Σπουδή στα 400 Κεφάλαια περί Αγάπης του Αγίου Μαξίμου - π. Νικόλαος Λουδοβίκος (1ο μέρος)

<p></p><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEimu5Jaq8XsZt5yb2LzqkRD3cnEO7Ua98dSvazq2gq_XVRT5G3GbRVMyY6VV6qfN-g2a_NEtqam04yTko-i0ofLkL8aqsxCkxJaMabulmRqhIAK8e0lByugD45UzYOrAsGUGlEhKptMYoepXftVpXHbp9OtcmIdtCqCuYEGi0VXwp5CSuyGSYOvNuSG/s1397/DSC1081.jpg" imageanchor="1" style="margin-left: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" data-original-height="1397" data-original-width="659" height="640" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEimu5Jaq8XsZt5yb2LzqkRD3cnEO7Ua98dSvazq2gq_XVRT5G3GbRVMyY6VV6qfN-g2a_NEtqam04yTko-i0ofLkL8aqsxCkxJaMabulmRqhIAK8e0lByugD45UzYOrAsGUGlEhKptMYoepXftVpXHbp9OtcmIdtCqCuYEGi0VXwp5CSuyGSYOvNuSG/w302-h640/DSC1081.jpg" width="302" /></a></div> <br /><p></p><p></p><div class="WordSection1"> <p class="MsoNormal" style="text-align: justify; text-justify: inter-ideograph;"><span style="color: #020202; font-size: medium;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";">Έχουμε να βρεθούμε από πέρυσι. Μιλήσαμε περί γάμου. Και μάλλον το θέμα τώρα είναι λίγο συναφές. Ευρύτερο και μαζί συναφές. Να πούμε λίγο ελάχιστα πράγματα για αυτό το πράγμα το οποίο ονομάζουμε αγάπη και το οποίο είναι, θα έλεγε κανείς, το ιδανικό περιεχόμενο της ζωής μας. Τελευταία, όχι πεθάνει ο Χρήστος Γιανναράς, μια συνέντευξη πριν το τέλος του, τον ερώτησαν τι είναι πιο σημαντικό στη ζωή και λέει να αγαπήσεις και να αγαπηθείς τελικά. Αυτό είναι το πιο σημαντικό. Κι όμως φαίνεται αυτό το πράγμα το οποίο μοιάζει να είναι το πιο απαραίτητο και το πιο σημαντικό και το οποίο σε πολλούς φαίνεται ότι είναι πάρα πολύ απλό είναι στην πραγματικότητα πάρα πολύ δύσκολο. <br /> Σήμερα στο Ευαγγέλιο ακούσαμε Πολλά περίεργα πράγματα τα οποία συνέβαιναν με τους δέκα λεπρούς, έτσι. Βλέπουμε ότι οι δέκα λεπροί έχουν ένα τεράστιο πρόβλημα ώστε να αφορά την ευγνωμοσύνη, έτσι; Ενώ θα λέγει κανείς ότι η ευγνωμοσύνη είναι το πιο φυσικό πράγμα και το πιο… όταν κανείς ευεργετηθεί. Ξέρετε, η ευγνωμοσύνη είναι το πιο δύσκολο από όλα τα συναισθήματα. Εύκολα νιώθει κανείς κακία, εύκολα νιώθει κανείς φθόνο, γιατί βάζει τον εαυτό του πάνω από αυτόν τον οποίο φθονεί, έτσι δεν είναι; Η ευγνωμοσύνη σημαίνει να βάζεις τον εαυτό σου κάτω από αυτόν ο οποίος σε ευεργέτησε όταν ήσουν αναγκεμένος, όταν είχες πρόβλημα υγείας, οικονομικό, ψυχικό, έτσι δεν είναι; πνευματικό πρόβλημα, και ήσουν <span style="mso-spacerun: yes;"> </span>κατώτερός <span style="mso-spacerun: yes;"> </span>του, <span style="mso-spacerun: yes;"> </span>δηλαδή ήσουν σε μια κατάσταση πάρα πολύ χαμηλή, ήσουν πεσμένος. Αυτός ήταν ψηλότερα και σε βοήθησε, έτσι δεν είναι; Λοιπόν, το ότι σε βοήθησε για πολλούς σημαίνει ένα είδος ταπείνωσης, ξέρετε. Σε ταπεινώνει βοηθώντας. Γι' αυτό και δεν θέλουν να θυμούνται την ευεργεσία. Έτσι δεν είναι; Ευεργεσίες ξεχνούμε. Αυτά που μας χρωστάνε δεν τα ξεχνάμε ποτέ όμως. Βλέπετε λοιπόν ότι ο Χριστός επειδή αγαπάει αληθινά, όπως όλοι όσοι αγαπούν αληθινά, θέλει να καταλαβαίνουν αυτοί οι οποίοι αγαπώνται το γεγονός ότι αγαπώνται, ναι ή όχι; Θέλει να πιάνει τόπο αυτή η αγάπη και περιμένει δηλαδή ένα ευχαριστώ, μια ευγνωμοσύνη. Από τους δέκα όμως μόνο ο ένας, έτσι θα αποδώσει ευγνωμοσύνη, μόνο ο ένας έχει την πνευματική ετοιμότητα, μόνο ο ένας έχει την ωριμότητα, μόνο ο ένας έχει πιθανώς την ταπείνωση. Οι άλλοι θέλουν να ξεχάσουν απλώς αυτό που έγινε.<span style="mso-spacerun: yes;">  </span>Παίρνουν λοιπόν αυτή τη θεραπεία και φεύγουν και βέβαια αν γυρίσουν πίσω υπάρχει και κίνδυνος αυτός που τους θεράπευσε να τους ζητήσει και κάτι, έτσι δεν είναι; Γιατί όλα πληρώνονται στη ζωή αυτή. Να τους πει έλα εδώ τώρα σας έκανα καλά, από εδώ και πέρα θα κάνετε έτσι, εσείς για μένα, έτσι; Ένας ταπεινός άνθρωπος είναι έτοιμος να κάνει όμως, δεν είναι; για αυτόν που τον ευεργέτησε τόσο πολύ, είναι έτοιμος να κάνει τα πάντα. Και για σένα, για χάρη σου έτσι θα του έλεγαν ναι ή όχι. Αν ήταν σωστοί, σοβαροί και ταπεινοί άνθρωποι, μετριόφορονες, όπως θα πω άνθρωποι που είχαν συναίσθηση του τι ακριβώς συμβαίνει και συνέβη. Θα του λέγανε είμαι διαθέσιμος να κάνω οτιδήποτε. Σας είπα αυτό θέλει να είναι κανείς ώριμος. Την ευγνωμοσύνη λοιπόν την απωθούμε, την ξεχνούμε και βλέπετε ο Χριστός, μου κάνει πολύ εντύπωση αυτό, όταν επιστρέφει ο ένας από τους δέκα, δεν του λέει είδες τι σου έκανα, κατάλαβες ότι σε έκανα καλά, είδες από τι δυστυχία σε έβγαλα, από ποιο θάνατο σε γλύτωσα; Όχι! Με φοβερή λεπτότητα του λέει η πίστη σου σε έσωσε. Δηλαδή σαν να του λέει ότι μπορεί να ήσουν χάλια, να ήσουν πεταγμένος από όλους, έτοιμοθάνατος, καταδικασμένος, περιφρονημένος, αλλά έχεις κάτι πολύ σημαντικό μέσα σου, που ήταν η πίστη, καταλαβαίνατε; Τον βοηθάει να σηκωθεί δηλαδή, έτσι δεν είναι; Δεν του λέει ναι καημένε μου, ξέρω εγώ τι έκανα για σένα, είσαι ένα τίποτα, ένα μηδέν, νεκρός και μου ωφελείς τα πάντα. Έτσι δεν είναι; Πες το να το ακούσω, γιατί μου οφείλεις τα πάντα. Καταλάβατε;. Αυτά κάνουν κάποιοι από εμάς. <span style="mso-spacerun: yes;"> </span>Ίσα ίσα τον σηκώνει και του λέει, κοίταξε είχες κάτι πολύτιμο μέσα σου. Ήταν η πίστη, η πίστη τον έσωσε. Όχι εγώ. Γιατί ξέρει πόσο βαρύ πράγμα είναι η ευγνωμοσύνη.<br /></span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";">Αυτό λοιπόν, όταν κάνετε δωρεές και κάνετε χάρες σε άλλους, να μην περιμένετε ποτέ ευγνωμοσύνη. Ο ένας στους δέκα θα σας ευγνωμονήσει. Οι υπόλοιποι εννέα μπορεί και να βλάψουν. Ακριβώς διότι η ευγνωμοσύνη ως, σας είπα, συναίσθημα, δεν είναι εύκολο να τη βαστάξει κανείς, γιατί τον ταπεινώνει.<br /></span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";">Κρίση ευγνωμοσύνης. Τεράστια κρίση ευγνωμοσύνης σήμερα. Σήμερα υπάρχει τεράστια κρίση, γιατί υπάρχει πολύ ναρκισσισμός, πολύ φιλαυτία. Και όσο μεγαλύτερη φιλαυτία υπάρχει, τόσο πιο πολύ θέλει κανείς να θεωρεί ότι τα πάντα τα κάνει για το εαυτό του. Εγώ ήμουν ικανός και είμαι έτσι όπως είμαι. Ακούει κανείς, καμιά φορά, ανθρώπους να σου λένε που έχουν χρήματα εγώ είμαι αυτοδημιούργητος. Ντροπή σου. 150, 200, 1.000 άνθρωποι σε βοήθησαν, ναι ή όχι, να φτάσεις. Αλλά τους ξεχνάει όλους. Τι θα πει αυτοδημιούργητος; Ποιος σου έδωσε μία, δύο, τέσσερις, πέντε ευκαιρίες, βακτηρία, βοήθεια, στήριγμα. Πάνε αυτά όλα. Είμαι αυτοδημιούργητος. Τι θα πει αυτοδημιούργητος; Δεν υπάρχει κανένας αυτοδημιούργητος. Καταλαβαίνετε τι λέω; Πρώτα απ' όλα, ο Θεός που σου έδωσε την υγεία και στέκεσαι στα πόδια σου και λες ότι είμαι αυτοδημιούργητος, να ο μεγάλος ευεργέτης. Πόσες ημέρες το πρωί σηκωθήκαμε και είπαμε «Θεέ μου, σε ευχαριστώ που ξυπνάω ζωντανός, που είμαι ικανός να πάω στην εκκλησία αυτή τη στιγμή να ακούσω αυτήν την ομιλία, που έχω ανθρώπους δίπλα μου που αγαπώ και με αγαπούνε ακόμα, παρόλο που δεν είμαι και τόσο σοι, που έχω ένα φαΐ να φάω, ένα πιάτο και έχω και ένα ταβάνι…. κοιμούνται στους δρόμους Έτσι δεν είναι; Να, ο πρώτος, η πρώτη ευγνωμοσύνη, την οποία βέβαια…. και βάλτε και τα πνευματικά αγαθά, βάλτε τα μυστήρια, βάλτε τις ευλογίες που έχουμε μέσα στην εκκλησία που είναι δωρεάν όλες, τι κάνατε εσείς; Δεν τα έχω πληρώσει αυτά που έχω πάρει. Τι τα πήρα, δωρεάν. Που λένε οι πατέρες ότι ακόμα και αν περάσεις όλη τη ζωή σου ασκούμενος πάνω σε μια πέτρα, λέει πάλι τίποτα δεν θα έχεις κάνει. Τόσες δωρεές που έλαβες. Σου δίνει το Είναι, τη ζωή. Αυτός την έχει τη ζωή σου. Σου τη δανείζει. Πάρε ζωή. Πάρε χρόνια, 50, 80, 100, να με γνωρίσεις και μετά μια αιωνιότητα ολόκληρη. Τίνος είναι αυτό. Δικό μου είναι; Εγώ το έφτιαξα; Έλα όμως που ζούμε σαν να φτιάξαμε εμείς τον εαυτό μας. Και σαν εμείς τα φτιάξαμε όλα. Έκανα ωραία οικογένεια! Ποια οικογένεια ωραία έκανες; Τι ωραία οικογένεια έκανες; Πόσα λάθη έκανες. Ποιος τα σκέπασε τα λάθη αυτά. Ποιος συμπόνεσε τα παιδιά σου στις δύσκολες στιγμές, που δεν το κατάλαβες; Πολύ συχνά συμβαίνει αυτό κ.λπ. Είμαστε αγνώμονα όντα. Τι σημαίνει αυτό; Έλλειψη πραγματικά αγάπης. Γιατί η αγάπη θεμελιώνεται πάνω στην ευγνωμοσύνη. Η πρώτη αγάπη είναι σε αυτόν τον οποίο μας ευεργετεί. Άμα δεν αγαπάς τον ευεργέτη, θα αγαπήσεις αυτόν που σε βλάφτει κιόλας. Πόσο μάλλον. Τα κατάλαβατε;<br /></span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";">Δεν είναι τυχαίο ότι κάποια στιγμή ο Άγιος Μάξιμος κάνει κάποια σχόλια σε αυτό ακριβώς το κείμενο, που διαβάσαμε σήμερα. Και από αυτά τα σχόλια θα αρχίσω. Δηλαδή λέει ότι, </span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";"> </span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";">αν λατρεύεις τα πάθη σου, δεν μπορείς να αγαπάς τον άνθρωπο, τον άλλον. Αν εγώ αγαπώ τον φθόνο μου και τον δικαιολογώ. Αν εγώ αγαπώ την κακία μου, και την δικαιολογώ. Αν εγώ την εκμετάλλευση του άλλου την δικαιολογώ, γιατί εγώ είμαι καλύτερος και πρέπει να τον εκμεταλλεύομαι. Έτσι δεν είναι; Όλα, την ακολασία μου, την οργή μου, όλα τα δικαιολογώ, αυτά. Μπορώ να αγαπώ και τον άλλο; Γίνονται αυτά; Τα δύο; Καταλάβατε τι λέω; </span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";"> </span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";">Μπορεί να αγαπώ την κακία μου και να αγαπώ και τον άλλο; Μπορεί να αγαπώ το φθόνο που του έχω και να αγαπώ και τον άλλο; Και να υπερασπίζομαι, μάλιστα, το δίκιο μου, και να λέω ότι αυτός είναι απαίσιος, είναι, είναι, και μετά τι;<br /></span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";">Λέει, λοιπόν, ο Άγιος Μάξιμος, σε σχέση με αυτό που λέγαμε τώρα, θα σας </span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";"> </span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";">διαβάσω </span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";"> </span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";">την νεοελληνική απόδοση. Έτσι διαβάζουμε το κείμενο, είναι λίγο δύσκολος ο </span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";"> </span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";">Άγιος </span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";"> </span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";">Μάξιμος, </span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";">στα αρχαία του. «Ο τέλειος στην αγάπη που έφτασε στο ακρότατο όριο της απαθείας δεν ξεχωρίζει τη διαφορά δικού του και ξένου, δικής του και ξένης, πιστού ή απίστου, δούλου ή ελεύθερου, άντρα και γυναίκας.<br /></span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";">Επειδή έχει καταστεί υπεράνω της τυραννίδας των παθών και αποβλέπει στη μία και κοινή φύση των ανθρώπων, όλους θεωρεί ίσους και έχει την ίδια διάθεση απέναντί τους. Διότι δεν υπάρχει, για αυτόν Έλληνας και Ιουδαίος, αρσενικό ή θηλυκό, δούλος ή ελεύθερος, αλλά σε όλους και όλα είναι ο Χριστός». Είναι σχόλιο στο κείμενο αυτό του Αποστόλου Παύλου, το οποίο μόλις σας ανέφερα. Λοιπόν, λέει εδώ λοιπόν ότι αποβλέπει στη μία φύση των ανθρώπων. Ποιος όμως το κάνει αυτό; Βλέπει δηλαδή τον άλλον ως άνθρωπο και ως άνθρωπο τον βλέπει πώς, ως αγαπημένο υπό του Θεού, όπως είναι και ο ίδιος αγαπημένος υπό του Θεού και προχωρεί έτσι με έναν τρόπο, αλλά πώς προχωρεί; Προχωρεί έχοντας καταστείλει, μεταβάλλει τα πάθη του. Διότι αν πας στον άλλο άνθρωπο και έχεις την έπαρση στο βουνό και την υπερηφάνεια, θα τον υποτάξεις δεν θα τον αγαπήσεις. Και όλα τα άλλα πάθη όπως τα προανέφερα.