«Εν
τοις απολλυμένοις».
Όσο μεγάλες και ποικίλες κι αν είναι οι
προσπάθειες και οι μέθοδοι του Αντιχρίστου να εξαπατήσει και να παρασύρει τους
ανθρώπους στο ψεύδος του, επιτυχία θα έχει, εντούτοις, μόνο ανάμεσα σε εκείνους που έχουν το ίδιο πνεύμα με αυτόν· δηλαδή,
σε εκείνους που έχουν αποστατήσει από
τον Θεό και τον Κύριο, περιφρονούν μέσα στην καρδιά τους τις εντολές Του
και, γνωρίζοντας ότι ο δρόμος τους οδηγεί στην απώλεια, δεν απομακρύνονται από
αυτόν, αλλά έχουν παραδοθεί στη μοίρα τους μέσα στην απελπισία.
Όπως και ο ίδιος είναι υιός της απωλείας, έτσι θα κατορθώσει να προσελκύσει
κοντά του μόνο εκείνους που πορεύονται
προς την απώλεια. Και αυτοί οι
απολλύμενοι δεν θα χαθούν επειδή έτσι το όρισε ο Θεός, αλλά επειδή αγάπησαν τον ολέθριο τρόπο ζωής και διαγωγής. Ο
Θεός χρησιμοποιεί κάθε μέσο για να συνετίσει και να οδηγήσει σε μετάνοια τους
αμαρτωλούς· και όταν πλέον δεν υπάρχει κανένα μέσο που να μπορεί να τους
ωφελήσει και δεν διαφαίνεται καμία δυνατότητα επιστροφής, τότε τους αφήνει στην
εξουσία της δικής τους ελεύθερης προαιρέσεως.
Ο καθένας, άλλωστε, στη ζωή του συναντά ανθρώπους στους οποίους ό,τι κι αν πει
κανείς, εκείνοι επιμένουν στο δικό τους, σαν να έχουν απολιθωθεί και να έχουν
σκληρυνθεί εντελώς. Κατά τη διάρκεια του κηρύγματός τους οι άγιοι Απόστολοι
συναντούσαν παντού τέτοιους ανθρώπους και, διά του στόματος του αγίου Παύλου,
μαρτύρησαν ότι «ο λόγος ο του σταυρού τοις μεν απολλυμένοις μωρία εστίν, τοις
δε σωζομένοις ημίν δύναμις Θεού εστίν» (Α΄ Κορ. 1,18), καθώς επίσης ότι οι
ίδιοι είναι «τοις μεν οσμή θανάτου εις θάνατον, τοις δε οσμή ζωής εις ζωήν» (Β΄
Κορ. 2,15-16).
Κατά την εποχή όμως του Αντιχρίστου, η δική του μωρία θα φαίνεται στους
απολλυμένους ως σοφία και η θανατηφόρα δυσωδία του ως ευωδία. Θα συμβεί κάτι
παρόμοιο με ό,τι συμβαίνει κατά τις επιδημίες χολέρας, οι οποίες προσβάλλουν
μόνο όσους έχουν προδιάθεση να νοσήσουν. «Διότι δεν δέχθηκαν την αγάπη της
αληθείας, ώστε να σωθούν». Να γιατί αυτοί είναι οι απολλύμενοι! Επειδή δεν
δέχθηκαν τη σωτήρια αλήθεια.
Ο Θεός βλέπει ότι οι άνθρωποι χάνονται, επειδή έχουν καταπέσει στην άβυσσο της
αμαρτίας και έχουν δεθεί με τα καταστρεπτικά δεσμά της δουλείας στα πάθη και
στον σπορέα τους, δηλαδή στον διάβολο. Γι' αυτό έστειλε τον Μονογενή Του Υιό,
ώστε να ανοίξει γι' αυτούς δρόμο εξόδου και να τους τον δείξει διά της πίστεως
σε Αυτόν και διά της χάριτος, η οποία λαμβάνεται μέσω της πίστεως.
