ΑΓΙΟΣ ΙΣΑΑΚ Ο ΣΥΡΟΣ - Ο Θεός δεν καταδικάζει τον φόβο, τον θεραπεύει.

Υπάρχει ένας τρόπος ζωής που δεν φαίνεται απ' έξω, αλλά κατατρώει την ψυχή από μέσα. Είναι η συνήθεια να μικραίνεις τον εαυτό σου, να τον ακυρώνεις, να τον σπρώχνεις στην άκρη για να μην θυμώσουν οι άλλοι. Δεν το κάνεις από κακία, ούτε από εγωισμό, το κάνεις από φόβο. Φόβο σύγκρουσης, φόβο απόρριψης, φόβο απώλειας της σχέσης. Έτσι μαθαίνεις να σωπαίνεις, να υποχωρείς, να συμφωνείς, ενώ μέσα σου κάτι πονά. Ο Άγιος Ισαάκ ο Σύρος, βαθύς γνώστης των κινήσεων της καρδιάς, μιλούσε συχνά για αυτή τη λεπτή μορφή πνευματικής ασθένειας. Δεν την ονόμαζε απλώς αδυναμία, αλλά σύγχυση της αγάπης με τον φόβο γιατί άλλο είναι να ταπεινώνεσαι από αγάπη και άλλο να εξαφανίζεσαι από φόβο. Πολλοί άνθρωποι έμαθαν από νωρίς ότι ο θυμός των άλλων είναι επικίνδυνος. Ίσως τον έζησαν ως απειλή, ως απόρριψη, ως στέρηση αγάπης, έτσι η ψυχή τους ανέπτυξε έναν μηχανισμό προστασίας. Αν δεν εκφραστώ, αν δεν ενοχλήσω, αν δεν φανώ, τότε θα είμαι ασφαλής. Αυτή η στάση με τον καιρό γίνεται τρόπος ύπαρξης. Ο Άγιος Ισαάκ θα έλεγε ότι η ψυχή όταν φοβάται δεν μπορεί να αγαπήσει ελεύθερα γιατί η αγάπη απαιτεί παρουσία και όποιος ακυρώνει τον εαυτό του δεν είναι παρών, ούτε στον Θεό, ούτε στον άνθρωπο.
Η συνεχής υποχώρηση δημιουργεί μια επιφανειακή ειρήνη. Δεν υπάρχουν φωνές, δεν υπάρχουν εντάσεις, δεν υπάρχουν ρήξεις, όμως αυτή η ειρήνη είναι εύθραυστη, βασίζεται στη θυσία της αλήθειας και η αλήθεια όταν θυσιάζεται δεν εξαφανίζεται, αποθηκεύεται στην καρδιά ως βάρος, ως πίκρα, ως σιωπηλή θλίψη. Ο Άγιος Ισαάκ έλεγε ότι η ειρήνη που δεν περνά από την αλήθεια δεν είναι η ειρήνη του Θεού, είναι ανακωχή του φόβου και ο φόβος όσο κι αν σιωπά, κάποτε φωνάζει. 
Πολλοί μπερδεύουν την αυτοακύρωση με την ταπείνωση. Νομίζουν ότι το να μην μιλούν, να μην αντιδρούν, να μην υπερασπίζονται τον εαυτό τους είναι πνευματικό κατόρθωμα.
Ο Χριστός δεν ακύρωσε τον εαυτό του για να μην θυμώσουν οι άλλοι, μίλησε με αλήθεια, έθεσε όρια, αντιπαρατέθηκε.  Στο κατά Ματθαίον φαίνεται καθαρά ότι η αλήθεια του προκάλεσε θυμό, αντίδραση, ακόμη και μίσος, και όμως αυτή η αλήθεια ήταν η πιο καθαρή μορφή αγάπης. Η αγάπη που φοβάται το θυμό δεν θεραπεύει, η αγάπη που τολμά την αλήθεια, ακόμη και αν πληγώσει, ανοίγει δρόμο σωτηρίας.
Όταν ακυρώνεις τον εαυτό σου συνεχώς, δημιουργείται μέσα σου μια διάσπαση. Από τη μια υπάρχει το πρόσωπο που δείχνεις. Ήσυχο, πρόθυμο, συγκαταβατικό. Από την άλλη υπάρχει η καρδιά που πονά, που θυμώνει, που θλίβεται. Αυτές οι δύο πλευρές, όταν δεν συμφιλιώνονται, γεννούν εσωτερική κόπωση. Ο Άγιος Ισαάκ μιλούσε για την ανάγκη της εσωτερικής ενότητας. Η ψυχή, έλεγε, δεν αντέχει να ζει διχασμένη, θέλει να είναι μία, αληθινή, ολόκληρη ενώπιον του Θεού.
Πολλές φορές ακυρώνεις τον εαυτό σου, επειδή νιώθεις υπεύθυνος για τα συναισθήματα των άλλων. Νομίζεις ότι αν θυμώσουν, φταις εσύ, αν πληγωθούν, φταις εσύ, αν δυσαρεστηθούν, φταις εσύ. Αυτή η αίσθηση ευθύνης, όμως, δεν είναι αγάπη, είναι βάρος που δε σου ανήκει. Ο Άγιος Ισαάκ δίδασκε ότι κάθε άνθρωπος είναι υπεύθυνος για την καρδιά του. Η αγάπη δεν ελέγχει, δεν χειραγωγεί, δεν απορροφά τις ευθύνες του άλλου, προσφέρεται ελεύθερα και αφήνει τον άλλον ελεύθερο.
Υπάρχει σιωπή που είναι προσευχή και υπάρχει σιωπή που είναι πάγωμα. Όταν σιωπάς από φόβο, η σιωπή σου δεν αναπαύει αλλά σφίγγει, κλείνει, απομονώνει. Η πρώτη γεμίζει τον άνθρωπο με Θεό η δεύτερη τον αδειάζει από τον εαυτό του και ο Θεός δεν θέλει άδειους ανθρώπους, αλλά ζωντανές ψυχές.
Η πνευματική πορεία δεν οδηγεί στην εξαφάνιση, αλλά στην παρουσία. Ο άνθρωπος καλείται να μάθει να υπάρχει χωρίς φόβο, να μιλά χωρίς επιθετικότητα, να θέτει όρια χωρίς ενοχή, να αγαπά χωρίς να χάνεται. Ο Χριστός λέει πως η αλήθεια ελευθερώνει. Όχι σιωπή από φόβο, όχι υποχώρηση χωρίς διάκριση.
Η ώριμη αγάπη δεν φοβάται τον θυμό του άλλου. Δεν τον επιδιώκει, αλλά δεν τον αποφεύγει με κάθε κόστος. Ξέρει ότι ο θυμός πολλές φορές είναι αποκάλυψη πληγής και η αγάπη δεν θεραπεύει όταν την κρύβεις, αλλά όταν την φανερώνεις.  Ο Άγιος Ισαάκ θα έλεγε ότι όποιος αγαπάει αληθινά πρέπει πρώτα να έχει συμφιλιωθεί με την ύπαρξή του, να μην ντρέπεται που υπάρχει, να μην φοβάται που μιλά.
Το να σταματήσεις να ακυρώνεις τον εαυτό σου είναι επιστροφή στην αλήθεια, είναι πνευματική πράξη γιατί ο εαυτός σου δεν είναι εχθρός του Θεού, είναι δημιούργημά του. Ο Άγιος Ισαάκ έβλεπε την αυτογνωσία ως δρόμο σωτηρίας όχι για να υψωθεί ο άνθρωπος, αλλά για να σταθεί αληθινά ενώπιον της αγάπης του Θεού.
Αν έμαθες να ακυρώνεις τον εαυτό σου για να μην θυμώσουν οι άλλοι, δεν σημαίνει ότι είσαι αδύναμος, σημαίνει ότι κάποτε φοβήθηκες και ο Θεός δεν καταδικάζει τον φόβο, τον θεραπεύει. Ο Άγιος Ισαάκ ο Σύρος θα σου έλεγε να μην εξαφανίζεσαι άλλο. Να σταθείς με αλήθεια, με ταπείνωση, με ελευθερία γιατί η αγάπη του Θεού δεν χρειάζεται την αυτοακύρωσή σου, χρειάζεται την παρουσία σου.