-line: none;"><b><span style="color: #2b00fe;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;">ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ ΖΩΗ Α (5)</span></span></b></a></div><p class="MsoNormal" style="background-color: white; color: #333333; text-align: justify;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;"><span style="line-height: 18.4px;"></span></span></p><div style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><a href="https://entoytwnika1.blogspot.com/2026/06/6_0894674530.html" itemprop="url" style="color: #007abe; text-decoration-line: none;"><b><span style="color: #2b00fe;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;">ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ ΖΩΗ Α (6)</span></span></b></a></div><div style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;"><br /></span></div><div style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><a href="https://entoytwnika1.blogspot.com/2026/06/7_0442740772.html" itemprop="url" style="color: #007abe; text-decoration-line: none;"><b><span style="color: #2b00fe;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;">ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ ΖΩΗ Α (7)</span></span></b></a></div><div style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;"><br /></span></div><div style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><a href="https://entoytwnika1.blogspot.com/2026/06/8_01974219737.html" itemprop="url" style="color: #007abe; text-decoration-line: none;"><b><span style="color: #2b00fe;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;">ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ ΖΩΗ A [8]</span></span></b></a></div><div style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;"><br /></span></div><div style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><a href="https://entoytwnika1.blogspot.com/2026/06/9_0248398676.html" itemprop="url" style="color: #007abe; text-decoration-line: none;"><b><span style="color: #2b00fe;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;">ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ ΖΩΗ A [9]</span></span></b></a></div><p class="MsoNormal" style="background-color: white; color: #333333; text-align: justify;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;"><span style="line-height: 18.4px;"></span></span></p><div style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><a href="https://entoytwnika1.blogspot.com/2026/06/10_01828841407.html" itemprop="url" style="color: #007abe; text-decoration-line: none;"><b><span style="color: #2b00fe;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;">ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ ΖΩΗ A [10]</span></span></b></a></div><div style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;"><br /></span></div><div style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><a href="https://entoytwnika1.blogspot.com/2026/07/11.html" itemprop="url" style="color: #222222; text-decoration-line: none;"><b><span style="color: #2b00fe;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;">ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ ΖΩΗ A [11]</span></span></b></a></div><div style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;"><br /></span></div><div style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><a href="https://entoytwnika1.blogspot.com/2026/07/12.html" itemprop="url" style="color: #222222; text-decoration-line: none;"><b><span style="color: #2b00fe;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;">ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ ΖΩΗ A [12]</span></span></b></a></div><p class="MsoNormal" style="background-color: white; color: #333333; text-align: justify;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;"><span style="line-height: 18.4px;"></span></span></p><div style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><a href="https://entoytwnika1.blogspot.com/2026/07/13.html" itemprop="url" style="color: #007abe; text-decoration-line: none;"><b><span style="color: #2b00fe;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;">ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ ΖΩΗ A [13]</span></span></b></a></div><div style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;"><br /></span></div><div style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><a href="https://entoytwnika1.blogspot.com/2026/07/14.html" itemprop="url" style="color: #007abe; text-decoration-line: none;"><b><span style="color: #2b00fe;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;">ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ ΖΩΗ A [14]</span></span></b></a></div><div style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;"><br /></span></div><div style="background-color: white; text-align: center;"><a href="https://entoytwnika1.blogspot.com/2026/07/15.html" itemprop="url"><b><span style="color: #2b00fe; font-family: helvetica; font-size: medium;">ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ ΖΩΗ A [15]</span></b></a></div><div style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px; text-align: center;"><br /></div>

ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ ΖΩΗ A [16]

  B΄ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6 Αρρωστημένες ψυχολογικές καταστάσεις Ἁμαρτία καί νεύρωση Παίρνουμε την περίπτωση που κάποιος έχει νεύρωση. Δὲν μπορῶ ἐ...

Read more »