Το μήνυμα αυτό διαδόθηκε παντού από τους αγίους Αποστόλους. Όσοι το αποδέχθηκαν
κατατάχθηκαν μεταξύ των σωζομένων· όσοι δεν το αποδέχθηκαν παρέμειναν στην
απώλεια. Τέτοιοι ήταν κατά την εποχή των Αποστόλων, τέτοιοι υπήρξαν μετά από
αυτούς μέχρι σήμερα και τέτοιοι θα αποδειχθούν και κατά τις έσχατες ημέρες. Όλο
αυτό το πλήθος το βλέπει ο θεοφώτιστος αποστολικός νους και του αποδίδει μία
επιγραφή: «οι απολλύμενοι».
Οι Θεσσαλονικείς είχαν μπροστά στα μάτια τους αυτούς τους απολλυμένους εξαιτίας
της απιστίας τους. Ο Απόστολος είναι σαν να λέγει: μέσα σε αυτή την περιοχή των
ανθρώπων που δεν δέχθηκαν το σωτήριο
κήρυγμά μας θα έχει επιτυχία ο
Αντίχριστος, όχι όμως ανάμεσα σε εσάς
που πιστέψατε ούτε ανάμεσα σε εκείνους που, όπως εσείς, πρόκειται να πιστέψουν.
Αξιοπρόσεκτο είναι ότι με τα λόγια του ο Απόστολος περιλαμβάνει όχι μόνο εκείνους που δεν δέχθηκαν τη
χριστιανική αλήθεια επειδή δεν ήθελαν καν να την ακούσουν, αλλά και εκείνους
που την άκουσαν, κατάλαβαν περί τίνος πρόκειται και όμως δεν την αποδέχθηκαν·
ακόμη δε και εκείνους που την
αποδέχθηκαν με τον νου, αλλά δεν την αγάπησαν με την καρδιά. Περιλαμβάνει
όχι μόνο τους απίστους, δηλαδή τους μη χριστιανούς, αλλά και τους χριστιανούς μόνο κατ' όνομα και όχι κατά καρδία· εκείνους που είναι αδιάφοροι
προς την πίστη την οποία ομολογούν και δεν έχουν ζήλο να υπακούσουν στις
απαιτήσεις της, να γίνουν πραγματικά αυτό που ονομάζονται· ανθρώπους αδιάφορους
απέναντί της. Διότι λέγει: «δεν δέχθηκαν την αγάπη της αληθείας»· δηλαδή δεν
αγάπησαν την αλήθεια· η αλήθεια δεν κατοικεί στην καρδιά τους, μολονότι τη
βλέπουν. Βλέπουν την αλήθεια, αλλά κρατούν την καρδιά τους στραμμένη προς την
αντίθετη πλευρά, προς εκείνο που αντιτίθεται στην αλήθεια. Γι' αυτό και οι
ίδιοι είναι μέσα τους ψεύδος· και, όντας τέτοιοι, θα αγαπήσουν και το ψεύδος.
Η ουσιώδης σωτήρια αλήθεια είναι ότι ο Θεός απέστειλε στον κόσμο τον Υιό Του ως
Σωτήρα του κόσμου. Γι' αυτό οι άγιοι Πατέρες ερμηνεύουν τα λόγια «δεν δέχθηκαν
την αγάπη της αληθείας» ως εξής: δεν δέχθηκαν τον Κύριο Ιησού Χριστό. Διότι
Αυτός είναι και η άπειρη Αγάπη και η τέλεια Αλήθεια.
Ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος γράφει:
«Με την έκφραση "αγάπη της αληθείας" ονομάζει τον Χριστό. Διότι ο
Χριστός ήταν και τα δύο, και ήλθε εξαιτίας και των δύο: από αγάπη προς εμάς και
για να αποκαλύψει την αληθινή σημασία όλων.»
Το ίδιο λέγει και ο Θεοδώρητος, καθώς και όλοι οι υπόλοιποι Πατέρες.