<br /></span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";">Γενικά αυτό το βιβλίο, αυτό το έργο μάλλον, είναι πάρα πολύ χρήσιμο. Γιατί είναι πάρα πολύ χρήσιμο. Επειδή μας δείχνει από το πρώτο κιόλας κεφάλαιο, το πρώτο παράγραφο, ότι δεν αγαπούμε. Οι καημένοι εμείς, νομίζουμε ότι αγαπούμε αλλά δεν μας αγαπούν οι άλλοι. Έτσι δεν είναι;</span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";">  </span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";">Μην το κοιτάτε τώρα απ' έξω, σκεφτείτε λίγο μέσα σας πώς το βλέπετε. Μέσα σας βαθιά, μέσα τι λέτε. Νιώθετε ότι οι άλλοι δεν αγαπούν, οι άλλοι δεν καταλαβαίνουν, οι άλλοι δεν νιώθουν. Εγώ όμως, τους αγαπώ. Αμ δεν τους αγαπάς! Το πρώτο πράγμα το οποίο πρέπει να μάθεις, λοιπόν, λέει ο Άγιος Μάξιμος, είναι ότι δεν αγαπάς. Και παρουσιάζει ακριβώς τη διαδικασία με βάση την οποία ο άνθρωπος αρχίζει το μεγάλο αυτό άθλημα, που είναι η αγάπη. Την μεγάλη αυτή επιστήμη. Γιατί η αγάπη είναι επιστήμη, είναι γνώση. Είναι σοφία. Δεν είναι πλέον ένα συναίσθημα. Βλέπεις τα νέα ζευγάρια λένε σ' αγαπώ, σ' αγαπώ, σ' αγαπώ, μέρα νύχτα σ' αγαπώ, σ' αγαπώ, σ' αγαπώ, σ' αγαπώ. Και μετά από λίγες μέρες ή ώρες ή εβδομάδες ή μήνες, δεν θέλουν να δουν ένας τον άλλον μπροστά τους. Και αυτό και από την αρχή πάλι. Σ' αγαπώ, μ' αγαπάς, σ' αγαπώ, μ' αγαπάς. Είναι η πιο συχνά ερωτώμενη ερώτηση σε αυτόν τον πλανήτη. Μ' αγαπάς; Το ρωτάμε με όλους τους τρόπους. Σιωπηλά. Με κραυγές. Με φωνές. Με ησυχία. Με χειρονομίες. Με βλέμματα. Μ' αγαπάς; Και ο άλλος βέβαια μπορεί να μην είναι έτοιμος για πολλούς λόγους να απαντήσει θετικά. Και αρχίζει τώρα το βάσανο. Πόσοι από εμάς υποφέρουν γιατί δεν αγαπούν οι ίδιοι. </span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";"> </span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";">Υποφέρει κανένας επειδή δεν αγαπάει ο ίδιος; Πολύ λίγοι είναι αυτοί. Να έρθει κάποιος και να μου πει, «Πάτερ, εγώ δεν αγαπώ όπως πρέπει». Πού είναι αυτοί οι άνθρωποι. Ψάξτε να τους βρείτε. Όλοι θα πουν ότι δεν μ' αγαπούν. Δεν μ' αγαπούν όλοι έτσι. Οι γονείς, δεν μ' αγαπούν τα παιδιά μου. Η γυναίκα μου δεν μ' αγαπάει. Τα παιδιά μου δεν μ' αγαπούν. Έχω κάνει τόσα για αυτούς. Εμένα τουλάχιστον μέχρι σήμερα κανένας δεν έχει έρθει, μπορεί να υπάρχουν κάποιοι, να μου πει, «Πάτερ, μου κοίταξε, εγώ δεν αγαπώ». Έχω μεγάλο πρόβλημα. Είμαι άρρωστος. Εγώ δεν αγαπώ. Αν είναι αγάπη αυτό που νιώθω εγώ για τους άλλους, τότε ντρέπομαι για τον εαυτό μου. Ναι ή όχι; Διότι αυτό που λέω αγάπη... Καταλάβατε τι μεγάλο πράγμα; Έχεις ένα καθρέφτη στη συνέχεια. Ο καθρέφτης αυτός είναι ο άλλος. Εσύ όταν είσαι μόνος, λες... «Σ' αγαπώ, σε κάνω, σε δείχνω...» Εμφανίζεται ο άλλος μπροστά, λοιπόν. Όπως είναι. Με τα πάθη του. Με τη δυσκολία του. Με τον πόνο του. Με τα αδιέξοδά του. Άντε, λοιπόν, πες του ότι τον αγαπάς μπροστά του . Και απόδειξέ του το. Όταν εμφανιστεί λοιπόν το κάτοπτρο αυτό, ο καθρέφτη αυτός, που είναι ο άλλος... Εντάξει; Τότε τι γίνεται; Αντιλαμβανόμαστε, αν έχουμε το κουράγιο, ότι δεν είναι εύκολο το άθλημα αυτό.<br /></span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";">Σήμερα, το τεράστιο πρόβλημα της κοινωνίας των ανθρώπων, πρώτα απ' όλα, είναι αυτό. Ότι δεν ξέρουν πια πώς να αγαπούν. Δεν ξέρουν να αγαπούν. Δεν ξέρουν τι είναι αυτό που το λένε η αγάπη. </span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";">Τραλαλά, τραλαλά, τραλαλά. Το τραγούδι είναι ωραίο. Παλιό. Το τραγούδι το τραγουδούσε και η Σοφία Λόρεν, αν θυμάμαι καλά. Λοιπόν. Τι είναι αυτό που το λένε αγάπη, με πολύ ρομαντισμό. Αλλά εγώ δεν ξέρω κανένα ζευγάρι που να αγαπήθηκε πράγματι. Εάν έμεινε σ' αυτό το πρώτο έρωτα, ο οποίος ξέρετε τι είναι;</span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";">  </span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";">Όλοι έχετε αυτοκίνητα. Είναι η μίζα. Με τη μίζα. Η μίζα είναι ο έρωτας. Σε ένα ζευγάρι, η μίζα, η μίζα. Είναι ο έρωτας. Άμα δεν λειτουργεί η μηχανή, με τη μίζα θα πας; Πού θα πας με τη μίζα; Μετά από λίγο θα ξελιγωθεί η μίζα, έτσι δεν είναι; Θα σταματήσει το αυτοκίνητο. Επομένως, μετά τον έρωτα, πρέπει να</span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";">  </span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";">ακολουθήσει η αγάπη. </span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";"> </span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";">Βλέπετε είναι ένα άλλο πράγμα. Άλλης τάξεως. Και το κυριότερο, φαίνεται ότι μόνοι μας δεν μπορούμε να το κατορθώσουμε αυτό.<br /></span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";">Η αγάπη έχει μια άρρητη τάξη. Έχει έναν τρόπο με τον οποίο χτίζεται. Αυτό προσπαθεί να μας μάθει ο Άγιος Μάξιμος και γενικά η ασκητική παράδοση. Ο Άγιος Μάξιμος, μάλιστα, είναι τόσο πολύ προχωρημένη η άποψή του, που ούτε λίγο ούτε πολύ λέει ότι ο σκοπός όλης της ασκήσεως που κάνουμε είναι να αποκτήσουμε αγάπη. Τι σκοπό έχει η άσκηση; Τι σκοπό έχει η άσκηση; Ο λόγος που κάνουμε άσκηση είναι να πολεμήσουμε λίγο τη φιλαυτία μας. Και για να αποκτήσεις αγάπη, θα σας πει ο Άγιος Μάξιμος, πρέπει να τα βάλεις με τη φιλαυτία, με τον ναρκισσισμό σου.<br /></span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";">Λέει, λοιπόν, στο πρώτο κεφάλαιο, που υποσχέθηκα να σας ξεκινήσω από αυτό. Ακούστε τώρα, περί αγάπης κεφάλαια. Ακούστε τον ορισμό της αγάπης που μας λέει, είναι σαν να μας λέει ότι αγάπη δεν έχετε. Τίποτα. Μην περιμένετε να σας πω μπράβο. Ακούστε εδώ. Αγάπη είναι, με ελληνική απόδοση, η αγαθή διάθεση κατά την οποία η ψυχή δεν προτιμά κανένα από τα όντα περισσότερο από τη γνώση του Θεού. </span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";"> </span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";">Και δεν είναι δυνατό να φτάσει στην απόκτηση αυτής της αγάπης ο άνθρωπος που έχει εμπαθή προσκόλληση προς τα επίγεια.<br /></span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";">Τι λέει εδώ; Τι πράγμα είναι αυτό; Το περιμένατε; Όχι! Για την αγάπη του</span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";"> </span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";">μιλάς και για το Θεό σου μιλάει. Σου λέει, αν τυχόν, λοιπόν, προτιμάς κάποια από τα όντα, αντί για το Θεό, δεν έχεις αγάπη. Γενικώς δεν έχεις αγάπη, για τίποτε, για κανέναν. Δηλαδή, η αγάπη σου είναι κλούβια, πώς το λένε, τρύπια. Όπως λέει ο άλλος ο ποιητής, τρύπια είναι η αγάπη μας και </span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";">δεν </span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";"> </span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";">μας </span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";"> </span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";">προστατεύει. </span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";"> </span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";">Τρύπια. Δηλαδή, δεν είναι σοβαρή. Αντίθετα, λέει εδώ; Οτον Θεόν αγαπών και τον πλησίον αγαπά. Αγαπάω τον Θεό, αγαπάω και τον πλησίον. Έτσι; </span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";"> <br /></span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";">Λέει, αυτός που βλέπει, μέσα του το παραμικρό ίχνος μίσους προς οποιοδήποτε άνθρωπο για οποιοδήποτε πταίσμα του, αυτός είναι παντελώς ξένος προς την αγάπη του Θεού. Διότι η αγάπη του προς τον Θεό, και του Θεού, δεν ανέχεται καθόλου το μίσος προς κανένα άλλο άνθρωπο. <br />Πολύ ψηλά ανέβηκε ο πήχης, ε, ή όχι; Πολύ ψηλά ανέβηκε ο πήχης. Όποιος βλέπει μέσα του οποιοδήποτε ίχνος μίσους για οποιοδήποτε άνθρωπο που του έφταιξε, είναι τελείως ξένος προς την αγάπη του Θεού. Είναι άλλο πράγμα η αγάπη του Θεού και δεν ανέχεται ούτε ίχνος μίσους, για οποιοδήποτε άνθρωπο.<br /></span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";">Λοιπόν, επομένως το πρόβλημα είναι όπως είπαμε η φιλαυτία. Ακούστε μια φράση «Μη έσο αυτάρεσκος και ουκ έση μισάδελφος και μη έσο φίλαυτος και έση φιλόθεος». Είσαι μισάδελφος, δεν μισείς τον αδερφό σου; Σημαίνει ότι είσαι αυτάρεσκος. Όπως σχολιάζω από κάτω εγώ, η δολοποιητική είναι η επιλογή του εαυτού, καθ' αυτού, και άνευ μετοχής, στην αγιαστική αγάπη του Θεού. Του εαυτού ως μέτρου, δηλαδή, μοναδικού και κριτηρίου για όλη την αλήθεια του ανθρώπου, του κόσμου και του Θεού. Μια απόλυτη οικειοποίηση της αλήθειας στα μέτρα της ατομικότητας και των αυτοδικαιωνόμενων παθών της.<br /></span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";">Και τον Θεό τον ίδιο τον βλέπουμε σαν ένα κομμάτι, έτσι δεν είναι; των παθών μας, αυτών των οποίων αξίζουμε να έχουμε. Και τον Θεό ακόμα βάζουμε να υπηρετήσει, έτσι δεν είναι; σαν άγγελος μας. Και τον Θεό ακόμα τον υποτάσσουμε στις δικές μας βλέψεις, για τις οποίες κανείς μας απολύτως δεν αμφιβάλλει ότι είναι η απόλυτη προτεραιότητα για μας. Προσέξτε, αυτό το πράγμα είναι πολύ λεπτό. Ακόμα και άνθρωποι του Θεού υποφέρουν από αυτό. </span></span></p><p class="MsoNormal" style="text-align: justify; text-justify: inter-ideograph;"><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";"><span style="color: #020202; font-size: medium;"><br /></span></span></p><p class="MsoNormal" style="text-align: right;"><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";"><b><span style="color: #020202; font-size: medium;">(συνεχίζεται)</span></b></span></p></div><div class="WordSection2"> <p class="MsoNormal" style="text-align: justify; text-justify: inter-ideograph;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><o:p> </o:p></span></p> </div> <p></p><p class="MsoNormal" style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px; text-align: center;"><b style="font-family: helvetica;"><span face=""Segoe UI", "sans-serif"" style="color: #990000;"><span style="font-size: medium;">ΑΠΟΜΑΓΝΗΤΟΦΩΝΗΣΗ ΑΡΧΕΙΟΥ,  ΠΛΗΚΤΡΟΛΟΓΗΣΗ ΚΕΙΜΕΝΟΥ</span></span></b></p><p style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px;"></p><p style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px;"></p><p style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px;"></p><p style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px;"></p><p class="MsoNormal" style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px; text-align: justify;"><span style="font-size: medium;"><span style="font-family: helvetica;"></span></span></p><p style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px;"></p><p class="MsoNormal" style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px; text-align: justify;"><span face=""Segoe UI","sans-serif"" style="font-size: 12pt; line-height: 18.4px;"></span></p><p style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px;"></p><div style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px; text-align: right;"></div><p style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px;"></p><div style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px; text-align: right;"><p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span face=""Segoe UI","sans-serif""><span style="font-family: helvetica;"><span style="font-size: medium;"><o:p></o:p></span></span></span></p><p class="MsoNormal" style="background-attachment: initial; background-clip: initial; background-image: initial; background-origin: initial; background-position: initial; background-repeat: initial; background-size: initial; text-align: center;"><b><span face=""Segoe UI", "sans-serif"" style="color: #990000;"><span style="font-family: helvetica;"><span style="font-size: medium;">''ΙΣΤΟΛΟΓΙΟ ΕΝ ΤΟΥΤΩ ΝΙΚΑ''</span></span></span></b></p></div><p> </p><p class="MsoNormal" style="text-align: justify; text-justify: inter-ideograph;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif";"><o:p> </o:p></span></p><p></p>

