Υπάρχουν κάποια ερωτήματα που όλοι
μας έχουμε σκεφτεί, αλλά σπάνια τολμούμε να τα πούμε δυνατά. Ίσως γιατί δεν
έχουμε εύκολες απαντήσεις. Ίσως γιατί βαθιά μέσα μας φοβόμαστε τι μπορεί να
σημαίνουν. Ένα από αυτά τα ερωτήματα είναι το εξής: Γιατί είμαστε πάνω σε αυτή
τη γη; Γιατί να ζήσει ο άνθρωπος 60, 70, 80 χρόνια; Μετά τι; Και αν, όπως λέμε
ως χριστιανοί, γνωρίσουμε τον Θεό και αυτός είναι ο σκοπός και μας σώσει, τότε
γιατί δεν τελειώνει το ταξίδι εκεί; Γιατί ο Θεός μάς αφήνει εδώ; Τι τον
ενδιαφέρει τελικά από τον άνθρωπο; Είναι απλώς μια δοκιμασία, είναι ένας κύκλος
ή υπάρχει κάτι βαθύτερο;
Θέλω να θέσω το ερώτημα λίγο διαφορετικά. Αν ο Θεός μάς έσωσε, τι μένει να
κάνουμε; Τώρα, για την απάντηση σε αυτό το δύσκολο ερώτημα θέλω να επικαλεστώ
ένα εδάφιο.
«Πλησιάσατε στο Θεό και θα πλησιάσει σε εσάς». Το λέει αυτό στην επιστολή του
Ιακώβου, στο τέταρτο κεφάλαιο. Μα, μισό λεπτό, να πλησιάσουμε; Αφού ήδη δεν
έχουμε σωθεί; Δεν είμαστε ήδη σωσμένοι; Άρα κάτι δεν έχουμε ζυγίσει καλά.
Σωθήκαμε, ναι. Αλλά το ταξίδι ξεκινάει ή τελειώνει με τη σωτηρία μας; Μήπως ο
λόγος που υπάρχουμε δεν είναι απλώς για να ζήσουμε, αλλά να πλησιάσουμε τον
Θεό; Και νομίζω εδώ είναι που μπερδευόμαστε όλοι. Μάλλον γιατί έχουμε μάθει να
βλέπουμε τη σωτηρία σαν τέρμα. Και είναι θέμα οπτικής γωνίας, πώς βλέπεις τα
πράγματα. Δηλαδή, είναι σαν να φτάσαμε κάπου και απλά περιμένουμε. Αλλά αν το
σκεφτείς πιο απλά, όταν αγαπάς κάποιον, δεν λες «οκ, τον γνώρισα, τέλος, αυτό
ήτανε». Θες να τον γνωρίσεις πιο βαθιά, θες να εμβαθύνεις αυτή τη σχέση. Ένας
γάμος δεν είναι το τέλος μιας σχέσης. Είναι η αρχή. Αν μείνεις μόνο στο
«παντρεύτηκα», αλλά δεν ζεις τη σχέση, τότε ουσιαστικά δεν υπάρχει ζωή. Είναι
σαν να σε καλεί κάποιος σε μια σχέση, αλλά εσύ μένεις στη γνωριμία. Δηλαδή, ο
άνθρωπος δεν δημιουργήθηκε απλώς για ύπαρξη ή για μια γνωριμία, αλλά για μια
σχέση, δηλαδή μια κοινωνία με τον Θεό. Είναι κάτι πιο βαθύ να μπει ο άνθρωπος
μέσα σε αυτήν την κατανόηση. Δεν είναι κάτι πολύ απλό αυτό που λέει ο ίδιος ο
Χριστός. «Αυτή λοιπόν είναι η αιώνια ζωή. Το να γνωρίζουν εσένα, τον μόνο
αληθινό Θεό, και εκείνον που απέστειλες, τον Ιησού Χριστό». Το λέει στο κατά
Ιωάννη Ευαγγέλιο, στο 17ο κεφάλαιο. Δεν λέει να πάνε στον ουρανό, αλλά να
γνωρίζουν τον Θεό. Δηλαδή, η αιώνια ζωή δεν είναι απλά ένας τόπος. Είναι
πρωτίστως μια σχέση.
Ο Παύλος το λέει: «Αξιόπιστος είναι ο Θεός, από τον οποίον κληθήκατε σε
κοινωνία με τον Υιόν Του, Ιησού Χριστό, τον Κύριό μας». Αυτό λέει στο πρώτο
κεφάλαιο, πρώτο εδάφιο. Και πρόσεξε τώρα τι λέει το κείμενο. «Εκλήθητε εις
κοινωνίαν». Κοινωνία, όπως σημειώνεται σε ανάλογη εργασία από το Cambridge
University Press, σημαίνει σχέση. Όχι απλά μια πίστη. Άρα η σωτηρία δεν είναι
το τέλος. Είναι η αρχή της πορείας. Και ο Θεός μάλιστα το έχει δείξει από
παλιά. Τι λέει στον Ιερεμία; «Θα τους δώσω καρδιά για να με γνωρίζουν». Στο 24ο
κεφάλαιο το λέει. «Τοῦ εἰδέναι». Ο τύπος είναι σε ενεστώτα. Όχι να γνωρίσουν
τον Θεό μια φορά, έτσι. Αλλά συνέχεια να γνωρίζουν τον Θεό. Δηλαδή, ο σκοπός
δεν είναι απλώς να υπάρχουμε, αλλά να τον αναζητούμε και να τον γνωρίζουμε όλο
και περισσότερο.
Για να προχωρήσουμε, νομίζω πρέπει να δανειστούμε μια εικόνα από την Παλαιά
Διαθήκη. Ας ανατρέξουμε λοιπόν σε ένα από τα πιο συγκλονιστικά κεφάλαια. Στον
προφήτη Ιεζεκιήλ, στο κεφάλαιο 16. Εδώ ο Θεός δεν μιλάει απλώς ως κριτής. Εδώ ο
Θεός δεν μιλάει σαν δημιουργός. Μιλάει σαν πληγωμένος νυμφίος. Γαμπρός δηλαδή.
Και εξιστορεί όλη την πορεία της αγαπημένης του νύφης, η οποία τον άφησε.
Διαβάζουμε λοιπόν από το 16ο κεφάλαιο του Ιεζεκιήλ. Από την αρχή.
Ο Θεός αρχίζει να περιγράφει τη γέννηση αυτής της νύφης. «Η ρίζα σου», λέει,
«και η γέννησή σου είναι από τη γη Χαναάν. Ο πατέρας σου ήταν Αμορραίος και η
μητέρα σου Χετταία». Εδώ ο Θεός γκρεμίζει την ψεύτικη αυτοπεποίθηση. Δεν λέει
«εσύ ήσουν σπουδαία και εγώ σε διάλεξα επειδή άξιζες». Λέει «η γέννησή σου ήταν
ξένη, ειδωλολατρική, ακάθαρτη». Αυτό δηλαδή θυμίζει έντονα την Καινή Διαθήκη.
«Ήσασταν εκείνο τον καιρό χωρίς Χριστό, αποξενωμένοι, ελπίδα μη έχοντες και
βρισκόμενοι στον κόσμο χωρίς Θεό». Αυτό το λέει στην προς Εφεσίους επιστολή,
στο δεύτερο κεφάλαιο.
Δηλαδή, εμείς δεν ξεκινήσαμε κοντά. Ξεκινήσαμε μακριά. Μακριά από τον Θεό. Και
συνεχίζει ο Ιεζεκιήλ: «Δεν εδέθη το στήθος σου, δεν ελούσθης με νερό, δεν σε
έτριψαν με αλάτι και δεν εσπαργανώθης εις σπάργανα». Δηλαδή, αυτή η εικόνα
δείχνει ένα νεογέννητο εγκαταλειμμένο. Μια εικόνα θα λέγαμε έτσι λίγο σκοτεινή.
Ένα μωρό χωρίς φροντίδα, χωρίς καθαρισμό, χωρίς προστασία. Τελείως ευάλωτο.
Εκτεθειμένο θα λέγαμε. Αναγωγικά, ο άνθρωπος χωρίς τον Θεό. Γεννιέται,
αναπνέει, κινείται, σκέφτεται. Αλλά πνευματικά είναι απεριποίητος. Και εδώ
έρχεται το μεγάλο θαύμα. Κοιτάξτε τι λέει. Άρα η σχέση δεν αρχίζει από τη δική
μας καθαρότητα, από τη δική μας ομορφιά, από τη δική μας περιποίηση. Δεν είχαμε
τίποτα από αυτά. Ξεκινάει από τη δική Του επίσκεψη. Και αυτό ακριβώς είναι η
χάρη. Το λέει ο ίδιος ο Παύλος. «Ο Θεός δείχνει τη δική του αγάπη προς εμάς, με
το ότι ενώ εμείς ήμασταν ακόμη αμαρτωλοί, ο Χριστός πέθανε για εμάς». Ο Θεός
δεν περίμενε να γίνουμε νύφη για να μας αγαπήσει. Μας αγάπησε για να μας κάνει
νύφη.
Και μετά φτάνουμε στην κορύφωση. Κοιτάξτε τι λέει. Αυτό είναι συγκλονιστικό.
Δεν λέει απλώς «σε διόρθωσα», όπως θα περιμέναμε.
«Επέρασα κοντά σου και σε είδα. Ιδού, ήλθεν ο καιρός σου, ο καιρός του γάμου
σου, να ιδρύσεις οικογένειαν. Άπλωσα επάνω σου τας πτέρυγάς μου και εσκέπασα
την ασχημίαν της γυμνότητός σου. Ωρκίσθην προς σε, συνήψα μαζί σου διαθήκην,
λέγει ο Κύριος, και έγινες έτσι ιδική μου». Λέει «έγινες δική μου». Μπαίνει σε
συνθήκη ο Θεός εδώ πέρα. Αυτό είναι συγκλονιστικό. Δεν λέει απλώς «σε
διόρθωσα», όπως περιμέναμε. Λέει «έγινες δική μου». Δηλαδή, έχουμε γάμο,
διαθήκη, ένωση, δέσμευση. Έχουμε έναν έρωτα εδώ πέρα. Και αυτό συνδέεται βέβαια
και με τον Ωσηέ, τον προφήτη Ωσηέ.
«Θα σε μνηστευθώ τότε ως ιδικήν μου διά παντός, θα σε πάρω ως ιδικήν μου πλέον
μνηστήν και θα σου προσφέρω δικαιοσύνην, δικαίαν κρίσιν, τρυφερότητα και
ευσπλαγχνίαν. Θα σε μνηστευθώ ως πιστήν πλέον εις εμέ και συ θα γνωρίσεις εμέ,
τον Κύριον».
Το λέει στον Ωσηέ, στο δεύτερο κεφάλαιο. Και τώρα πρόσεξε τη σειρά. Πρώτα λέει
«θα σε αρραβωνιαστώ». Μετά «θα γνωρίσεις τον Κύριο». Έχει νόημα που υπάρχει
αυτή η σειρά. Άρα η γνώση του Θεού δεν είναι πληροφορία. Είναι καρπός μιας
σχέσης.
Μετά ο Θεός αρχίζει να περιγράφει τι έκανε για αυτήν. Αναγωγικά, αυτό δείχνει
όλο το θείο σχέδιο. Τα πρώτα βήματα για την εισαγωγή στη σχέση με τον Θεό έχουν
να κάνουν με τον καθαρισμό.
«Σε έλουσα με καθαρό νερό, απέπλυνα και εκαθάρισα το αίμα σου». Βάπτισμα. Σαν
να λέει, «σε ξέπλυνα με το νερό της διδασκαλίας», σημειώνει ο Θεοδώρητος Κύρου.
Συνδέεται με το χωρίο που ο Χριστός αγάπησε σαν νύφη την Εκκλησία και γράφει
στην προς Εφεσίους επιστολή ότι παρέδωσε τον εαυτό του για χάρη της, με σκοπό
να την αγιάσει, αφού την καθάρισε με το λουτρό του νερού διαμέσου του λόγου
του. Διαμέσου του λόγου του, διδασκαλία. Την καθάρισε με το λουτρό του νερού,
βάπτισμα. Άρα βλέπουμε τη σειρά που σημειώνει ο Θεοδώρητος Κύρου: να είναι
διδασκαλία, κατήχηση και ύστερα η ψυχή να οδηγείται στο βάπτισμα. Και το
δεύτερο που λέει: «Σε ήλειψα με αρωματικόν έλαιον». Το χρίσμα. Σημειώνει ο
Κύριλλος Ιεροσολύμων: «Είστε χρισμένοι αφού λάβατε το αντίτυπο του Αγίου
Πνεύματος». Το χρίσμα λοιπόν, το δεύτερο πράγμα που κάνει ο Θεός σε αυτή τη
νύφη, είναι ο αρραβώνας που δίνει ο ίδιος ο Θεός. Ας το πούμε το δαχτυλίδι της
υπόσχεσης. Ότι «εγώ θα είμαι μαζί σας όλες τις ημέρες μέχρι της συντελείας του
αιώνος». Το δαχτυλίδι αυτό είναι η υπόσχεση του Κυρίου στο κατά Ματθαίον Ευαγγέλιο.
Αυτός που μας έχρισε, γράφει στη Β΄ προς Κορινθίους, είναι ο Θεός, ο οποίος μας
σφράγισε και έδωσε τον αρραβώνα του Πνεύματος. Να το δαχτυλίδι στις καρδιές
μας. Φοβερή αναγωγή αυτή και οι εικόνες που μας δίνει εδώ πέρα ο Θεοδώρητος.
Τώρα η εικόνα του τι έκανε για εμάς ο Χριστός υπάρχει και στην Καινή Διαθήκη.
Κοιτάξτε τώρα τι λέει:
«Αλλ’ όταν φανερώθηκε, εδώ είναι το κλειδί, η αγαθότης και φιλανθρωπία του
σωτήρος μας Θεού, μας έσωσε, όχι από έργα αρετής που κάναμε εμείς, αλλά λόγω
της ευσπλαχνίας του, με λουτρό (βάπτισμα) αναγεννήσεως και ανακαινίσεως, που
κάνει το Πνεύμα το Άγιο».
Τα δύο πρώτα βήματα που έκανε στη νύφη είναι τα δύο πρώτα βήματα τα οποία έκανε
σε εμάς. Σε λούζω με το νερό της διδασκαλίας, με τον λόγο μου λοιπόν, όπως
διαβάσαμε, και μετά σε βαπτίζω. Και το δεύτερο, σε χρίω. Σου δίνω τον αρραβώνα,
το δαχτυλίδι, που είναι το Άγιο Πνεύμα. Αυτό ακριβώς κάνει ο Θεός στα δύο πρώτα
βήματα. Και προχωράει και περιποιείται τη νύφη.
Και διαβάζουμε στη συνέχεια για το ντύσιμο:
«Και ενέδυσά σε ποικίλα και υπέδυσά σε υάκινθον και έζωσά σε βύσσῳ και
περιέβαλόν σε τριχάπτῳ».
Ο Θεός, με λίγα λόγια, ντύνει τη νύφη και την ντύνει με βασιλικά ενδύματα. Αυτό
είναι πολύ σημαντικό. Το οποίο αυτό ακριβώς αναφέρεται και στην Καινή Διαθήκη.
Διαβάζουμε στην προς Γαλάτας, στο τρίτο κεφάλαιο: «Όσοι γαρ εις Χριστόν
εβαπτίσθητε, Χριστόν ενεδύσασθε».
Τα ρούχα λοιπόν που έδωσε. Δεν ντυνόμαστε απλώς την ηθική, ντυνόμαστε τον ίδιο
τον Χριστό. Δεν μας δίνει απλώς ένα ρούχο, αλλά βασιλικό ένδυμα.
(συνεχίζεται)