Στην πραγματικότητα όμως πρόκειται για το ίδιο πράγμα. Διότι δεν αρκεί μόνο να
δεχθεί κανείς το Ευαγγέλιο· πρέπει και
να ενωθεί με τον Κύριο. Μάλιστα, αυτή ακριβώς η ένωση αποτελεί την αληθινή
αποδοχή της ευαγγελικής αλήθειας. Μόνον
εκείνος αποσπάται από τη μάζα των απολλυμένων, και ο οποίος προσκολλάται
στον Κύριο Ιησού Χριστό, γίνεται ένα πνεύμα μαζί Του και εγκεντρίζεται σε
Αυτόν, όπως στην μία αληθινή και ζώσα Άμπελο.
Στίχος
11. «Και διά τούτο πέμψει αυτοίς ο Θεός ενέργειαν πλάνης, εις το πιστεύσαι
αυτούς τω ψεύδει».
Πρόκειται για μία φοβερή
ηθική τιμωρία εκ μέρους του Θεού. Το «πέμψει» δεν σημαίνει ότι ο Θεός θα τους
αποστείλει σκοπίμως κάτι που εκείνοι δεν επιθυμούν· σημαίνει ότι θα επιτρέψει
να φθάσει σε αυτούς εκείνο ακριβώς που
οι ίδιοι επιθυμούν και αναζητούν.
Το πονηρό πνεύμα της απάτης και του ψεύδους αδιάκοπα επιδιώκει να κυριεύσει
όλους τους ανθρώπους, να τους σκοτίσει και να τους παρασύρει στο ψεύδος. Ο Θεός
όμως δεν του το επιτρέπει, όσο ακόμη ανάμεσα σε εκείνους που δεν ακολουθούν την
αλήθεια υπάρχουν άνθρωποι οι οποίοι δίνουν ελπίδα μετανοίας, δεν έχουν ακόμη
παραδοθεί ολοκληρωτικά στις οδούς της πλάνης και εξακολουθούν κάποιες φορές να
σκέπτονται μήπως εγκαταλείψουν το ψεύδος και σταθούν με το μέρος της αλήθειας.
Δεν επιτρέπει λοιπόν στο πονηρό πνεύμα να ενεργήσει, ώστε να μη βιασθούν
εσωτερικά από αυτό· διότι έχει τη δύναμη να ταράζει ακόμη και τους σταθερούς
στην πίστη, πολύ περισσότερο αυτούς τους αδύνατους.
Όταν όμως τελικά οι άνθρωποι αυτοί παραιτηθούν ολοκληρωτικά, παραδοθούν στον
ολέθριο δρόμο που οι ίδιοι διάλεξαν, ενωθούν μαζί του και δεθούν με αυτόν με
όλη τους την καρδιά, ενώ πάψουν πλέον ακόμη και να σκέπτονται ότι πρέπει να τον
εγκαταλείψουν, τότε ο Θεός θα αποσύρει το χέρι Του, το οποίο μέχρι τότε
συγκρατούσε το πονηρό πνεύμα της απάτης.
Και εκείνο, αφού πλέον του επιτραπεί, θα ορμήσει επάνω τους, θα εισχωρήσει στις
καρδιές τους και εκεί θα αρχίσει να ενεργεί την πλάνη, παρασύροντάς τους προς
το ψεύδος· και τελικά θα τους παρασύρει. Θα δεχθούν το ψεύδος με όλη τους την
καρδιά και στη συνέχεια θα το εκδηλώσουν και εξωτερικά, προσχωρώντας φανερά
στον Αντίχριστο. Με αυτό όμως δεν θα συμβεί τίποτε άλλο παρά να φανερωθεί
εξωτερικά εκείνο που μέχρι τότε ήταν
κρυμμένο μέσα τους.
Ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος γράφει:
«Γιατί, θα πεις, ο Θεός θα επιτρέψει να συμβούν όλα αυτά; Μη φοβάσαι, αγαπητέ,
αλλά άκουσε τι λέγει ο Απόστολος. Ο
Αντίχριστος θα κυριαρχήσει μόνο επάνω στους απολλυμένους, οι οποίοι, ακόμη
κι αν εκείνος δεν ερχόταν, πάλι δεν θα πίστευαν.»