Σπουδή στα 400 Κεφάλαια περί Αγάπης του Αγίου Μαξίμου - π. Νικόλαος Λουδοβίκος (1ο μέρος)

  Έχουμε να βρεθούμε από πέρυσι. Μιλήσαμε περί γάμου. Και μάλλον το θέμα τώρα είναι λίγο συναφές. Ευρύτερο και μαζί συναφές. Να πούμε λίγο...

Read more »

Σημεία αγάπης για τον Κύριο και πώς μπορούμε να προοδεύσουμε σε αυτήν (Οσίου Θεοφάνους του Εγκλείστου)

<p></p><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEiqBWpj1RqCR5FohBVA0zVDhaeUIw4CW6e0EgjckCIuaX_U2z5gSRvh6vZ9avgAgsSgX9ee051hZFeH59A9ux723AY2WNWV92hlnH-96cIWaPJiHm7LE3FhcivkmQkg9JJ_Z_SJT_X_Cj2jGC9deFvwlFuVJB2yuVp2DVjKVTRwwde1gNvkezgongLh/s515/ag-theofanis-eglistos-b.png" imageanchor="1" style="margin-left: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" data-original-height="515" data-original-width="412" height="400" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEiqBWpj1RqCR5FohBVA0zVDhaeUIw4CW6e0EgjckCIuaX_U2z5gSRvh6vZ9avgAgsSgX9ee051hZFeH59A9ux723AY2WNWV92hlnH-96cIWaPJiHm7LE3FhcivkmQkg9JJ_Z_SJT_X_Cj2jGC9deFvwlFuVJB2yuVp2DVjKVTRwwde1gNvkezgongLh/w320-h400/ag-theofanis-eglistos-b.png" width="320" /></a></div><br /><p></p><p> </p><p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span style="color: #070707;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;">Ακούσατε, αδελφοί μου, εκείνο που διαβάστηκε στο τέλος του Αποστολικού αναγνώσματος; Εκεί ο Άγιος Παύλος λέει προς τους Κορινθίους: «Εἴ τις οὐ φιλεῖ τὸν Κύριον Ἰησοῦν Χριστόν, ἤτω ἀνάθεμα. Μαρὰν ἀθά» (Α΄ Κορ. 16:22). Σταθείτε με τη σκέψη σας σε αυτή την τρομερή καταδίκη. Αρχικά, ήθελα να σας προτρέψω να ευχαριστήσετε τον Κύριο με χαρά, επειδή αυτή η καταδικαστική απόφαση πρέπει να περάσει δίχως να μας αγγίξει, εμάς τους Χριστιανούς. Διότι είμαστε Χριστιανοί επειδή ανήκουμε στον Χριστό· και, εφόσον ανήκουμε στον Χριστό, ασφαλώς παραμένουμε μέσα στην αγάπη Του, όπως και Εκείνος παραμένει μέσα στη δική μας. Ο Απόστολος δεν θεωρεί ότι μπορεί να απουσιάζει η αγάπη προς τον Κύριο από τους Χριστιανούς και με αυτή την τρομερή καταδίκη πλήττει μόνο εκείνους που παραμένουν έξω από την κοινωνία με τον Χριστό. Γι' αυτό, σκέφθηκα, ας φοβούνται αυτή την καταδίκη οι ειδωλολάτρες και οι άπιστοι, όσοι είναι ξένοι προς τον Χριστό και στερούν από τον εαυτό τους όλα τα αγαθά που μας χαρίζονται εν Κυρίω, και όχι εμείς, οι οποίοι κληθήκαμε να γίνουμε μέτοχοι της θείας φύσεως εν Χριστώ. Έπειτα, όμως, ήρθαν στον νου μου ανησυχητικές σκέψεις, τόσο για τον εαυτό μου όσο και για τους άλλους. Κι αν, τελικά, δεν υπάρχει ούτε μέσα μας αγάπη; Η αγάπη πρέπει να υπάρχει, αλλά είναι δυνατόν και να μην υπάρχει, και η απουσία της να μας υποβάλει στην καταδίκη που διατύπωσε ο Απόστολος.<br /> Ας εισέλθουμε, λοιπόν, στον εσωτερικό μας κόσμο, για να διαπιστώσουμε αν υπάρχει μέσα μας αγάπη. Και αν αποδειχθεί ότι δεν υπάρχει ή ότι είναι αδύναμη, ας φροντίσουμε να την αναζωπυρώσουμε, ώστε να μη βρεθούμε καταδικασμένοι μαζί με εκείνους που δεν αγαπούν τον Κύριο.<br /> Υπάρχει μέσα μας αγάπη προς τον Κύριο; Αυτό θα μας το πει η καρδιά μας. Όπως, όταν αγαπούμε κάποιον άνθρωπο, το θερμό συναίσθημα προς εκείνον μας πληροφορεί για αυτή την αγάπη, έτσι και την αγάπη προς τον Κύριο τη φανερώνει η θερμή στροφή και η κατεύθυνση των σκέψεων και της καρδιάς μας προς Αυτόν.<br /> Όποιος αγαπά κάποιον, τον έχει αδιάκοπα στη σκέψη του. Όποιος αγαπά κάποιον, προσπαθεί να τον ευχαριστεί σε όλα, επιδιώκει να γνωρίζει τις επιθυμίες του και να προλαβαίνει να τις εκπληρώνει. Όποιος αγαπά κάποιον, στηρίζεται σε εκείνον για όλα και είναι βέβαιος ότι δεν θα εγκαταλειφθεί από αυτόν. Όποιος αγαπά κάποιον, θεωρεί εκείνον δικό του και τον εαυτό του δικό του. Όποιος αγαπά κάποιον, παίρνει το μέρος του και δεν επιτρέπει σε κανέναν όχι μόνο να ενεργεί, αλλά ούτε καν να μιλά εναντίον του. Όποιος αγαπά κάποιον, ενδιαφέρεται για τις υποθέσεις του και προσπαθεί να αποτρέψει κάθε ζημία που θα μπορούσε να του προκληθεί. Όποιος αγαπά κάποιον, τον δοξάζει και χαίρεται όταν το όνομά του δοξάζεται παντού. </span><span lang="EN-US" style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%; mso-ansi-language: EN-US;"><br /> </span><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;">Με βάση αυτές τις εκδηλώσεις της συνηθισμένης μεταξύ μας ανθρώπινης αγάπης, κρίνετε και την αγάπη προς τον Κύριο. </span><span lang="EN-US" style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%; mso-ansi-language: EN-US;"><br /> </span><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;">Εάν έχετε αδιάκοπα τον Κύριο στη σκέψη σας, τότε Τον αγαπάτε· εάν όμως δεν Τον έχετε ή Τον έχετε ελάχιστα στη σκέψη σας, τότε δεν Τον αγαπάτε ή Τον αγαπάτε λίγο.<br /> Εάν αγωνίζεστε με ζήλο να ευαρεστείτε σε όλα τον Κύριο, εκπληρώνοντας με ακρίβεια το θέλημά Του, όπως αυτό εκφράζεται στις άγιες εντολές Του, τότε Τον αγαπάτε· εάν όμως δεν αγωνίζεστε γι' αυτό ή αγωνίζεστε ελάχιστα, τότε δεν Τον αγαπάτε ή Τον αγαπάτε λίγο.<br /> Εάν αισθάνεστε θερμή αγάπη προς τον Κύριο, έτσι ώστε και μόνο το όνομά Του να γεμίζει την καρδιά σας με πνευματική γλυκύτητα, τότε Τον αγαπάτε· εάν όμως δεν έχετε αυτό το αίσθημα ή το έχετε σε μικρό βαθμό, τότε δεν Τον αγαπάτε ή Τον αγαπάτε λίγο.<br /> Εάν διατηρείτε βαθιά μέσα στην καρδιά σας τη βεβαιότητα ότι ο Κύριος είναι ο δικός σας Κύριος και εσείς ανήκετε σε Εκείνον, και ότι Εκείνος δεν θα σας εγκαταλείψει ποτέ, ούτε σε αυτή τη ζωή ούτε στην επόμενη, βεβαιότητα που αποτελεί καρπό και απόδειξη της αγάπης, τότε Τον αγαπάτε· εάν όμως δεν υπάρχει μέσα σας αυτή η βεβαιότητα ή υπάρχει σε μικρό βαθμό, τότε δεν Τον αγαπάτε ή Τον αγαπάτε λίγο.<br /> Εάν είστε έτοιμοι να υπερασπιστείτε τον Κύριο ακόμη και με τίμημα τη ζωή σας και δεν μπορείτε να ανεχθείτε να ενεργεί, να μιλά ή ακόμη και να σκέπτεται κανείς κάτι εναντίον Του· εάν ενδιαφέρεστε για τα έργα του Κυρίου, για την Αγία Εκκλησία και για όλα όσα έχουν θεσπιστεί μέσα σε αυτήν για τη σωτηρία μας, και προσπαθείτε να αποτρέψετε κάθε βλάβη τους· εάν χαίρεστε όταν αυξάνεται η δόξα του ονόματος του Χριστού σε ολόκληρη τη γη, μέσω της διαδόσεως και της στερεώσεως της αληθινής πίστεως σε Αυτόν, ενώ για καθετί αντίθετο προς αυτά θλίβεστε, λυπάστε και σπαράζετε ψυχικά, τότε Τον αγαπάτε. Εάν όμως αυτά δεν υπάρχουν μέσα σας ή υπάρχουν σε μικρό βαθμό, τότε δεν Τον αγαπάτε ή Τον αγαπάτε λίγο.<br /> Αυτά είναι τα γνωρίσματα! Με βάση αυτά να κρίνετε αν υπάρχει μέσα σας αγάπη ή όχι. Και εάν υπάρχει, να χαίρεστε και να αγωνιστείτε με ακόμη μεγαλύτερο ζήλο ώστε να την καταστήσετε ισχυρότερη. Εάν όμως δεν υπάρχει ή υπάρχει ελάχιστα, να λυπηθείτε και να φοβηθείτε, και να σπεύσετε να την αναζωπυρώσετε. Διότι πώς είναι δυνατόν να μην αγαπούμε τον Κύριο και Σωτήρα μας; Ο ίδιος ήρθε σε εμάς στη γη και πραγματοποίησε τη σωτηρία μας, λαμβάνοντας μορφή δούλου. Ο ίδιος θεμελίωσε την Αγία Εκκλησία και την πλήρωσε με το Πνεύμα της χάριτος. Ο ίδιος κάλεσε τον καθένα μας σε κοινωνία με τα σωτήρια αγαθά Του· στον καθένα συγχώρησε και συγχωρεί τις αμαρτίες· στον καθένα προσφέρει τη δωρεά του Αγίου Πνεύματος· τον καθένα τρέφει με το πανάχραντο Σώμα και το Αίμα Του· τον καθένα προστατεύει όπως η μητέρα το παιδί της· για τον καθένα φροντίζει και παρακολουθεί και κατευθύνει όλα τα βήματα της ζωής του· στον καθένα πλησιάζει και τον βαστάζει σαν να τον κρατά στα χέρια Του. Πώς, λοιπόν, να μην αγαπούμε έναν τέτοιο Κύριο;<br /> Δεν είναι απλώς ο κοινός Σωτήρας όλων, αλλά ο δικός μου και ο δικός σου Σωτήρας, ο Σωτήρας του καθενός μας προσωπικά. Δέχεται την ψυχή του καθενός, εμφυτεύει μέσα στην ψυχή του καθενός αγαθούς λογισμούς και προσφέρει στην ψυχή του καθενός δύναμη και ισχύ για την επιτέλεση αγαθών έργων και για την αταλάντευτη πορεία στον ευθύ δρόμο προς Αυτόν, όσο κι αν αυτός είναι γεμάτος αγκάθια. Πώς, λοιπόν, να μην αγαπούμε έναν τέτοιο Κύριο;<br /> Αγαπούμε τους ανθρώπους που μας ευεργετούν· πώς να μην αγαπούμε τον Θεό, τον Πανευεργέτη; Αγαπούμε τους ανθρώπους που μας φροντίζουν· πώς να μην αγαπούμε τον Θεό, τον Παντοφροντιστή; Αγαπούμε τους ανθρώπους που μας προστατεύουν· πώς να μην αγαπούμε τον Θεό, τον Παντοπροστάτη;<br /> Εκείνος μας αγάπησε πρώτος, για να μας διδάξει την αγάπη και να καταστήσει αναπολόγητη την έλλειψη αγάπης μας προς Αυτόν. Δέξου μέσα στην καρδιά σου και να αισθανθείς τις μαρτυρίες της αγάπης του Θεού προς εσένα, και θα καταλάβεις πόσο ένοχη είναι η έλλειψη της δικής σου αγάπης προς Αυτόν και πόσο δίκαιη είναι η αυστηρή καταδίκη εξαιτίας της.<br /> Ακούγοντας αυτά, κάποιος ίσως παραμείνει αδιάφορος, ενώ κάποιος άλλος μπορεί να παραδοθεί σε υπερβολική απελπισία. Και η αδιαφορία είναι ένοχη, και η απελπισία αξίζει καταδίκη. Δεν διατυπώθηκε άδικα αυτός ο φοβερός λόγος μέσω του Αποστόλου, με το Άγιο Πνεύμα! Και ασφαλώς δεν θα παρέλθει ανεκπλήρωτος.<br /> Ξύπνα, εσύ που βρίσκεσαι σε ύπνο, και αισθάνσου φόβο. Όχι όμως για να παραδοθείς στην απελπισία, αλλά για να αρχίσεις να εργάζεσαι για τη σωτηρία σου με φόβο και τρόμο. Να, ο Κύριος σου δίνει ακόμη χρόνο ζωής. Για ποιον λόγο; Για να μπορέσεις να διορθώσεις όσα δεν έχουν διορθωθεί. Πώς θα τα διορθώσεις; Αυτό μας το φανερώνει ο ίδιος μέσα στον λόγο Του. Άκουσες τον λόγο; Διδάξου από αυτόν και πράξε σύμφωνα με τις υποδείξεις του.<br /> Σήμερα ο λόγος αυτός σε διδάσκει· μετά τον θάνατο, όμως, θα σε κρίνει. Γι' αυτό, όσο υπάρχει ακόμη ζωή, σπεύσε να βγεις έξω από την απειλή αυτής της φοβερής καταδικαστικής αποφάσεως.<br /> Από την άλλη πλευρά, δεν πρέπει να παραδινόμαστε και σε υπερβολικό φόβο. Πρέπει να έχουμε φόβο, αλλά τόσο όσο χρειάζεται για να μας παρακινεί σε θεάρεστη δραστηριότητα και όχι για να παραλύει τις δυνάμεις μας.<br /> Εκείνος που φοβάται υπερβολικά, ας αντλήσει από τον ίδιο τον φόβο του τη βεβαιότητα ότι υπάρχουν ήδη μέσα του τα πρώτα σπέρματα της σωτήριας πνευματικής διαθέσεως, δηλαδή τα σπέρματα της αγάπης. Η αγάπη έχει βαθμούς και σε κάθε βαθμό παραμένει αγάπη. Επομένως, δεν αξίζει την καταδίκη που έχει διατυπωθεί εναντίον εκείνων που δεν αγαπούν τον Κύριο· αντιθέτως, η αγάπη αυτή απομακρύνει από πάνω τους αυτή την καταδίκη.<br /> Η αγάπη προς τον Κύριο περιλαμβάνει όλες τις σχέσεις μας μαζί Του. Αυτά, λοιπόν, πρέπει να έχουμε προς τον Κύριο: να πιστεύουμε ότι Εκείνος είναι ο Κύριός μας και εμείς ανήκουμε σε Αυτόν· να είμαστε βέβαιοι ότι δεν θα μας εγκαταλείψει ούτε σε αυτή τη ζωή ούτε στη μέλλουσα· και να έχουμε την καρδιά μας προσκολλημένη σε Αυτόν.<br /> Εδώ βρίσκεται ο σπόρος και η ρίζα της αγίας και θεάρεστης ζωής. Σε αυτά εκφράζεται και η αγάπη· και στον βαθμό που υπάρχουν μέσα μας αυτές οι διαθέσεις, στον ίδιο βαθμό υπάρχει και η αγάπη. Καλλιεργώντας και αυξάνοντάς τες, θα καλλιεργείς και θα αυξάνεις την αγάπη. Στερέωσε, λοιπόν, τον εαυτό σου σε αυτές και καλλιέργησέ τες.<br /> Θα αναφέρω ακόμη μία σκέψη. Εκείνος που γεννιέται, φυσιολογικά αγαπά εκείνον που τον γέννησε. Όλοι εμείς γεννηθήκαμε εν Κυρίω Ιησού σε μια νέα ζωή. Δεν θεωρούμαστε απλώς κατά κάποιον νοητό τρόπο γεννημένοι, αλλά πράγματι αναγεννηθήκαμε μέσα σε Αυτόν. Επομένως, δεν μπορούμε παρά να Τον αγαπούμε.<br /> Εάν δεν βλέπουμε εμείς οι ίδιοι αυτή την αγάπη μέσα μας, ούτε οι άλλοι τη διακρίνουν σε εμάς, αυτό συμβαίνει μόνο επειδή δεν ασκούμε τις χριστιανικές μας δυνάμεις. Ας αρχίσουμε να τις ασκούμε και θα αφυπνίσουμε την αγάπη. Η αγάπη, όταν αφυπνιστεί, θα αρχίσει με τη σειρά της να παρακινεί αποτελεσματικότερα τις χριστιανικές δυνάμεις σε δράση, και μέσω της δραστηριότητάς τους θα αυξάνεται και θα ενισχύεται και η ίδια.<br /> Οι χριστιανικές δυνάμεις είναι οι εξής: η γνώση του Θεού και η γνώση των θείων πραγμάτων, ο ζήλος για την εκπλήρωση των εντολών και η προσευχή, μαζί με την ευλαβική συμμετοχή σε όλες τις ακολουθίες και τις ιερές τελετές της Εκκλησίας. Θέσε σε ενέργεια αυτές τις δυνάμεις και καθεμία από αυτές θα σε οδηγήσει άμεσα στη σφαίρα της αγάπης προς τον Κύριο. Πώς ακριβώς θα γίνει αυτό; Θα το δείξει η ίδια η πράξη· αρκεί μόνο να αρχίσεις. Θα πω μονάχα ότι αυτή η έμπρακτη οδός προς την αγάπη, επειδή στηρίζεται στη γέννησή μας διά της χάριτος, είναι η ασφαλέστερη, η ταχύτερη και η πλέον εύκολη για τον ίδιο τον άνθρωπο.<br /> Είθε ο πολυεύσπλαχνος Κύριος να μας στείλει το Πνεύμα Του, ώστε Εκείνο, με τη δύναμή Του, να μας γεμίσει με αγάπη προς Αυτόν και μόνο!<br /> Από τη δική μας πλευρά, ας δώσουμε την υπόσχεση ότι δεν θα αποκοιμίζουμε ούτε θα καταπνίγουμε εκείνο που Εκείνος μας χαρίζει και μας εμπνέει, αλλά θα το καλλιεργούμε, θα ασκούμαστε σε αυτό και θα ενεργούμε σύμφωνα με αυτό. Και τότε, ασφαλώς, σύντομα θα γίνουμε δοχεία αγάπης, μακαρίας και που καθιστά τα πάντα μακάρια.<o:p></o:p></span></span></p> <p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;"><span style="color: #070707;">Αμήν.<o:p></o:p></span></span></p> <p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;"><span style="color: #070707;">6 Σεπτεμβρίου 1864</span><o:p></o:p></span></p> <p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;"><o:p> </o:p></span></p><p></p><p class="MsoNormal" style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px; text-align: justify;"><span style="line-height: 13.8px;"><span style="font-size: medium;"><span style="color: #2b00fe;"><b style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";">Πηγή: Η θεάρεστη ζωή εν γένει / Λόγοι του Επισκόπου Θεοφάνους (από τους λόγους προς τα </b><span style="font-family: "Segoe UI", sans-serif;"><b>ποίμνια</b></span><b style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif";"> Ταμπώφ και Βλαντιμίρ, 1859–1866). 2η έκδοση, της Ρωσικής Μονής Αγίου Παντελεήμονος του Αγίου Όρους. Μόσχα: Τυπογραφείο-λιθογραφείο Ι. Εφίμωφ, 1899. 108, [1] σελ.</b></span><span style="font-family: "Segoe UI", sans-serif;"><o:p></o:p></span></span></span></p><p style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px;"></p><p style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px;"></p><div class="WordSection1" style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px;"><p class="MsoNormal" style="text-align: center;"><b style="font-family: helvetica;"><span face=""Segoe UI", "sans-serif"" style="color: #990000;"><span style="font-size: medium;"><br /></span></span></b></p><p class="MsoNormal" style="text-align: center;"><b style="font-family: helvetica;"><span face=""Segoe UI", "sans-serif"" style="color: #990000;"><span style="font-size: medium;"><br /></span></span></b></p><p class="MsoNormal" style="text-align: center;"><b style="font-family: helvetica;"><span face=""Segoe UI", "sans-serif"" style="color: #990000;"><span style="font-size: medium;">ΠΛΗΚΤΡΟΛΟΓΗΣΗ - ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΚΕΙΜΕΝΟΥ</span></span></b></p></div><p style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px;"></p><p style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px;"></p><p style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px;"></p><p style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px;"></p><p style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px;"></p><p class="MsoNormal" style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px; text-align: justify;"><span style="font-size: medium;"><span style="font-family: helvetica;"></span></span></p><p style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px;"></p><p class="MsoNormal" style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px; text-align: justify;"><span face=""Segoe UI","sans-serif"" style="font-size: 12pt; line-height: 18.4px;"></span></p><p style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px;"></p><div style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px; text-align: right;"></div><p style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px;"></p><p class="MsoNormal" style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px; text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif"; font-size: 12pt; line-height: 18.4px;"></span></p><div style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px; text-align: right;"><p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span face=""Segoe UI","sans-serif""><span style="font-family: helvetica;"><span style="font-size: medium;"><o:p></o:p></span></span></span></p><p class="MsoNormal" style="background-attachment: initial; background-clip: initial; background-image: initial; background-origin: initial; background-position: initial; background-repeat: initial; background-size: initial; text-align: center;"><b><span face=""Segoe UI", "sans-serif"" style="color: #990000;"><span style="font-family: helvetica;"><span style="font-size: medium;">''ΙΣΤΟΛΟΓΙΟ ΕΝ ΤΟΥΤΩ ΝΙΚΑ''</span></span></span></b></p></div><p style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px;"></p><p class="MsoNormal" style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px; text-align: justify;"><span face=""Segoe UI","sans-serif"" style="font-size: 12pt; line-height: 18.4px;"><o:p> </o:p></span></p><div style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px; text-align: center;"><span style="color: red; font-family: helvetica; font-size: medium;"><b><br /></b></span></div><div style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><span style="color: red;"><b><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;">ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΟ ΜΕΡΟΣ</span></b></span></div><div style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;"><br /></span></div><div style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><a href="https://entoytwnika1.blogspot.com/2026/10/blog-post_94.html" itemprop="url" style="color: #007abe; text-decoration-line: none;"><b><span style="color: #2b00fe;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;">Περί της αγάπης προς τον Θεό: ποια είναι τα γνωρίσματά της. (Οσίου Θεοφάνους του Εγκλείστου)</span></span></b></a></div><div style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;"><br /></span></div><div style="background-color: white; text-align: center;"><a href="https://entoytwnika1.blogspot.com/2026/11/blog-post.html" itemprop="url"><b><span style="color: #2b00fe; font-family: helvetica; font-size: medium;">Η προτροπή να αγαπούμε τον Κύριο και με ποιον τρόπο μαρτυρείται αυτή η αγάπη (Οσίου Θεοφάνους του Εγκλείστου)</span></b></a></div>

Σημεία αγάπης για τον Κύριο και πώς μπορούμε να προοδεύσουμε σε αυτήν (Οσίου Θεοφάνους του Εγκλείστου)

Ακούσατε, αδελφοί μου, εκείνο που διαβάστηκε στο τέλος του Αποστολικού αναγνώσματος; Εκεί ο Άγιος Παύλος λέει προς τους Κορινθίους: «Εἴ τι...

Read more »

Άλλο συμβουλή και άλλο εντολή: Ο γεροντισμός και τα όρια της πνευματικής εξουσίας

<p style="text-align: center;"></p><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEgcd6eqfVYigAiHJuPFBwd5Gy7CSw6wtgvt-RmWvqTKUlnGCZFNlUN_8noGa1KrkerSl8aCuQZMD4odgjH_rM03pyuEktvhDTaEdNMXGRSKdMrQifUjCMLL5l2kFdFMv_Ainp8QCLGoF7K8lehNmdxdaG6vEWApn0PABs4wb2byqU2caW6jFs2Ejm-G/s547/5.jpg" imageanchor="1" style="margin-left: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" data-original-height="547" data-original-width="472" height="400" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEgcd6eqfVYigAiHJuPFBwd5Gy7CSw6wtgvt-RmWvqTKUlnGCZFNlUN_8noGa1KrkerSl8aCuQZMD4odgjH_rM03pyuEktvhDTaEdNMXGRSKdMrQifUjCMLL5l2kFdFMv_Ainp8QCLGoF7K8lehNmdxdaG6vEWApn0PABs4wb2byqU2caW6jFs2Ejm-G/w345-h400/5.jpg" width="345" /></a></div><br /><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><br /></div><p></p><p style="text-align: center;"></p><p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif"; line-height: 115%;"></span></p><div style="text-align: right;"><span style="font-size: 12pt;">                                                       </span><span style="font-size: medium;">     <span style="text-align: justify;"> </span></span><span style="font-size: 12pt; text-align: justify;"><b> Πρωτοπρεσβυτέρου Χριστοφόρου Χρόνη</b></span></div><p></p><p></p><p class="MsoNormal" style="text-align: right;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;"><b>  Επικ. Καθηγητή Θεολογικής Σχολής-<o:p></o:p></b></span></p><p class="MsoNormal" style="text-align: right;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;"><b>Τμήμα Θεολογίας ΕΚΠΑ</b></span></p><p style="text-align: center;"> </p><p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;"><o:p> </o:p></span></p> <p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;">Η Ελένη, εκπαιδευτικός γύρω στα τριάντα πέντε, ζήτησε να μιλήσει με τον εφημέριο της ενορίας της αφού είχε περάσει οκτώ χρόνια υπό την καθοδήγηση ενός πολύ γνωστού πνευματικού. Όλα αυτά τα χρόνια εκείνος αποφάσιζε αν θα δεχθεί διορισμό σε άλλη πόλη, της ζήτησε να απομακρυνθεί από την αδελφή της, επειδή, όπως έλεγε, «δεν καταλάβαινε την πνευματική ζωή», και ήθελε να παίρνει ευλογία πριν από κάθε σημαντική αγορά που θα πραγματοποιούσε (σπίτι, αυτοκίνητο κ.α.). Όταν κάποτε δίστασε, της είπε ότι όποιος αμφιβάλλει για τον πνευματικό του αμφιβάλλει για τον Θεό. Σήμερα η προσευχή τη φοβίζει, και νιώθει ενοχή κάθε φορά που αποφασίζει μόνη της. Τη λέξη κακοποίηση δεν τη χρησιμοποιεί. Λέει μόνο: «Δεν έκανα αρκετή υπακοή».<o:p></o:p></span></p> <p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;"> Η μορφή της Ελένης έχει συντεθεί από πολλές ποιμαντικές συναντήσεις, ώστε να μην αναγνωρίζεται κανένα πραγματικό πρόσωπο. Όσοι διακονούν το ιερό μυστήριο της μετανοίας και εξομολογήσεως γνωρίζουν ότι ανθρώπους σαν αυτήν τους συναντούν συχνά, και ότι η φράση της, «δεν έκανα αρκετή υπακοή», ακούγεται στο εξομολογητήριο πολύ συχνότερα απ' όσο θα περίμενε κανείς. Με τον όρο «γεροντισμό» δεν εννοούμε τη γνήσια γεροντική πατρότητα, η οποία χάρισε στην Εκκλησία τους αγίους της, αλλά την παραμόρφωσή της που οδηγεί στον εκφυλισμό της. Ο πνευματικός, κληρικός ή μοναχός, παύει να οδηγεί τον άνθρωπο προς τον Χριστό και τον δένει με τον εαυτό του, ενώ ο πιστός μεταθέτει σε εκείνον αποφάσεις που ανήκουν στη δική του ευθύνη. Η υπακοή, την οποία η ασκητική παράδοση τοποθετεί κοντά στην κορυφή της πνευματικής ζωής, γίνεται τότε μηχανισμός ελέγχου. Η σύγχρονη έρευνα, που άκουσε με προσοχή τις μαρτυρίες όσων πληγώθηκαν, περιγράφει την πνευματική κακοποίηση ως εξαναγκασμό και έλεγχο ενός προσώπου από ένα άλλο μέσα σε πνευματικό πλαίσιο, και στις μορφές της συγκαταλέγει την απαίτηση υπακοής προς τον καθοδηγητή και την απομόνωση του πιστού από όσους βρίσκονται έξω από τη σχέση.<a name="_ftnref1"></a><a href="https://anastasiosk.blogspot.com/2026/11/blog-post_924.html#_ftn1" title=""><span style="mso-bookmark: _ftnref1;">[1]</span><span style="mso-bookmark: _ftnref1;"></span></a><span style="mso-bookmark: _ftnref1;"></span><o:p></o:p></span></p> <p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><a name="more"></a><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;"> Η Ορθόδοξη ποιμαντική, από τη μία, δεν μπορεί να αρνηθεί ότι τέτοια βλάβη συμβαίνει και στις δικές της κοινότητες. Και όταν συμβαίνει, συνιστά βαρύ ποιμαντικό ολίσθημα που δεν δικαιολογείται με καμία επίκληση της υπακοής. Ο πνευματικός που δένει την ψυχή ενός ανθρώπου με τον εαυτό του, αντί να την οδηγεί στον Χριστό, λογοδοτεί για ψυχές που ο Θεός του εμπιστεύθηκε για να τις ελευθερώσει, και πολλές από αυτές έχουν συντριβεί πνευματικά. Από την άλλη όμως, δεν μπορεί να την αντιμετωπίσει εγκαταλείποντας την υπακοή, γιατί τότε θα εγκατέλειπε ένα κεντρικό κομμάτι της πνευματικής της κληρονομιάς. Οι Πατέρες γνώριζαν πόσο εύκολα εκτρέπεται η πνευματική εξουσία, και γι’ αυτό μας άφησαν κριτήρια που ξεχωρίζουν την υπακοή που θεραπεύει από τον έλεγχο που πληγώνει.<o:p></o:p></span></p> <p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;">  <b>      1. Δοκίμασε πρώτα τον κυβερνήτη</b><o:p></o:p></span></p> <p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;">Ο άγιος Ιωάννης της Κλίμακος ζητά από όποιον σκοπεύει να μπει στο στάδιο της υπακοής να εξετάσει πρώτα και, όπως γράφει, να δοκιμάσει τον κυβερνήτη, ώστε να μη βρεθεί σε ναύτη αντί για κυβερνήτη, σε άρρωστο αντί για ιατρό, σε εμπαθή αντί για απαθή, και να μην ετοιμάσει μόνος του το ναυάγιό του.<a name="_ftnref2"></a><a href="https://anastasiosk.blogspot.com/2026/11/blog-post_924.html#_ftn2" title=""><span style="mso-bookmark: _ftnref2;">[2]</span><span style="mso-bookmark: _ftnref2;"></span></a><span style="mso-bookmark: _ftnref2;"></span> Η προτροπή να μην κρίνει ο υποτακτικός τον γέροντά του για μικρές ανθρώπινες αδυναμίες έρχεται μετά. Η διάκριση λοιπόν ασκείται στην αρχή της σχέσης και αποτελεί ευθύνη του μαθητή, ο οποίος παραμένει ελεύθερος να διαλέξει οδηγό και επομένως ελεύθερος να μη διαλέξει.<o:p></o:p></span></p> <p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;"> Ο ίδιος συγγραφέας ονομάζει τον πνευματικό πατέρα «μεσίτην πρὸς Θεόν, καὶ μετὰ Θεόν».<a name="_ftnref3"></a><a href="https://anastasiosk.blogspot.com/2026/11/blog-post_924.html#_ftn3" title=""><span style="mso-bookmark: _ftnref3;">[3]</span><span style="mso-bookmark: _ftnref3;"></span></a><span style="mso-bookmark: _ftnref3;"></span> Ο πνευματικός που διδάσκει ότι η αμφιβολία απέναντί του ισοδυναμεί με αμφιβολία για τον Θεό έχει σβήσει σιωπηλά το «μετὰ Θεόν». Στέκεται πλέον εκεί όπου έχει θέση μόνο ο Χριστός, ο «εἷς μεσίτης Θεοῦ καὶ ἀνθρώπων»<a name="_ftnref4"></a><a href="https://anastasiosk.blogspot.com/2026/11/blog-post_924.html#_ftn4" title=""><span style="mso-bookmark: _ftnref4;">[4]</span><span style="mso-bookmark: _ftnref4;"></span></a><span style="mso-bookmark: _ftnref4;"></span> και αυτό είναι εξόχως επικίνδυνο.<o:p></o:p></span></p> <p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;">     <b>   2. Άλλο συμβουλή και άλλο εντολή</b><o:p></o:p></span></p> <p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;">Το ακριβέστερο κριτήριο το βρίσκουμε στις Ερωταποκρίσεις των οσίων Βαρσανουφίου και Ιωάννου, όπου η τέχνη της πνευματικής καθοδήγησης ξεδιπλώνεται σε εκατοντάδες γραπτές απαντήσεις προς μοναχούς και λαϊκούς της Γάζας. Ένας αδελφός ρωτά αν οφείλει να εκτελεί απαρέγκλιτα κάθε απάντηση που λαμβάνει από τους Πατέρες. Ο αββάς Ιωάννης, ο μαθητής και συνασκητής του Μεγάλου Γέροντος, του απαντά με διάκριση: «Όχι όλες. Μόνο αυτές που του δίνονται ως εντολές. Διότι άλλο είναι η απλή κατά Θεό συμβουλή και άλλο η εντολή. Η συμβουλή είναι νουθεσία, δεν είναι δεσμευτική υποχρέωση, και δείχνει στον άνθρωπο την ευθεία οδό της ζωής. Ενώ η εντολή έχει χαρακτήρα υποχρεωτικής δέσμευσης».<a name="_ftnref5"></a><a href="https://anastasiosk.blogspot.com/2026/11/blog-post_924.html#_ftn5" title=""><span style="mso-bookmark: _ftnref5;">[5]</span><span style="mso-bookmark: _ftnref5;"></span></a><span style="mso-bookmark: _ftnref5;"></span><o:p></o:p></span></p> <p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;"> Η νουθεσία φανερώνει τον δρόμο και αφήνει τον άνθρωπο να τον περπατήσει. Στην επόμενη ερωταπόκριση ο Γέροντας εξηγεί τι συμβαίνει όταν ο μαθητής, που ζήτησε κατά Θεόν απάντηση και όχι εντολή, δεν ακολουθήσει όσα άκουσε: «Αν τώρα δεν θελήσεις να κάνεις ό,τι σου είπε ο πνευματικός Πατέρας, δεν σημαίνει ότι είσαι παραβάτης εντολής, διότι δεν έλαβες εντολή, αλλά δείχνεις ότι παραβλέπεις το συμφέρον σου και γι' αυτό οφείλεις να κατηγορείς τον εαυτό σου».<a name="_ftnref6"></a><a href="https://anastasiosk.blogspot.com/2026/11/blog-post_924.html#_ftn6" title=""><span style="mso-bookmark: _ftnref6;">[6]</span><span style="mso-bookmark: _ftnref6;"></span></a><span style="mso-bookmark: _ftnref6;"></span> Ο μαθητής δεν παραβαίνει εντολή. Παραμελεί το δικό του όφελος, και γι’ αυτό μόνο μέμφεται τον εαυτό του. Ακολουθεί μια διευκρίνιση ακόμη πιο κρίσιμη, αφού τον χαρακτήρα του λόγου τον ορίζει η πρόθεση εκείνου που μιλά: «Αν παρακαλέσεις τον Γέροντα να σου δώσει εντολή, αλλά εκείνος δεν έχει τέτοια πρόθεση, δεν θα θεωρηθεί σαν εντολή η απάντησή του, έστω και αν εσύ ζητήσεις κάτι τέτοιο».<a name="_ftnref7"></a><a href="https://anastasiosk.blogspot.com/2026/11/blog-post_924.html#_ftn7" title=""><span style="mso-bookmark: _ftnref7;">[7]</span><span style="mso-bookmark: _ftnref7;"></span></a><span style="mso-bookmark: _ftnref7;"></span><o:p></o:p></span></p> <p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;"> Η διάκριση αυτή φορτώνει με βαριά ευθύνη όποιον καθοδηγεί. Ο πνευματικός που θέλει να μείνει μέσα στην παράδοση οφείλει να γνωρίζει, και να το λέει καθαρά, πότε προσφέρει νουθεσία-συμβουλή και πότε δίνει εντολή. Όταν αυτό ξεχνιέται, ηθελημένα ή σκόπιμα, τότε κάθε συμβουλή ακούγεται σαν εντολή και κάθε δισταγμός σαν ανυπακοή στον ίδιο τον Θεό. Αυτή τη φωνή ακούει ακόμη η Ελένη.<o:p></o:p></span></p> <p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;"> Για τους λαϊκούς που ζουν στον κόσμο και δεν έχουν δώσει μοναχική υπόσχεση υπακοής, όσα λέει ο πνευματικός τους ανήκουν κατά κανόνα στη συμβουλή. Οι αποφάσεις για τον γάμο, το επάγγελμα, τον τόπο διαμονής, την ιατρική θεραπεία κ.α., ανήκουν σε εκείνον που θα ζήσει με τις συνέπειές τους. Ο πνευματικός προσεύχεται μαζί του, συμβουλεύει και του ανοίγει το φως του Ευαγγελίου. Δεν αποφασίζει στη θέση του. Ποτέ και για κανένα λόγο.<o:p></o:p></span></p> <p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;">      <b>  3. Ποιμαντικές επισημάνσεις</b><o:p></o:p></span></p> <p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;">Ο πνευματικός-εξομολόγος οφείλει να δηλώνει ρητά αν προσφέρει συμβουλή ή δίνει εντολή, και με τους λαϊκούς θα προσφέρει σχεδόν πάντοτε συμβουλή. Καλό είναι να ζητά άδεια πριν μιλήσει για ζητήματα που ο εξομολογούμενος δεν έθιξε ο ίδιος. Όταν κάποιος πάσχει από κατάθλιψη ή άλλη ψυχική νόσο, ο πνευματικός τον ενθαρρύνει να συνεχίσει τη θεραπεία του και, όπου χρειάζεται, συνεργάζεται με τον θεράποντα ιατρό, αντί να ερμηνεύει την ασθένεια ως έλλειψη ταπεινώσεως. Μπορεί να συμβουλεύσει διακριτικότητα, όπως κάνει η ασκητική παράδοση, για να φυλάξει τον άνθρωπο από την κενοδοξία. Δεν του απαγορεύει όμως ποτέ να μιλήσει για τη σχέση τους, στους γονείς του, στη σύζυγό του ή σε έναν άλλο πνευματικό, και δεν παρουσιάζει αυτή την απαγόρευση ως υπακοή. Το απόρρητο της εξομολογήσεως δεσμεύει τον πνευματικό και προστατεύει τον εξομολογούμενο, ο οποίος μένει ελεύθερος να μιλήσει για τη ζωή του σε όποιον θέλει. Όταν ο πνευματικός του το απαγορεύει, αναποδογυρίζει μια προστασία που η Εκκλησία έθεσε υπέρ του αδυνάτου και τη μετατρέπει σε ασπίδα του ισχυρού.<o:p></o:p></span></p> <p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;">Ευθύνη φέρουν και οι κοινότητες. Η ελευθερία να διαλέξει κανείς πνευματικό και, όταν χρειαστεί, να τον αλλάξει ανήκει στην παράδοση, και οι ενορίες και οι μονές οφείλουν να τη διακηρύσσουν φανερά αντί να βλέπουν την αλλαγή πνευματικού ως προδοσία. Οι Μητροπόλεις χρειάζονται σαφείς δρόμους μέσα από τους οποίους οι πιστοί θα εκφράζουν την ανησυχία τους για κάποιον εξομολόγο, καθώς και διαδικασίες που θα την εξετάζουν με σοβαρότητα. Η κατάρτιση των κληρικών χρειάζεται να περιλαμβάνει συνεχή ποιμαντική επιμόρφωση, ώστε οι αυριανοί πνευματικοί να αναγνωρίζουν την εξάρτηση τόσο σε όσους καθοδηγούν όσο και στη δική τους ανάγκη να τους χρειάζονται.<o:p></o:p></span></p> <p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;">Όσοι πληγώθηκαν χρειάζονται πρώτα υπομονή. Πολλοί, όπως η Ελένη, έμαθαν να ακούν τη φωνή του Θεού στη φωνή εκείνου που τους έβλαψε. Ο ιερέας που τους δέχεται μπορεί να τους προσφέρει τους Ψαλμούς της μετανοίας που γεμίζουν τις ακολουθίες μας και τη βεβαιότητα ότι κάθε άνθρωπος φέρει την εικόνα του Θεού, χωρίς να πιέζει για γρήγορη επιστροφή στο μυστήριο της εξομολογήσεως. Κάποιοι θα χρειαστούν για ένα διάστημα απόσταση από την εξομολόγηση, και η Εκκλησία μπορεί να σεβαστεί αυτή την απόσταση ως μέρος της παραμυθίας τους.<o:p></o:p></span></p> <p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;">Η Ελένη συνεχίζει να εκκλησιάζεται. Για μήνες δεν μπορούσε να εξομολογηθεί, και ο νέος πνευματικός της δεν επέμεινε. Όταν τελικά γονάτισε κάτω από το πετραχήλι, το έκανε επειδή το ήθελε η ίδια. Τώρα τον ρωτά, συχνά μισοαστεία, αν κάποια κουβέντα του είναι «συμβουλή ή εντολή». Εκείνος της απαντά πάντοτε και εκείνη έχει αρχίσει να ξαναπαίρνει μόνη της τις αποφάσεις της ζωής της, ενώ τις νουθεσίες του πνευματικού της τις ακούει πια χωρίς φόβο.<o:p></o:p></span></p> <p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;"><br style="mso-special-character: line-break;" /> <!--[if !supportLineBreakNewLine]--><br style="mso-special-character: line-break;" /> <!--[endif]--><o:p></o:p></span></p> <div class="MsoNormal"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;"> <hr align="left" size="1" width="33%" /> </span></div> <p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><a name="_ftn1"></a><a href="https://anastasiosk.blogspot.com/2026/11/blog-post_924.html#_ftnref1" title=""><span style="mso-bookmark: _ftn1;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;">[1]</span></span><span style="mso-bookmark: _ftn1;"></span></a><span style="mso-bookmark: _ftn1;"></span><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;"> L. Oakley και K. Kinmond, Breaking the Silence on Spiritual Abuse, Palgrave Macmillan, London 2013, σ. 21-22.<br /> <a name="_ftn2"></a><a href="https://anastasiosk.blogspot.com/2026/11/blog-post_924.html#_ftnref2" title=""><span style="mso-bookmark: _ftn2;">[2]</span><span style="mso-bookmark: _ftn2;"></span></a><span style="mso-bookmark: _ftn2;"></span> Ιωάννου του Σιναΐτου, Κλῖμαξ, Λόγος Δ΄ «Περὶ τῆς μακαρίας καὶ ἀειμνήστου ὑπακοῆς», 7, στο Φιλοκαλία τῶν νηπτικῶν καὶ ἀσκητικῶν 16, κείμενο, μετάφραση και σχόλια Ελευθ. Γ. Μερετάκη, ΕΠΕ, Θεσσαλονίκη 1996, σ. 80-82. Αμέσως μετά ο συγγραφέας ζητά από όποιον έχει ήδη εισέλθει στην υπακοή να μην εξετάζει πλέον τον καλό του οδηγό.<br /> <a name="_ftn3"></a><a href="https://anastasiosk.blogspot.com/2026/11/blog-post_924.html#_ftnref3" title=""><span style="mso-bookmark: _ftn3;">[3]</span><span style="mso-bookmark: _ftn3;"></span></a><span style="mso-bookmark: _ftn3;"></span> Ιωάννου του Σιναΐτου, Κλῖμαξ, Λόγος Α΄ «Περὶ τῆς τοῦ ματαίου βίου βιαίας ἀποταγῆς καὶ ἀναχωρήσεως», 14, ό.π., σ. 42.<br /> <a name="_ftn4"></a><a href="https://anastasiosk.blogspot.com/2026/11/blog-post_924.html#_ftnref4" title=""><span style="mso-bookmark: _ftn4;">[4]</span><span style="mso-bookmark: _ftn4;"></span></a><span style="mso-bookmark: _ftn4;"></span> Α΄ Τιμ. 2,5.<br /> <a name="_ftn5"></a><a href="https://anastasiosk.blogspot.com/2026/11/blog-post_924.html#_ftnref5" title=""><span style="mso-bookmark: _ftn5;">[5]</span><span style="mso-bookmark: _ftn5;"></span></a><span style="mso-bookmark: _ftn5;"></span> Βαρσανουφίου και Ιωάννου, Κείμενα διακριτικὰ καὶ ἡσυχαστικὰ (Ἐρωταποκρίσεις), τόμ. Β΄, Εκδόσεις «Ετοιμασία», Ιερά Μονὴ Τιμίου Προδρόμου, Καρέας 1996, ερωταπ. 368, σ. 252-254. Στην έκδοση του αγίου Νικοδήμου του Αγιορείτου (Βενετία 1816) η ίδια ερωταπόκριση φέρει τον αριθμό 365, «Οὐ πάσας, ἀλλὰ τὰς κατ’ ἐντολὴν αὐτῷ παρεχομένας· ἄλλο γάρ ἐστιν ἁπλῆ κατὰ Θεὸν συμβουλή, καὶ ἄλλο ἐντολή. Ἡ συμβουλὴ νουθεσία ἐστὶ χωρὶς ἀνάγκης, δεικνύουσα τῷ ἀνθρώπῳ τὴν εὐθεῖαν ὁδὸν τῆς ζωῆς· ἡ δὲ ἐντολὴ ἀπαράβατον ἔχει ζυγόν».<br /> <a name="_ftn6"></a><a href="https://anastasiosk.blogspot.com/2026/11/blog-post_924.html#_ftnref6" title=""><span style="mso-bookmark: _ftn6;">[6]</span><span style="mso-bookmark: _ftn6;"></span></a><span style="mso-bookmark: _ftn6;"></span> Ό.π., ερωταπ. 369, σ. 254, «οὐκ ἔδοξας μὲν παραβαίνειν ἐντολήν, οὐ κατ’ ἐντολὴν γὰρ ἔλαβες, ἀλλ’ ἔδοξέ σοι παριδεῖν τὸ συμφέρον».<br /> <a name="_ftn7"></a><a href="https://anastasiosk.blogspot.com/2026/11/blog-post_924.html#_ftnref7" title=""><span style="mso-bookmark: _ftn7;">[7]</span><span style="mso-bookmark: _ftn7;"></span></a><span style="mso-bookmark: _ftn7;"></span> Ό.π., ερωταπ. 370, σ. 256, «Ἐὰν ἐρωτηθεὶς οὐκ ἔσχε σκοπὸν τοῦ δοῦναι ἐντολήν, οὐ λογίζεταί σοι εἰς ἐντολήν, εἰ καὶ σὺ τοῦτο ᾔτησας».<o:p></o:p></span></p><p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;"><span>    </span><br /></span></p><p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;"><br /></span></p><p class="MsoNormal" style="text-align: center;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;"><b><span style="color: #2b00fe;">ΠΗΓΗ: https://anastasiosk.blogspot.com/2026/11/blog-post_924.html</span></b></span></p> <p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;"><o:p> </o:p></span></p><b><u><p style="text-align: center;"><b><u><br /></u></b></p><span style="color: red; font-family: helvetica; font-size: medium;"><div style="text-align: center;"><b><u><span style="color: red; font-family: helvetica; font-size: medium;">ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ</span></u></b></div></span></u></b><p></p><p style="text-align: center;"><a href="https://entoytwnika1.blogspot.com/2025/12/blog-post_21.html" itemprop="url"><span style="color: #2b00fe; font-family: helvetica; font-size: medium;"><b>Άγιος Σιλουανός: Υπακοή με διάκριση όχι με θρησκευτική τύφλωση!</b></span></a></p><p style="text-align: center;"><a href="https://entoytwnika1.blogspot.com/2025/08/blog-post_25.html" itemprop="url"><span style="color: #2b00fe; font-family: helvetica; font-size: medium;"><b>Άγ. Νικόδημος: Η υπακοή δεν είναι άφεση κρίσεως! Η φωνή της διάκρισης ενάντια στην υποταγή του νου.</b></span></a></p><p style="text-align: center;"><a href="https://entoytwnika1.blogspot.com/2013/10/blog-post_4568.html" itemprop="url"><span style="color: #2b00fe; font-family: helvetica; font-size: medium;"><b>ΥΠΑΚΟΗ ΚΑΙ ΓΕΡΟΝΤΟΛΑΤΡΕΙΑ</b></span></a></p><p style="text-align: center;"><a href="https://entoytwnika1.blogspot.com/2023/06/o_14.html" itemprop="url"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;">  <b><span style="color: #2b00fe;">Περὶ τῆς ἐξουσίας στὴν ἐκκλησία: Συνέντευξη μὲ τὸν π. Ἰωάννη Δρoγγίτη (Απομαγνητοφώνηση ομιλίας - Ολόκληρο το Ά μέρος του βίντεο)</span></b></span></a></p><p style="text-align: center;"><a href="https://entoytwnika1.blogspot.com/2025/12/o_26.html" itemprop="url"><b><span style="color: #2b00fe; font-family: helvetica; font-size: medium;">Περὶ τῆς ἐξουσίας στὴν ἐκκλησία: Συνέντευξη μὲ τὸν π. Ἰωάννη Δρoγγίτη - (Απομαγνητοφώνηση ομιλίας - Ολόκληρο το Β΄ μέρος του βίντεο)</span></b></a></p><p style="text-align: center;"><a href="https://entoytwnika1.blogspot.com/2026/01/blog-post_15.html" itemprop="url"><b><span style="color: #2b00fe; font-family: helvetica; font-size: medium;">Ορθοδοξία σημαίνει υπακοή στον Χριστό όχι στους συμβιβασμένους! - Άγιος Μάρκος ο Ευγενικός</span></b></a></p>

Άλλο συμβουλή και άλλο εντολή: Ο γεροντισμός και τα όρια της πνευματικής εξουσίας

                                                                Πρωτοπρεσβυτέρου Χριστοφόρου Χρόνη   Επικ. Καθηγητή Θεολογικής Σχολής- Τμήμ...

Read more »

Πως να προσευχόμαστε εν μέσω φόρτου εργασιών (Οσίου Θεοφάνους του Εγκλείστου)

<p></p><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEiTz1Qsq7W8UBkRaT_3b3-X3-D07aFHHf-voheGjyWyMp7LZaCp3q_mgTr55ym9a_ErOdoMvJn9fOotKZlgrLjwZVZ-v20gr4DgvVfBGYZkGLfxea-cFHFadOe5B_zOhcDtM58gxeePgNrsNEbTwK8K3CtP7-o8WnET1x_DjFpPfRJURiN6r9fL4pm-/s331/image1785963758.jpg" imageanchor="1" style="margin-left: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" data-original-height="331" data-original-width="250" height="400" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEiTz1Qsq7W8UBkRaT_3b3-X3-D07aFHHf-voheGjyWyMp7LZaCp3q_mgTr55ym9a_ErOdoMvJn9fOotKZlgrLjwZVZ-v20gr4DgvVfBGYZkGLfxea-cFHFadOe5B_zOhcDtM58gxeePgNrsNEbTwK8K3CtP7-o8WnET1x_DjFpPfRJURiN6r9fL4pm-/w303-h400/image1785963758.jpg" width="303" /></a></div><span style="color: #050505;"> <br /></span><p></p><p></p><p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;"><span style="color: #050505;"><b>Κάθε πρωὶ νὰ στερεώνετε την προσοχή σας ἐνώπιον τοῦ Θεοῦ</b><a href="#_ftn1" name="_ftnref1" style="mso-footnote-id: ftn1;" title=""><span class="MsoFootnoteReference"><span style="mso-special-character: footnote;"><!--[if !supportFootnotes]--><span class="MsoFootnoteReference"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%; mso-ansi-language: EL; mso-bidi-language: AR-SA; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-language: EN-US; mso-fareast-theme-font: minor-latin;"><b>[1]</b></span></span><!--[endif]--></span></span></a><o:p></o:p></span></span></p> <p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;"><span style="color: #050505;">Ἀγωνιστεῖτε νὰ ἐνεργεῖτε ὡς ἑξῆς. Τὸ πρωί, κατὰ τὴ διάρκεια τοῦ προσευχητικοῦ σας κανόνα, ἀγωνιστεῖτε νὰ στερεώσετε την προσοχή σας ἐνώπιον τοῦ Θεοῦ, ὥστε κατόπιν καὶ καθ' ὅλη τὴ διάρκεια τῆς ἡμέρας να παρίστασθε ἐνώπιόν Του, ὅ,τι κι ἂν τύχει να κάνετε. Ἂν κατασταλάξετε σὲ αὐτὴ τὴ διάθεση καὶ ἀκολουθήσετε τὰ λόγια τοῦ προφήτη: «Προωρώμην τον Κύριον ἐνώπιόν μου διαπαντός»<a href="#_ftn2" name="_ftnref2" style="mso-footnote-id: ftn2;" title=""><span style="mso-special-character: footnote;"><!--[if !supportFootnotes]--><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%; mso-ansi-language: EL; mso-bidi-language: AR-SA; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-language: EN-US; mso-fareast-theme-font: minor-latin;">[2]</span><!--[endif]--></span></a> μὲ τὰ ἁρμόζοντα, ἐννοεῖται, γιὰ την κατάσταση αὐτὴ συναισθήματα, τότε προκεῖται νὰ προσεύχεστε ἀδιαλείπτως. Τότε δὲν θὰ αἰσθάνεστε ἀνία.<br /> Μὴν ἐγκαταλείπετε την προσευχή κανόνα, ὥσπου νὰ ἀναγεννηθεί στην καρδιά σας ή συντριβὴ μαζὶ μὲ τὴν ὑποταγὴ στὸν Θεό. Ἐσεῖς εἶστε σύζυγος, μητέρα, νοικοκυρά. Οι υποχρεώσεις ποὺ συνδέονται μὲ τοὺς ρόλους σας αὐτοὺς εἶναι ἡ σωτηρία σας.<o:p></o:p></span></span></p> <p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;"><span style="color: #050505;"><b>Σχετικὰ μὲ τὴν ἀδιάλειπτη προσευχητική διάθεση</b><a href="#_ftn3" name="_ftnref3" style="mso-footnote-id: ftn3;" title=""><span class="MsoFootnoteReference"><span style="mso-special-character: footnote;"><!--[if !supportFootnotes]--><span class="MsoFootnoteReference"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%; mso-ansi-language: EL; mso-bidi-language: AR-SA; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-language: EN-US; mso-fareast-theme-font: minor-latin;"><b>[3]</b></span></span><!--[endif]--></span></span></a><o:p></o:p></span></span></p> <p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;"><span style="color: #050505;">Τί σημαίνει προσεύχομαι ἀδιαλείπτως; Βρίσκομαι ἀδιαλείπτως σὲ προσευχητική διάθεση. Ἡ προσευχητικὴ διάθεση εἶναι ἡ σκέψη γιὰ τὸν Θεὸ καὶ τὸ συναίσθημα γιὰ τὸν Θεὸ συνάμα. Σκέφτομαι τὸν Θεὸ σημαίνει σκέφτομαι τὴν ἁπανταχοῦ παρουσία Του, σκέφτομαι ὅτι Αὐτὸς βρίσκεται παντοῦ, ὅλα τὰ βλέπει καὶ τὰ κυβερνά. Το συναίσθημα γιὰ τὸν Θεὸ εἶναι ὁ φόβος Θεοῦ, ἡ ἀγάπη γιὰ τὸν Θεό, ἡ φλογερὴ ἐπιθυμία νὰ εὐαρεστήσω μόνο Αὐτὸν μὲ κάθε τρόπο, παράλληλα μὲ τὴν ἀντίστοιχη ἐπιθυμία νὰ ἀποφύγω ὁτιδήποτε μὴ ἀρεστὸ σὲ Αὐτὸν καὶ τὸ κυριότερο, τὸ νὰ παραδίδω τὸν ἑαυτό μου στὸ ἅγιο θέλημά Του ἀνεπιφύλακτα καὶ νὰ ἐκλαμβάνω ὅ,τι συμβαίνει ὡς ἄμεσα προερχόμενο ἀπὸ τὸ δικό Του χέρι. Τὸ συναίσθημα γιὰ τὸν Θεὸ δύναται νὰ ἔχει θέση σὲ ὅλες μας τις ενέργειες, σὲ ὅλες μας τις ἀσχολίες καὶ ὑπὸ ὁποιεσδήποτε συνθῆκες, μὲ τὴν προϋπόθεση νὰ μὴν τὸ ἀναζητοῦμε μονάχα, ἀλλὰ νὰ τὸ ἔχουμε ἤδη ὀρθώσει μέσα στην καρδιά μας. Ἡ σκέψη μπορεῖ νὰ ἀποσπᾶται ἀπὸ διάφορα πράγματα. Καὶ στὴν περίπτωση αὐτὴ ὅμως εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχουμε την ευχέρεια νὰ μὴν ἐγκαταλείπουμε τὸν Θεό, ἀλλὰ ἡ ὁποιαδήποτε ένασχόλησή μας νὰ γίνεται ὑπὸ τὸ πρίσμα τῆς μνήμης τοῦ Θεοῦ. Ὁρίστε λοιπόν που πρέπει νὰ κατευθύνουμε ὅλη μας τη φροντίδα: στη σκέψη μας καὶ στὸ συναίσθημά μας γιὰ τὸν Θεό. Ὅταν αὐτὰ ὑπάρχουν, ὑπάρχει ἡ προσευχή, ἔστω καὶ χωρὶς προσευχητικά λόγια.<o:p></o:p></span></span></p> <p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;"><span style="color: #050505;"><b>Σχετικὰ μὲ τὴν προσευχή του ποὺ γίνεται χωρίς λέξεις</b><a href="#_ftn4" name="_ftnref4" style="mso-footnote-id: ftn4;" title=""><span class="MsoFootnoteReference"><span style="mso-special-character: footnote;"><!--[if !supportFootnotes]--><span class="MsoFootnoteReference"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%; mso-ansi-language: EL; mso-bidi-language: AR-SA; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-language: EN-US; mso-fareast-theme-font: minor-latin;"><b>[4]</b></span></span><!--[endif]--></span></span></a><o:p></o:p></span></span></p> <p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;"><span style="color: #050505;">Παραπονιέστε γιὰ ἔγνοιες οἱ ὁποῖες σᾶς διασκορπίζουν την προσοχὴ καὶ δὲν σᾶς ἐπιτρέπουν νὰ θυμάστε τὸν Κύριο. Δοκιμάστε νὰ ἐκλαμβάνετε ὅλα σας τα ζητήματα τα σχετικὰ μὲ τὴ διαχείριση τοῦ νοικοκυριοῦ, ἀλλὰ καὶ μὲ ἄλλες ὑποθέσεις ὡς προκαθορισμένα ἄμεσα ἀπὸ τὸν ἴδιο τὸν Κύριο γιὰ ἐσᾶς. Ὄχι μόνο γενικά, ἀλλὰ καὶ κάθε ζήτημα ξεχωριστά ως τέτοιο νὰ τὸ ἐκλαμβάνετε. Τότε, καθὼς θὰ καταπιάνεστε με μία εργασία καὶ θὰ τὴν ἐκτελεῖτε, μπορεῖτε νὰ συγκρατείτε στη σκέψη σας καὶ τὸ ἑξῆς, ὅτι δηλαδὴ ἐσεῖς πρέπει νὰ τὴν ἐκτελέσετε μὲ ὅποιον τρόπο θὰ ἦταν ἀρεστὸς στὸν Κύριο. Μὲ αὐτὸ τὸν τρόπο ἡ σκέψη σας κατὰ τὴ διάρκεια τῆς ἐργασίας θὰ εἶναι μαζί μὲ τὸν Κύριο. Ἂν στὸ τέλος, ἔχοντας συνειδητοποιήσει τη συνδρομὴ τοῦ Θεοῦ, εὐχαριστήσετε τὸν Κύριο, τότε νά πού και στο τέλος πάλι ὁ Κύριος θὰ ἐμφανίζεται. Ἂν στη συνέχεια εκτελέσετε με τὴν ἴδια τάξη τὴ δεύτερη, τρίτη κ.ο.κ. ἐργασία ως τὸ τέλος τῆς ἡμέρας, τότε νά πού ὁλόκληρη τη μέρα θὰ εἶστε μαζὶ μὲ τὴ σκέψη τοῦ Κυρίου. Μα αὐτὸ ἐξάλλου εἶναι καὶ τὸ ζητούμενο. Ἀπὸ αὐτὸ θὰ προκύψει καὶ τὸ συναίσθημα γιὰ τὸν Κύριο, το συναίσθημα τοῦ φόβου, τῆς εὐλάβειας, τῆς παράδοσης, τῆς εὐγνωμοσύνης. Καὶ εἶναι τὰ συναισθήματα αὐτὰ ποὺ ἀποτελοῦν προσευχές δίχως λέξεις.</span></span></p> <div style="mso-element: footnote-list;"><!--[if !supportFootnotes]--><span style="color: #050505;"><br clear="all" /> </span><hr align="left" size="1" width="33%" /> <!--[endif]--> <div id="ftn1" style="mso-element: footnote;"> <p class="MsoFootnoteText"><span style="color: #050505;"><a href="#_ftnref1" name="_ftn1" style="mso-footnote-id: ftn1;" title=""><span class="MsoFootnoteReference"><span style="mso-special-character: footnote;"><!--[if !supportFootnotes]--><span class="MsoFootnoteReference"><span style="font-family: "Calibri","sans-serif"; font-size: 10.0pt; line-height: 115%; mso-ansi-language: EL; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-bidi-font-family: "Times New Roman"; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-theme-font: minor-bidi; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-language: EN-US; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-theme-font: minor-latin;">[1]</span></span><!--[endif]--></span></span></a> <span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt;">Επιστολή 1220, τόμος Β, σελ. 4</span></span></p> </div> <div id="ftn2" style="mso-element: footnote;"> <p style="margin-top: 0cm;"><span style="color: #050505;"><a href="#_ftnref2" name="_ftn2" style="mso-footnote-id: ftn2;" title=""><span class="MsoFootnoteReference"><span style="mso-special-character: footnote;"><!--[if !supportFootnotes]--><span class="MsoFootnoteReference"><span style="font-family: "Times New Roman","serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%; mso-ansi-language: EL; mso-bidi-language: AR-SA; mso-fareast-font-family: "Times New Roman"; mso-fareast-language: EL;">[2]</span></span><!--[endif]--></span></span></a> <span style="font-size: 11pt;">Ψαλ. ιε' [15] 8.</span><o:p></o:p></span></p> </div> <div id="ftn3" style="mso-element: footnote;"> <p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span style="color: #050505;"><a href="#_ftnref3" name="_ftn3" style="mso-footnote-id: ftn3;" title=""><span class="MsoFootnoteReference"><span style="mso-special-character: footnote;"><!--[if !supportFootnotes]--><span class="MsoFootnoteReference"><span style="font-family: "Calibri","sans-serif"; font-size: 11.0pt; line-height: 115%; mso-ansi-language: EL; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-bidi-font-family: "Times New Roman"; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-theme-font: minor-bidi; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-language: EN-US; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-theme-font: minor-latin;">[3]</span></span><!--[endif]--></span></span></a> <span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;">Επιστολή 947, τόμος 6, σελ. 20-21</span></span></p> </div> <div id="ftn4" style="mso-element: footnote;"> <p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span style="color: #050505;"><a href="#_ftnref4" name="_ftn4" style="mso-footnote-id: ftn4;" title=""><span class="MsoFootnoteReference"><span style="mso-special-character: footnote;"><!--[if !supportFootnotes]--><span class="MsoFootnoteReference"><span style="font-family: "Calibri","sans-serif"; font-size: 11.0pt; line-height: 115%; mso-ansi-language: EL; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-bidi-font-family: "Times New Roman"; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-theme-font: minor-bidi; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-language: EN-US; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-theme-font: minor-latin;">[4]</span></span><!--[endif]--></span></span></a> <span style="font-family: "Segoe UI","sans-serif"; font-size: 12.0pt; line-height: 115%;">(Επιστολή 279, τόμος 2, σελ. 131-132)<o:p></o:p></span></span></p> <p class="MsoFootnoteText"><o:p><span style="color: #050505;"> </span></o:p></p> </div> </div><p></p><p class="MsoNormal" style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px; text-align: center;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;"><span style="line-height: 18.4px;"><o:p><br /></o:p></span></span></p><p class="MsoNormal" style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;"><span style="line-height: 18.4px;"><o:p> </o:p></span><b style="color: red;"><u>ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ</u></b></span></p><p class="MsoNormal" style="background-color: white; text-align: center;"><a href="https://entoytwnika1.blogspot.com/2026/10/blog-post_23.html" itemprop="url"><b><span style="color: #2b00fe; font-family: helvetica; font-size: medium;">Τὴν ἐκτροπὴ πρὸς τὸ αἴσθημα τῆς δικαίωσης νὰ φοβἀστε. (Όσίου Θεοφάνους του Εγκλείστου)</span></b></a></p><p class="MsoNormal" style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><a href="https://entoytwnika1.blogspot.com/2026/10/blog-post_627.html" itemprop="url" style="color: #007abe; text-decoration-line: none;"><b><span style="color: #2b00fe;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;">Ἡ νηπιακὴ ἁγνότητα κατὰ τὴν προσευχὴ (Όσίου Θεοφάνους του Εγκλείστου)</span></span></b></a></p><p class="MsoNormal" style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><a href="https://entoytwnika1.blogspot.com/2026/10/blog-post_05.html" itemprop="url" style="color: #007abe; text-decoration-line: none;"><b><span style="color: #2b00fe;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;">Ἡ ἰσχὺς δὲν βρίσκεται στοὺς τύπους (Όσίου Θεοφάνους του Εγκλείστου)</span></span></b></a></p><p class="MsoNormal" style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><a href="https://entoytwnika1.blogspot.com/2026/09/blog-post_28.html" itemprop="url" style="color: #007abe; text-decoration-line: none;"><b><span style="color: #2b00fe;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;">Πρέπει νὰ ἐνισχύσετε μέσα σας τὴν ἔννοια τῆς ἁμαρτωλότητάς σας. (Όσίου Θεοφάνους του Εγκλείστου)</span></span></b></a></p><p class="MsoNormal" style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><a href="https://entoytwnika1.blogspot.com/2026/09/blog-post_47.html" itemprop="url" style="color: #007abe; text-decoration-line: none;"><b><span style="color: #2b00fe;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;">Ἀγωνιστεῖτε νὰ σχηματιστεί στην καρδιά σας μία «πληγή» (Όσίου Θεοφάνους του Εγκλείστου)</span></span></b></a></p><p class="MsoNormal" style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><a href="https://entoytwnika1.blogspot.com/2026/09/blog-post_13.html" itemprop="url" style="color: #007abe; text-decoration-line: none;"><b><span style="color: #2b00fe;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;">Περὶ τῆς προσευχῆς ποὺ τελεῖται μὲ τὸ συναίσθημα (Όσίου Θεοφάνους του Εγκλείστου)</span></span></b></a></p><p class="MsoNormal" style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><a href="https://entoytwnika1.blogspot.com/2026/09/blog-post_818.html" itemprop="url" style="color: #007abe; text-decoration-line: none;"><b><span style="color: #2b00fe;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;">Τὸ σπουδαῖο στὴν προσευχὴ εἶναι ἡ γένεση συναισθημάτων εὐλάβειας. (Όσίου Θεοφάνους του Εγκλείστου)</span></span></b></a></p><p class="MsoNormal" style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><a href="https://entoytwnika1.blogspot.com/2026/09/blog-post_08.html" itemprop="url" style="color: #007abe; text-decoration-line: none;"><b><span style="color: #2b00fe;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;">Σχετικά με την ευλάβεια, τον φόβο Θεού, και την δοκιμή για την προσευχή. (Όσίου Θεοφάνους του Εγκλείστου)</span></span></b></a></p><p style="background-color: white; color: #333333;"></p><p class="MsoNormal" style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><a href="https://entoytwnika1.blogspot.com/2026/09/blog-post.html" itemprop="url" style="color: #007abe; text-decoration-line: none;"><b><span style="color: #2b00fe;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;">Περί της καρδιάς που φλέγεται για τον Κύριο. (Όσίου Θεοφάνους του Εγκλείστου)</span></span></b></a></p><p style="background-color: white; color: #333333;"></p><p class="MsoNormal" style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><span style="line-height: 13.8px;"><o:p><a href="https://entoytwnika1.blogspot.com/2026/08/blog-post_545.html" itemprop="url" style="color: #007abe; text-decoration-line: none;"><b><span style="color: #2b00fe;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;">Περὶ τῆς ἐσωτερικῆς φλόγας. (Όσίου Θεοφάνους του Εγκλείστου)</span></span></b></a></o:p></span></p><div style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><a href="https://entoytwnika1.blogspot.com/2026/08/blog-post_08.html" style="color: #007abe; text-decoration-line: none;"><b><span style="color: #2b00fe;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;">«Διὰ νὰ μὴ περιπλανώνται αἱ σκέψεις σας, πρέπει νὰ εὑρίσκεσθε εἰς συχνὴν παρουσίαν, ἐνώπιον τοῦ Θεοῦ, ἐν τῇ καρδίᾳ σας...» (Οσίου Θεοφάνους του Εγκλείστου)</span></span></b></a></div><div style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><b><span style="color: #2b00fe;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;"><br /></span></span></b></div><div style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><a href="https://entoytwnika1.blogspot.com/2026/08/blog-post_06.html" style="color: #007abe; text-decoration-line: none;"><b><span style="color: #2b00fe;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;">«Αναζητεῖτε τὸν Θεόν; ̓Αναζητήσατε Αὐτόν, ἀλλὰ μόνον ἐν τῇ καρδίᾳ σας». (Οσίου Θεοφάνους του Εγκλείστου)</span></span></b></a></div><p class="MsoNormal" style="background-color: white; color: #333333; text-align: justify;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;"><span style="line-height: 18.4px;"></span></span></p><div style="background-color: white; color: #333333; text-align: center;"><a href="https://entoytwnika1.blogspot.com/2026/08/blog-post.html" style="color: #007abe; text-decoration-line: none;"><b><span style="color: #2b00fe;"><span style="font-family: helvetica; font-size: medium;">«Ἀποκτῆστε τὴν εὐχέρεια τοῦ νὰ ζεῖτε ὡς κατ' ἐνώπιον τοῦ Θεοῦ...» (Οσίου Θεοφάνους του Εγκλείστου)</span></span></b></a></div>

Πως να προσευχόμαστε εν μέσω φόρτου εργασιών (Οσίου Θεοφάνους του Εγκλείστου)

  Κάθε πρωὶ νὰ στερεώνετε την προσοχή σας ἐνώπιον τοῦ Θεοῦ [1] Ἀγωνιστεῖτε νὰ ἐνεργεῖτε ὡς ἑξῆς. Τὸ πρωί, κατὰ τὴ διάρκεια τοῦ προσευχητικ...

Read more »

Nικηφόρου Θεοτόκη: Ομιλία Μετά την προς τους Γαλάτες Επιστολή του Απ. Παύλου/Περί Ανθρωπαρέσκειας

<p></p><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEhJ4YJu6dU2ztEv9h6J4xDR_bVNxVmRsOsF9jPXxNxw0xtt-bfqTrMnOUBLitND9HJRyp3qX6YIDxzZiZrJ9t3buknvVywwLR3yRAsHs8IQL1rfput17QlD16le7KX94JBysJZaqRmIfApohD9F37orBRg1PqyeK8BhAcQM1FaK8yCZZmEvL4wPqLNo/s515/theotokis-out.jpg" style="margin-left: 1em; margin-right: 1em;"><img border="0" data-original-height="515" data-original-width="500" height="400" src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEhJ4YJu6dU2ztEv9h6J4xDR_bVNxVmRsOsF9jPXxNxw0xtt-bfqTrMnOUBLitND9HJRyp3qX6YIDxzZiZrJ9t3buknvVywwLR3yRAsHs8IQL1rfput17QlD16le7KX94JBysJZaqRmIfApohD9F37orBRg1PqyeK8BhAcQM1FaK8yCZZmEvL4wPqLNo/w389-h400/theotokis-out.jpg" width="389" /></a></div><span style="color: #070707;"> <br /></span><p></p><p></p><p class="MsoNormal" style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px; line-height: normal; text-align: justify;"><span style="color: #070707; font-family: "Segoe UI", "sans-serif"; font-size: 12pt;">Ἡ διδασκαλία τοῦ θεορρήμονα Παύλου που διαβάσθηκε σήμερα ἀποκαλύπτει, μία ἁμαρτία, ἄγνωστη σε πολλούς, ἄν καί αὐτή εἶναι πηγή πού ἀναβλύζει θανατηφόρο ὕδωρ πολλῶν καί μεγάλων ἁμαρτημάτων. Γνωστό εἶναι σέ ὅσους διαβάζουν τά ἱερά βιβλία, πόσα σκάνδαλα, πόσες ταραχές, καί πόση φθορά προξένησαν στην Ἐκκλησία τοῦ Χριστοῦ ὅσοι δίδασκαν, ὅτι εἶναι ἀνάγκη νά περιτέμνονται αὐτοί πού πίστευσαν στόν Χριστόν. Αυτοί οι ψευδαπόστολοι καί κακοδιδάσκαλοι ἅπλωσαν τήν ψυχοφθόρα πλάνη τους σε πολλές πόλεις καί τόπους καί έπαρχίες, καί ἔσυραν πολλούς ἀπό τήν εὐαγγελική ἀλήθεια σε θρησκεία ἀλλόκοτη, ἡ ὁποία οὔτε ιουδαϊκή εἶναι οὔτε χριστιανική. Μέ αύτή τάραξαν τούς Ἀποστόλους, σκανδάλισαν τούς μαθητές, χώρισαν τούς πιστούς σέ δύο κομμάτια, ἀμέσως ἀπό τήν ἀρχή τῆς ἱδρύσεως τῆς Ἐκκλησίας. Αὐτή τή ζάλη δεν μπόρεσε νά σταματήσει οὔτε αὐτή ἡ ἀποστολική σύνοδος, ἂν καὶ μέσω αὐτῆς τό Πανάγιον Πνεῦμα καί ἔκρινε καί ἀποφάσισε ὅτι ἡ περιτομή εἶναι περιττό βάρος (Πραξ. 15, 28). Ἐρευνῶ ποῖοι ἦταν οἱ πρῶτοι διδάσκαλοι αὐτῆς τῆς παράλογης διδασκαλίας. Βλέπω ὅτι ἦταν ἄνθρωποι Ἰουδαῖοι, πού ἐξῆλθαν ἀπό τήν Ἰουδαία καί πῆγαν στην Ἀντιόχεια, όπου δίδασκαν σε αυτούς που πίστευσαν στον Χριστόν, ὅτι χωρίς τήν περιτομή δέν μποροῦν νὰ σωθοῦν. Καί μερικοί, λέει ὁ ἱερός Λουκᾶς, πού κατέβηκαν ἀπό τήν Ἰουδαία δίδασκαν τούς ἀδελφούς ὅτι, ἐάν δεν κάνετε περιτομή, όπως ορίζει ο Μωϋσῆς, δὲν μπορείτε νά σωθείτε" (Πραξ. 15, 1). Και όχι μόνο Ἰουδαῖοι ἦταν αὐτοί, ἀλλά καί ἀπό τήν αἵρεση τῶν Φαρισαίων, δηλαδή Φαρισαῖοι, όπως μαρτυρεῖ ὁ ἴδιος Ἀπόστολος, λέγοντας: "Αντέδρασαν όμως μερικοί, ἀπό τήν παράταξη τῶν Φαρισαίων πού εἶχαν πιστέψει καί ἔλεγαν ὅτι πρέπει νά τούς περιτέμνουν (τούς εθνικούς), καί νά τούς παραγγέλνουν να τηροῦν τόν νόμο του Μωϋσή” (Πραξ. 15, 5). Ἐξετάζω ἐπίσης ἀπὸ ποῦ αὐτοί παρακινήθηκαν καί δίδασκαν τήν περιτομή, ἄν καί πίστευσαν στὸν Ἰησοῦν Χριστόν. Βλέπω ὅτι οἱ Φαρισαῖοι ἦταν άνθρωπάρεσκοι, γιατί έκαναν όλα τά ἔργα τους "γιά νὰ τοὺς βλέπουν οἱ ἄνθρωποι” (Ματθ. 23, 5). Όταν, λοιπόν, αὐτοί γνώρισαν ὅτι ἡ περιτομή ἄρεσε καί στούς Ἰουδαίους γιά τόν μωσαϊκό νόμο, καί οἱ ἐθνικοί δέν καταδίωκαν τούς περιτμημένους, ἐξαιτίας τῶν διαταγμάτων τῶν αὐτοκρατόρων, κήρυτταν τήν περιτομή, γιά νά ἀρέσουν σε αὐτούς, ὥστε νά ἀποφεύγουν τους διωγμούς καί νά ἀπολαμβάνουν την τιμή καί τήν άνάπαυση. Εὔλογα, λοιπόν, συμπεραίνω ὅτι ἡ ἀνθρωπαρέσκεια προξένησε τά τόσο μεγάλα κακά. Επιβεβαιώνει αὐτό τό συμπέρασμα καί ὁ θεῖος Ἀπόστολος Παῦλος, λέγοντας: “Όσοι θέλουν να φαίνονται ἄξιοι καί νά ἐπαινοῦνται ἀπό τοὺς ἀνθρώπους, αύτοί σᾶς ἀναγκάζουν να κάνετε περιτομή” (Γαλ. 6, 12). Αὐτή ἡ ἀνθρωπαρέσκεια πού προξένησε τότε τόση βλάβη καί διαφθορά, γκρεμίζει μέχρι και σήμερα τούς ἀνθρώπους σε πολλά καί μεγάλα ἁμαρτήματα.<br />Σχεδόν κάθε ἄνθρωπος ἀνεπαίσθητα κινεῖται στό νά ζητάει τό συμφέρον του. Σκεπτόμενος δέ ὅτι μέ τήν ἀγάπη καί προστασία τῶν ἀνθρώπων ἀπολαμβάνει τά ποθούμενα πράγματα, άγωνίζεται μέ κάθε τρόπο να φανεῖ σέ αὐτούς ἀρεστός. Υπακούει, κολακεύει, δουλεύει, τρέχει στα θελήματά τους, εἴτε εἶναι δίκαια εἴτε ἄδικα εἴτε νόμιμα εἴτε παράνομα. Ἡ δέ φιλαυτία τόσο σκοτίζει τόν νοῦ του, ὥστε δέν γνωρίζει ὅτι εἶναι ἀνθρωπάρεσκος, οὔτε αἰσθάνεται πόσο βλάπτει τήν ψυχή του ή άνθρωπαρέσκεια. Ἔτσι πολλοί λίγοι εἶναι καθαροί από αὐτό τό πάθος. Αὐτό τό πάθος τρέφεται καί αὐξάνει και στηρίζεται ἀπό ἄλλα πάθη. Ὁ φόβος, ή ντροπή, ή φιλοδοξία, ἡ ἐπιθυμία τῆς ἀπολαύσεως, εἶναι αὐτά πού προτρέπουν καί τρέφουν και στηρίζουν τὴν ἀνθρωπαρέσκεια.<br />Ὅταν ὁ θεάνθρωπος Ἰησοῦς φώτισε τόν ἐκ γενετῆς τυφλό, τότε οι προεστῶτες τῶν Ἰουδαίων κάλεσαν τούς γονεῖς τοῦ τυφλοῦ, καί τούς ἔκαναν δύο ερωτήσεις. Πρῶτον, ἐὰν αὐτός ἦταν ὁ υἱός τους, ο ὁποῖος, ὅπως ἔλεγαν αὐτοί, γεννήθηκε τυφλός (Ιωάν. 9, 19). Δεύτερον, μέ ποιό τρόπο ἔλαβε τό φῶς τῶν ὀφθαλμῶν του. Αὐτοί απάντησαν στο πρῶτο ἐρώτημα καί εἶπαν ὅλη τήν ἀλήθεια, γνωρίζουμε ὅτι αὐτός εἶναι ὁ υἱός μας, καί ὅτι γεννήθηκε τυφλός (Ιωάν. 9, 20). Στο δεύτερο όμως ερώτημα δέν θέλησαν νά ποῦν τήν ἀλήθεια, ἀλλά τήν ἔκρυψαν, λέγοντας: "Αὐτός εἶναι ἐνήλικος, ρωτήστε τον” (Ιωάν. 9, 21). Αλλά γιατί οι ταλαίπωροι δεν φανέρωσαν ποιός ἦταν ὁ θαυματουργός καί εὐεργέτης, που φώτισε τα μάτια του τυφλοῦ υἱοῦ τους; Γιατί ἀπάντησαν ἔτσι; Ὁ εὐαγγελιστής λέει "αυτό τὸ εἶπαν οἱ γονεῖς του γιατί φοβοῦνταν τούς Ἰουδαίους” (Ιωάν. 9, 22) Ἐφοβοῦντο ἐπειδή, ἐὰν ἔλεγαν ὅτι ὁ Ἰησοῦς Χριστός τον φώτισε, θα τοὺς ἐξόργιζαν ὑπερβολικά. Ο φόβος γέννησε τήν ἀνθρωπαρέσκεια, ή ὁποία τοὺς ἔπεισε νά εὐχαριστήσουν τη γνώμη τῶν Ἰουδαίων, και να μὴ φανερώσουν τήν ἀλήθεια. Πόσες φορές ἐμεῖς, ὅταν μας ρωτάνε ἐπίσημοι, ἀπό τόν φόβο νά μήν τούς ἐξοργίσουμε, πέφτουμε στην ἀνθρωπαρέσκεια, καί σιωποῦμε τήν ἀλήθεια, γιά νά τούς εὐχαριστήσουμε; Πόσες φορές ή αλήθεια τοῦ στόματός μας μπορεί να ἐλευθερώσει τόν ἀθῶο ἀπό τήν καταδίκη, καί αὐτόν πού ἀτιμάζεται ἀπό τή συκοφαντία, ἤ τόν ὀρφανό καί τή χήρα ἀπό τήν ἀδικία, ἐμεῖς ὅμως γιά νά ἀρέσουμε στούς ἀνθρώπους, σιωποῦμε τήν ἀλήθεια, καί μέ τή σιωπή μας βλάπτουμε τόν πλησίον μας;<br />Μή νομίσετε ὅτι σέ αὐτή τήν ἁμαρτία πέφτουν μόνο οι ἁπλοί ἄνθρωποι τοῦ λαοῦ γιά τόν φόβο τῶν μεγιστάνων καί τῶν ἀρχόντων. Γιατί καί αὐτοί οἱ προεστῶτες καί οἱ ἄρχοντες, νικώμενοι ἀπό τήν ἀνθρωπαρέσκεια, καταποντίζονται σε παρόμοια βάραθρα παρανομίας. Πολλοί ἀπό τούς ἄρχοντες τῶν Ἰουδαίων πίστευσαν στόν Ἰησοῦν Χριστόν, ἀλλά σιωποῦσαν τήν ὁμολογία τῆς πίστεώς τους. Γιατί αὐτό; Αὐτοί ἦταν ἄρχοντες, πλούσιοι, ἀξιωματικοί. Ποιόν, λοιπόν, ἐφοβοῦντο ἤ ποιόν ντρέπονταν; Οἱ Φαρισαῖοι ἀποφάσισαν ὅτι, ὅποιος ὁμολογήσει ὅτι ὁ Ἰησοῦς εἶναι ὁ προσδοκώμενος Χριστός, νά διωχθεῖ ἀπό τή συναγωγή. Αὐτοί, λοιπόν, οἱ ἄρχοντες, μή υποφέροντας αὐτή τή ντροπή καί ἀτιμία, σιωποῦσαν τήν ὁμολογία τῆς πίστεώς τους. Θέλησαν νά κάνουν τό άρεστό στους Φαρισαίους, καί ὄχι τό ἀρεστό στόν Θεόν. “Γιατί ἀγάπησαν, λέει ὁ θεῖος εὐαγγελιστής, περισσότερο τή δόξα τῶν ἀνθρώπων, παρά τή δόξα τοῦ Θεοῦ" (Ιωάν. 12, 43). Σε πόσα στόματα ἀρχόντων καί ἀξιωματικῶν καί προεστώτων βάζει χαλινάρι καί φίμωτρο ή άνθρωπαρέσκεια; Καί πόσοι γιά νά μήν ἐξοργίσουν τούς ἀνθρώπους, δηλαδή γιά νά ἀρέσουν στους ἀνθρώπους, σιωποῦν τήν ὁμολογία τῶν δογμάτων τῆς πίστεως, τη νουθεσία στούς ἀτάκτους, τόν ἔλεγχο σε αυτούς πού ἁμαρτάνουν, τούς φοβερισμούς στούς παραβάτες τῶν νόμων; Πόσοι κλείνουν τό στόμα ὅταν πρέπει νά τό ἀνοίξουν καί νά μιλήσουν γιά τήν ἀλήθεια τῆς πίστεως καί τούς νόμους τῆς δικαιοσύνης; Οι δυστυχεῖς καὶ πανάθλιοι προσπαθοῦν νά ἀρέσουν στούς ἀνθρώπους, καί ἀγαποῦν περισσότερο τη δόξα τῶν ἀνθρώπων παρά τή δόξα τοῦ Θεοῦ. Ἀκοῦστε καί ἄλλο πολύ βαρύτερο. Ὁ δικαστής όταν κάθεται στην ἕδρα τοῦ δικαστηρίου, ἐξεικονίζει το πρόσωπο τοῦ Θεοῦ. Γι' αὐτό ὁ Θεός απαγόρευσε ἀπό τά κριτήρια κάθε ανθρώπινη προσπάθεια καί κάθε φιλοπροσωπία καί ἀνθρωπαρέσκεια. Γι' αυτό εἶπε ὅτι ἡ κρίση εἶναι τοῦ Θεοῦ. “Στη δίκη δέν θά υπολογίζεις πρόσωπα, θά κρίνεις δίκαια καί τόν μικρό καί τόν μεγάλο, δέν θά σέ ἐπηρεάσει το πρόσωπο τοῦ ἀνθρώπου, γιατί ή κρίση εἶναι τοῦ Θεοῦ” (Δευτ. 1, 17). Καί ὅμως ἡ ἀνθρωπαρέσκεια ἔρχεται καί στα κριτήρια. Οἱ Ἰουδαῖοι φέρνουν τόν Ἰησοῦν Χριστόν δεμένο στο κριτήριο του Πιλάτου, καί κάθεται ό Πιλάτος στην καρέκλα τοῦ κριτηρίου, γιά νά κρίνει τόν Ἰησοῦν. Καί τά μὲν πρῶτα ἔργα τῆς κρίσεως ἦταν καλά καί δίκαια. Εξέτασε τόν Ἰησοῦν Χριστόν, κατάλαβε ὅτι οἱ Ἰουδαῖοι τόν παρέδωσαν στο κριτήριό του ἐξαιτίας τοῦ φθόνου τους (Μαρκ. 15, 10), ὁμολόγησε μέ θάρρος ὅτι ὁ Ἰησοῦς δέν ἔκανε κανένα κακό (Μαρκ. 15, 14). Είπε φανερά ὅτι δέν βρίσκει τίποτα εναντίον του (Λουκ. 23, 4). Ἔπειτα ἀπέλυσε τόν Βαρραβά τόν ἀρχιληστή, καί μαστίγωσε τόν ἀναμάρτητο Ἰησοῦν καί τόν παρέδωσε νά σταυρωθεί. Παράνομε καί παράλογε, γνώρισες ὅτι γιά φθόνο τόν παρέδωσαν, ὁμολόγησες ὅτι δέν ἔκανε κανένα κακό, εἶπες ὅτι δέν βρίσκεις σε Αύτόν σφάλμα, καί ἔπειτα τόν δέρνεις καί τόν παραδίδεις σε σταυρικό θάνατο; Γιατί αὐτή ἡ παράλογη ἀπόφαση; Πῶς ἔγινε αὐτή ἡ ἀλλόκοτη μεταβολή; Ἀπό τήν ἀνθρωπαρέσκεια, ἀδελφοί. Ή άνθρωπαρέσκεια ἦλθε στήν καρδιά του, καί τάραξε τά λογικά του, καί σκότισε τόν νοῦ του. “Ο δέ Πιλάτος, λέει ὁ εὐαγγελιστής Μάρκος, θέλοντας νά ίκανοποιήσει τόν ὄχλο, ἄφησε ἐλεύθερο τόν Βαρραβά καί παρέδωσε τόν Ἰησοῦν, ἀφοῦ τόν μαστίγωσε, γιά νά σταυρωθεί” (Μαρκ. 15, 15). Ὁ λαός πείσθηκε από τούς ἀρχιερεῖς καί ζήτησε νά άπολυθεῖ ὁ Βαραββάς, καί περισσότερο φώναξαν, σταύρωσέ τον (Μαρκ. 15, 14). Τότε ὁ Πιλάτος νικήθηκε ἀπό τήν ἀνθρωπαρέσκεια καί ἔκανε τό αρεστό στον λαό, μετέβαλε τή δίκαιη κρίση σέ ἄδικη απόφαση, καί τόν μέν ληστή ἀπέλυσε, τόν δέ δίκαιο σταύρωσε. Πόσοι ἄραγε Πιλάτοι ὑπάρχουν καί στίς ἡμέρες μας; Πόσοι γνωρίζουν ποιός εἶναι ὁ ἀθῶος καί ποιός εἶναι ὁ ἔνοχος; Ποιός εἶναι ὁ δίκαιος καί ποιός εἶναι ὁ ἄδικος; Καί ὅμως, γιά νά ευχαριστήσουν τούς συγγενεῖς ἤ τούς φίλους ἤ τους μεσίτες, ἀπολύουν τον Βαρραβά και σταυρώνουν τόν Ἰησοῦν, δηλαδή δικαιολογοῦν τόν ἔνοχο καί τόν ἀδικητή, καί τιμωροῦν τόν ἀθῶο καί δίκαιο;<br />Ἀκοῦστε καί τό περισσότερο παράδοξο. Τολμάει ή άνθρωπαρέσκεια νά ἀνεβαίνει καί σέ αύτούς τούς βασιλικούς θρόνους, καί νά εἰσέρχεται στις καρδιές τῶν βασιλέων. Ὁ βασιλέας Ηρώδης κακοποίησε μερικούς από αυτούς που πίστευσαν στον Χριστόν, καί θανάτωσε τὸν Ἰάκωβο, τὸν ἀδελφό τοῦ Ἰωάννη (Πραξ. 12, 1-2). Αὐτά ἦταν ἔργα τοῦ ἀκράτητου θυμού του καί τῆς παράλογης ὁρμῆς του. Καί ἀφοῦ ἡσύχασαν αὐτὰ τὰ ἄγρια πάθη, τότε ξεσηκώθηκε ἐναντίον του καί τό πονηρότατο πάθος τῆς ἀνθρωπαρέσκειας. Ἀφοῦ ἔμαθε ὅτι αὐτὰ τὰ ἄδικα και παράνομα έργα εἶναι ἀρεστά στούς Ἰουδαίους, γιὰ νὰ φανεῖ ἀρεστός σε αυτούς, πρόσθεσε παρανομία ἐπάνω στις παρανομίες του, καί ἀδικία επάνω στίς ἀδικίες του, καί συνέλαβε τον κορυφαῖο τῶν Ἀποστόλων Πέτρο, τόν ἔβαλε στη φυλακή δεμένο με αλυσίδα, καί φρουρούμενο από πολλούς στρατιῶτες, ὥστε ὅταν περάσει τό πάσχα νά τόν φονεύσει μπροστά σὲ ὅλο τόν λαό (Πραξ. 12, 3-4). Αὐτό εἶναι παράδειγμα φανερό που διδάσκει τούς βασιλεῖς καί διεγείρει την προσοχή τους, ὥστε νά μή θέλουν νὰ ἀρέσουν στούς ἀνθρώπους καί νά ἐξοργίζουν τόν Θεόν μέ τήν παράβαση τῶν νόμων.<br />Ακούσατε, ἀγαπητοί μου αδελφοί, μέχρι πού φθάνει τό βδελυρό πάθος τῆς ἀνθρωπαρέσκειας; Ἀκούσατε ὅτι γίνονται άνθρωπάρεσκοι ὄχι μόνο οι υπήκοοι καί άπλοί καί εὐτελεῖς ἄνθρωποι, ἀλλά καί οἱ βασιλεῖς καί οἱ ἄρχοντες καί οἱ ἀξιωματικοί; Ακούσατε πόσα φοβερά ἁμαρτήματα προξενεῖ ἡ ἀνθρωπαρέσκεια; Ναί, λέτε, ἀκούσαμε, ἀλλά ὁ λόγος αὐτός εἶναι πολύ σκληρός, γιατί αὐτός διδάσκει νά μή φανοῦμε ἀρεστοί στον προστάτη μας, καί νά μή κάνουμε τό άρεστό σέ ἐκεῖνον, ἀπό τόν ὁποῖο ἐλπίζουμε βοήθεια, καί νά μήν προσπαθήσουμε νά ἀρέσουμε στούς ανθρώπους. Εάν κάνουμε αὐτά, πῶς μποροῦμε νά ζήσουμε στον κόσμο καί νά ἐπικοινωνοῦμε μέ τούς ἀνθρώπους; Εἶναι ἀνάγκη νά φύγουμε ἀπό τόν κόσμο καί νά κατοικήσουμε στις ερήμους. Κανένας λόγος οὔτε νόμος διορίζει νά κάνετε αυτά. Μάλιστα τά άντίθετα διδάσκει ό θεόπνευστος Παῦλος, λέγοντας: “Φροντίζοντας νά φαινόμαστε ἀκατηγόρητοι ὄχι μόνο μπροστά στόν Κύριον, ἀλλά καί μπροστά στούς ἀνθρώπους” (β Κορ. 8, 21), “νά εἶσθε προνοητικοί τῶν καλῶν ἔργων καί νά ἔχετε ζωή ἀσκανδάλιστη ἀπέναντι σέ ὅλους τούς ἀνθρώπους” (Ρωμ. 12, 17). Καί ὄχι μόνο δίδαξε αυτά μέ τά λόγια, ἀλλά καί μέ τά ἔργα ἔδειξε, ὅτι μέ κάθε τρόπο αγωνίσθηκε νά εύχαριστήσει τούς ἀνθρώπους. “Καί ἔγινα στούς Ἰουδαίους σάν Ἰουδαῖος, γιά νά κερδίσω τούς Ἰουδαίους (ὅταν ἔκανε περιτομή στον Τιμόθεο). Σ' αὐτούς πού ἦταν κάτω ἀπό τόν νόμο, ἔγινα σάν νά ἤμουν καί ἐγώ κάτω ἀπ' τόν νόμο (ὅταν ξύρισε τό κεφάλι του καί πρόσφερε τις θυσίες γιά τόν άγνισμό), γιά νά κερδίσω αὐτούς πού εἶναι κάτω ἀπό τόν νόμο. Σ' αὐτούς πού δέν ἔχουν νόμο ἔγινα σάν ἄνομος, (ἄνομους λέγει αὐτούς πού δέν ἦταν Ἰουδαῖοι) ἄν καί δέν ἤμουν ἔξω ἀπό τόν νόμο τοῦ Θεοῦ, ἀλλά νομοταγής στον νόμο τοῦ Χριστοῦ, γιά νά σώσω τούς ἀνόμους. Στούς ἀσθενεῖς στήν πίστη (τούς Κορινθίους) ἔγινα σάν ἀσθενής, γιά να κερδίσω τούς ἀσθενεῖς. Σὲ ὅλους ἔγινα τά πάντα μήπως σώσω μερικούς” (α Κορ. 9, 20-22). Νά ἄνθρωπος ἀνθρωπάρεσκος. Σημείωσε τόν σκοπό τῆς άνθρωπαρέσκειάς του. Γιά νά κερδίσω, λέει, μήπως σώσω μερικούς. Μέ αὐτόν τόν σκοπό γίνε καί ἐσύ ἀνθρωπάρεσκος. Ἄρεσε όσο θέλεις καί εὐχαρίστησε ὅσο θέλεις, καί κάνε ὅλα τά άρεστά, ὄχι μόνο στούς προστάτες σου καί τούς ευεργέτες σου, ἀλλά καί στούς διώκτες καί ἀδικητές σου. Ὄχι μόνο στούς συγγενεῖς καί φίλους σου, ἀλλά καί στούς ξένους καί ἐχθρούς σου. Ἀλλά ἄρεσε σέ αύτούς ὄχι γιά νά ζημιώσεις, ἀλλά γιά νά κερδίσεις, ὄχι γιά νά χάσεις, ἀλλά γιά νά κερδίσεις καί αὐτούς καί τήν ψυχή σου. <br />Γίνε ἀρεστός στούς ἀνθρώπους ὅσο θέλεις, αλλά μήν παραβεῖς τήν ἐντολή τοῦ Θεοῦ γιά νά ἀρέσεις στούς ἀνθρώπους. Ὅταν σε ρωτοῦν, μήν ἀπαντήσεις μέ ψεῦδος, γιά νά φανεῖς ἀρεστός στον συγγενῆ σου. Ὅταν σε καλοῦν γιά μάρτυρα, μήν ψευδομαρτυρήσεις, γιά νά εὐχαριστήσεις τον προστάτη σου. Στις συναναστροφές σου μήν ἀποκρύψεις τήν ὀρθοδοξία τῆς πίστεώς σου καί τήν ἀλήθεια τῶν νόμων, γιά νά ευχαριστήσεις τους παρευρισκόμενους ἀπίστους. Στις συμβουλές και νουθεσίες μή σιωπᾶς τήν ὠφέλιμη συμβουλή καί τήν πρέπουσα νουθεσία, φοβούμενος μήπως ἐξοργίσεις αυτούς πού ἀκοῦν. Ἐάν εἶσαι κριτής, μήν κρίνεις ἄδικα, γιά νά εὐχαριστήσεις τόν εὐεργέτη σου. Μήν ἀδικήσεις τόν ὀρφανό, μή βλάψεις τή χήρα, γιά τή ντροπή ἤ τόν φόβο τῶν ἀρχόντων πού τούς ἀδίκησαν. Μέ ἕνα λόγο, σε κάθε υπόθεση μήν καταφρονήσεις τόν νόμο τοῦ Θεοῦ, γιά νά ευχαριστήσεις τούς ἀνθρώπους. <br />Πόσο πλανεμένοι εἶναι ἐκεῖνοι πού προτιμοῦν τό πλάσμα ἀπό τόν Πλάστη, προσπαθώντας νά εύχαριστήσουν τούς ἀνθρώπους καί ὄχι τόν Θεόν. “Μήν ἐλπίζετε σέ ἄρχοντες, σέ ἀνθρώπους πού δέν μποροῦν νά σᾶς σώσουν” (Ψαλ. 145, 3). Οι υιοί τῶν ἀνθρώπων εἶναι ἀσθενεῖς καί ἀδύνατοι, εὔκολα αλλάζουν γνώμη, πολλές φορές κρίνουν ἄδικα, κάθε ημέρα φαίνονται αχάριστοι, συχνά ἀθετοῦν τήν υπόσχεσή τους. Οἱ ἄνθρωποι εἶναι τέλος πάντων φθαρτοί και πρόσκαιροι. Σήμερα φαίνονται καί κινοῦνται καί ἐνεργοῦν, αὔριο γίνονται χῶμα ἀναίσθητο καί ἀκίνητο καί ἀνενέργητο. Γιατί δεν ἀφιερώνουμε ὅλη τήν ἀγάπη καί τήν ἐλπίδα καί τήν προσοχή μας στην ευχαρίστηση τοῦ Θεοῦ “σὲ Αὐτόν πού δημιούργησε τόν οὐρανό καί τή γῆ, τή θάλασσα καί ὅλα ὅσα υπάρχουν σε αυτά; Σε Αυτόν που τηρεῖ τίς ὑποσχέσεις του αιώνια; Σε Αὐτόν πού ἀποδίδει δικαιοσύνη σέ αὐτούς πού ἀδικοῦνται, σε Αὐτόν πού δίνει τροφή στους πεινασμένους”; (Ψαλ. 145, 6-7). Ὅταν ἀφιερώσεις τήν καρδιά σου σε Αὐτόν, ἐάν εἶσαι δυστυχής, λύνει τά δεσμά τῶν συμφορῶν σου. "Ο Κύριος λύνει τά δεσμά τῶν φυλακισμένων”. Ἐάν ώς τυφλός δέν γνωρίζεις τό συμφέρον σου, Αὐτός φωτίζει τα τυφλά σου μάτια γιά τήν κατανόηση τῆς εὐτυχίας σου. " Ὁ Κύριος δίνει σοφία σέ αὐτούς πού εἶναι τυφλοί" (Ψαλ. 145, 8). Ἐάν πέσεις στα βάραθρα τῆς ἁμαρτίας, Αὐτός σέ σηκώνει. “Ο Κύριος ἀνορθώνει αὐτούς πού εἶναι συντετριμμένοι στην καρδιά”. Εάν βαδίζεις τόν δρόμο τῆς δικαιοσύνης, Αὐτός σέ ἀγαπάει. "Ο Κύριος αγαπάει τούς δίκαιους”. Ἐάν προσέλθεις σέ Αὐτόν μέ πίστη καί εὐλάβεια, Αὐτός σέ διαφυλάττει καί σέ σκεπάζει μέ τίς θεῖες του πτέρυγες. "Ο Κύριος προστατεύει αὐτούς πού ἔρχονται στην πίστη” (Ψαλ. 145, 9). Αὐτός εἶναι ὁ πατέρας τοῦ ὀρφανοῦ καί προστάτης τῆς χήρας. “Αναλαμβάνει ὑπό τήν προστασία του τά ὀρφανά καί τίς χῆρες". Αὐτός ἐξαφανίζει τά ἔργα τῶν πονηρῶν πού ἐξεγείρονται ἐναντίον σου. “Καί θά ἀφανίσει τήν πορεία τῶν ἁμαρτωλῶν. Ὁ Θεός τῆς Σιών, Αὐτός εἶναι ὁ Βασιλέας σου, ὁ Κύριός σου, ὁ Θεός σου, ὁ ἀθάνατος, Αὐτός πού βασιλεύει στον αιώνα τοῦ αἰώνα, σε γενεά καί γενεά. “Θά βασιλεύσει ὁ Κύριος αἰώνια, ο Θεός σου Σιών, θά βασιλεύσει σέ ὅλες τίς γενιές" (Ψαλ. 145, 10). Γιατί, λοιπόν, δέν ἀγωνιζόμασθε μέ ὅλες μας τις δυνάμεις, γιά νά ἀρέσουμε σε Αὐτόν, ἀλλά προσπαθοῦμε, ὅσο μποροῦμε, νά εὐχαριστήσουμε τις πονηρές επιθυμίες τῶν ἀνθρώπων; Ἀδελφοί, θυμηθεῖτε τόν λόγο τοῦ Κυρίου: "Κανείς δέν μπορεῖ νά δουλεύει σε δύο αφεντικά. Γιατί ἤ τόν ἕνα θά μισήσει καί τόν ἄλλο θά ἀγαπήσει, ἤ τόν ἕνα θά ἀντέξει καί τόν ἄλλο θά καταφρονήσει” (Ματθ. 6, 24).<br />Ἀδελφοί, μήν πλανᾶσθε, δέν μπορεῖτε νά ἀρέσετε καί στούς πονηρούς ἀνθρώπους καί στόν πανάγαθο Θεόν. "Δέν μπορεῖτε να δουλεύετε στόν Θεόν καί στόν μαμωνά". Τό ἴδιο δίδαξε καί ὁ θεσπέσιος Παῦλος, λέγοντας: “Γιατί, ἐάν ἀκόμη ἤθελα νά ἀρέσω στούς ἀνθρώπους, δέν θά ἤμουν δοῦλος τοῦ Χριστοῦ” (Γαλ. 1, 10).</span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif"; font-size: 13.5pt;"><o:p></o:p></span></p><p class="MsoNormal" style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px; line-height: normal; text-align: justify;"><span style="color: #070707; font-family: "Segoe UI", "sans-serif"; font-size: 12pt;"> </span><span style="font-family: "Segoe UI", "sans-serif"; font-size: 13.5pt;"><o:p></o:p></span></p><p class="MsoNormal" style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px; line-height: normal; text-align: justify;"><b><span style="color: #2b00fe; font-family: "Segoe UI", "sans-serif"; font-size: 12pt;">ΠΗΓΗ: KYΡΙΑΚΟΔΡΟΜΙΟ ΝΙΚΗΦΟΡΟΥ ΘΕΟΤΟΚΗ. Β΄ ΤΟΜΟΣ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΣΤΑ ΑΠΟΣΤΟΛΙΚΑ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑΤΑ. ΑΠΟΔΟΣΗ ΣΤΗΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΥΠΟ ΕΡΜΟΛΑΟΥ ΜΟΝΑΧΟΥ.</span></b></p><p class="MsoNormal" style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px; text-align: justify;"><span face=""Segoe UI","sans-serif"" style="font-size: 12pt; line-height: 18.4px;"><br /></span></p><p class="MsoNormal" style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px; text-align: center;"><span face=""Segoe UI","sans-serif"" style="font-size: 12pt; line-height: 18.4px;"><o:p><span style="color: #070707;"> </span></o:p></span></p> <p class="MsoNormal" style="text-align: center;"><span face=""Segoe UI","sans-serif"" style="font-size: 12pt; line-height: 115%;"><o:p><span style="color: #070707;"> </span></o:p></span></p><p class="MsoNormal" style="text-align: center;"><b style="background-color: white; color: #333333; font-family: helvetica; font-size: 12px; text-align: center;"><span face=""Segoe UI", "sans-serif"" style="color: #990000;"><span style="font-size: medium;">ΠΛΗΚΤΡΟΛΟΓΗΣΗ ΚΕΙΜΕΝΟΥ</span></span></b></p><p></p><p style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px;"></p><p style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px;"></p><p style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px;"></p><p style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px;"></p><p style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px;"></p><p class="MsoNormal" style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px; text-align: justify;"><span style="font-size: medium;"><span style="font-family: helvetica;"></span></span></p><p style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px;"></p><p class="MsoNormal" style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px; text-align: justify;"><span face=""Segoe UI","sans-serif"" style="font-size: 12pt; line-height: 18.4px;"></span></p><p style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px;"></p><div style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px; text-align: right;"></div><p style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px;"></p><p class="MsoNormal" style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px; text-align: justify;"><span face=""Segoe UI", "sans-serif"" style="font-size: 12pt; line-height: 18.4px;"></span></p><div style="background-color: white; color: #333333; font-family: Verdana, Geneva, sans-serif; font-size: 12px; text-align: right;"><p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span face=""Segoe UI","sans-serif""><span style="font-family: helvetica;"><span style="font-size: medium;"><o:p></o:p></span></span></span></p><p class="MsoNormal" style="background-attachment: initial; background-clip: initial; background-image: initial; background-origin: initial; background-position: initial; background-repeat: initial; background-size: initial; text-align: center;"><b><span face=""Segoe UI", "sans-serif"" style="color: #990000;"><span style="font-family: helvetica;"><span style="font-size: medium;">''ΙΣΤΟΛΟΓΙΟ ΕΝ ΤΟΥΤΩ ΝΙΚΑ''</span></span></span></b></p></div><p> </p><p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><span face=""Segoe UI","sans-serif"" style="font-size: 12pt; line-height: 115%;"><o:p><span style="color: #070707;"> </span></o:p></span></p> <p class="MsoNormal" style="text-align: justify;"><br /></p><p></p>

Nικηφόρου Θεοτόκη: Ομιλία Μετά την προς τους Γαλάτες Επιστολή του Απ. Παύλου/Περί Ανθρωπαρέσκειας

  Ἡ διδασκαλία τοῦ θεορρήμονα Παύλου που διαβάσθηκε σήμερα ἀποκαλύπτει, μία ἁμαρτία, ἄγνωστη σε πολλούς, ἄν καί αὐτή εἶναι πηγή πού ἀναβλύζε...

Read more »