Ο Θεοδώρητος προσθέτει:
«Η φράση "θα τους αποστείλει ο Θεός ενέργεια πλάνης" σημαίνει, κατά
τον Απόστολο, ότι θα επιτρέψει να εμφανισθεί η πλάνη, ώστε να φανερωθούν όσοι
αγαπούν την κακία. Διότι ο Θεός δεν αποστέλλει αυτήν την πλάνη· αντίθετα, θα
την καταστρέψει με τον λόγο του στόματός Του.»
Ο Οικουμένιος ερμηνεύει:
«Το "θα αποστείλει" μη το καταλάβεις σαν να αποστέλλει ο Θεός· έτσι
συνηθίζει ο Απόστολος να εκφράζει την παραχώρηση του Θεού.»
Και ο Θεοφύλακτος γράφει:
«"Θα αποστείλει", δηλαδή θα επιτρέψει να έλθει. Πρόσεξε: πρώτα αυτοί απέρριψαν την αλήθεια· τότε
ο Θεός τους εγκατέλειψε και το ψεύδος κυριάρχησε επάνω τους.»
Στίχος
12. «Ίνα κριθώσι πάντες οι μη πιστεύσαντες τη αληθεία, αλλά ευδοκήσαντες εν τη
αδικία».
«Ίνα κριθώσι», δηλαδή να
υποβληθούν δικαίως σε καταδίκη.
Ο Θεός θα επιτρέψει να αποκαλυφθεί ο
πονηρός ηθικός και θρησκευτικός τους χαρακτήρας και έτσι θα ωριμάσουν για
την κρίση.
Το ψεύδος αποκαλύπτει από μόνο του την ενοχή εκείνων που το ακολουθούν· και
όσοι ακολουθούν το ψεύδος καταδικάζουν οι ίδιοι τον εαυτό τους.
Κατά την Κρίση θα είναι αναπολόγητοι, ακριβώς επειδή πίστεψαν σε ένα ολοφάνερα
καταστρεπτικό ψεύδος και δεν πίστεψαν στη φανερά σωτήρια αλήθεια.
«Πάντες οι μη πιστεύσαντες τη αληθεία, αλλά ευδοκήσαντες εν τη αδικία».
Σύμφωνα με το κείμενο, πρόκειται για όλους εκείνους που δεν δέχθηκαν μέσα στην καρδιά τους, με ζωντανή πίστη, την
ευαγγελική αλήθεια και δεν διαμόρφωσαν τη ζωή τους, τα αισθήματά τους και τις
διαθέσεις τους σύμφωνα με τις απαιτήσεις της· αλλά, αντίθετα, η καρδιά τους
ήταν προσηλωμένη σε κάθε μορφή αδικίας· αγαπούσαν τις εσφαλμένες αντιλήψεις και
τους διεστραμμένους τρόπους ζωής και εύρισκαν ευχαρίστηση να παραμένουν και να
βυθίζονται μέσα σε αυτές τις αδικίες.
Η πλέον ολοφάνερη απόδειξη της ενοχής τους θα είναι το γεγονός ότι θα πιστέψουν
στον Αντίχριστο.
Ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος γράφει:
«Θα φραχθούν τα στόματα εκείνων που έχουν καταδικασθεί στην απώλεια. Με ποιον
τρόπο; Δεν θα είχαν πιστέψει στον Χριστό
ακόμη και αν δεν ερχόταν ο Αντίχριστος. Εκείνος όμως θα έλθει ακριβώς για
να τους ελέγξει. Για να μη μπορέσουν τότε να πουν ότι: "Επειδή ο Χριστός,
ενώ ήταν άνθρωπος, ονόμασε τον εαυτό Του Θεό, γι' αυτό δεν Τον πιστέψαμε· διότι
είχαμε ακούσει ότι ο Θεός είναι ένας, από τον οποίο προέρχονται τα πάντα, και
γι' αυτό δεν πιστέψαμε." Αυτήν ακριβώς τη δικαιολογία θα τους την αφαιρέσει
ο Αντίχριστος. Διότι όταν εκείνος έλθει και, παρόλο που δεν θα διδάσκει τίποτε
δίκαιο αλλά μόνο την ανομία, αυτοί θα πιστέψουν σε αυτόν αποκλειστικά εξαιτίας
των ψευδών θαυμάτων του, τότε θα κλείσουν τα στόματά τους. Διότι, εάν δεν
πιστεύεις στον Χριστό, πολύ περισσότερο δεν θα έπρεπε να πιστεύσεις στον
Αντίχριστο. Ο πρώτος έλεγε ότι έχει αποσταλεί από τον Πατέρα, ενώ ο δεύτερος θα
λέγει εντελώς διαφορετικά. Γι' αυτό και ο Χριστός είπε: "Εγώ ήλθα εν τω
ονόματι του Πατρός μου και δεν με δέχεσθε· εάν άλλος έλθει εν τω ιδίω ονόματι,
εκείνον θα δεχθείτε" (Ιω. 5,43). Θα πουν όμως: "Είδαμε πολλά μεγάλα
θαύματα· γι' αυτό θα έπρεπε μάλλον να πιστέψουμε σε αυτόν." Όμως για τον
Αντίχριστο είχαν ήδη προλεχθεί πολλά: ότι είναι άνομος, ότι είναι υιός της
απωλείας, ότι η παρουσία του θα γίνεται με ενέργεια του σατανά· ενώ αντίθετα
για τον Χριστό είχε προφητευθεί ότι είναι ο Σωτήρας και ότι θα φέρει αμέτρητα
αγαθά.»
Την ίδια ακριβώς ερμηνεία παραθέτουν και ο Θεοδώρητος, ο Οικουμένιος και ο
Θεοφύλακτος (τόμ. 5, σσ. 330–335)».
Συνεπώς, η αποδοχή της σφραγίδας του Αντιχρίστου συνδέεται με την απόρριψη του
Χριστού και με έναν τέτοιο αμαρτωλό
τρόπο ζωής, ο οποίος από μόνος του, ανεξάρτητα από την αποδοχή της σφραγίδας
του Αντιχρίστου, οδηγεί στην απώλεια.
Καθ' όλη τη διάρκεια της ιστορίας της, όταν η Εκκλησία ζούσε υπό διαφορετικά
κρατικά συστήματα (ειδωλολατρική αυτοκρατορία, ορθόδοξο κατακερματισμένο
πριγκιπάτο και αυτοκρατορική μοναρχία, φιλελεύθερη δημοκρατία, ολοκληρωτικό
κομμουνιστικό καθεστώς, κατοχικό καθεστώς), υπαγόταν στις πολιτικές διατάξεις
που σχετίζονταν με τη στρατιωτική θητεία, την απογραφή και την είσπραξη των
φόρων, ακόμη και όταν οι διατάξεις αυτές έφεραν επάνω τους ειδωλολατρικά
θρησκευτικά σύμβολα και επιγραφές.
Οι μάρτυρες αρνούνταν να συμμετάσχουν στις
πολιτικοθρησκευτικές εορτές της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας μόνο όταν αυτό
συνεπαγόταν την προσωπική και άμεση συμμετοχή τους στη θρησκευτική λατρεία και
στις ειδωλολατρικές θυσίες.
Τα μέτρα που λαμβάνονται από τις αρχές δεν περιέχουν καθαυτά θρησκευτική
λατρεία. Εάν υπάρχουν αντιχριστιανικά σύμβολα, τότε η Εκκλησία μπορεί να
μαρτυρεί εκείνο για το οποίο ήδη είχε μαρτυρήσει ο άγιος Ιωάννης ο Θεολόγος:
ότι το πνεύμα του Αντιχρίστου βρίσκεται ήδη στον κόσμο και ότι αυτό είναι το
πνεύμα της πλάνης (Α΄ Ιω. 4,3).
ΠΗΓΗ: ΟΣΙΟΥ ΘΕΟΦΑΝΟΥΣ ΤΟΥ ΕΓΚΛΕΙΣΤΟΥ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΣΤΗΝ Β΄ ΠΡΟΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΕΙΣ ΕΠΙΣΤΟΛΗ
0 Σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου